Παλιές πολυκατοικίες: Τα σημάδια που προειδοποιούν για επικίνδυνα μπαλκόνια

Πελοπόννησος Newsroom

Η παλαιότητα των κτιρίων, η έκθεση σε υγρασία και θαλάσσια άλατα, αλλά και η ποιότητα των υλικών κατασκευής αποτελούν παράγοντες που επηρεάζουν την αντοχή των πολυκατοικιών στον χρόνο. Τα περιστατικά κατάρρευσης μπαλκονιών και αποκόλλησης δομικών στοιχείων επαναφέρουν στο προσκήνιο την ανάγκη για συστηματικό έλεγχο, πριν η φθορά εξελιχθεί σε κίνδυνο για ενοίκους και περαστικούς.

Ο καθηγητής της Σχολής Πολιτικών Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου και πρόεδρος του Ελληνικού Τμήματος της Αμερικανικής Εταιρείας Πολιτικών Μηχανικών (ASCE), Χρήστος Ζέρης, επισημαίνει ότι η κατάσταση ενός κτιρίου δεν μπορεί να αξιολογηθεί αποκλειστικά με βάση την ηλικία του. Καθοριστική σημασία έχουν η ποιότητα του σκυροδέματος, η κατασκευαστική πρακτική, η επίβλεψη και οι περιβαλλοντικές συνθήκες στις οποίες βρίσκεται εκτεθειμένο.

Ποια παλιά κτίρια είναι περισσότερο ευάλωτα

Τα κτίρια που κατασκευάστηκαν τις δεκαετίες του 1960 και του 1970 εμφανίζουν, στατιστικά, μεγαλύτερη ευπάθεια σε ορισμένες μορφές φθοράς, σύμφωνα με τον καθηγητή. Σε αρκετές περιπτώσεις, το σκυρόδεμα ήταν περισσότερο πορώδες και η επικάλυψη του μεταλλικού οπλισμού μικρότερη σε σύγκριση με τις σημερινές κατασκευαστικές απαιτήσεις.

Αυτό μπορεί να διευκολύνει τη διείσδυση υγρασίας και διαβρωτικών ουσιών, επιταχύνοντας τη διάβρωση των σιδηρών στοιχείων, ιδιαίτερα σε περιοχές κοντά στη θάλασσα ή σε βιομηχανικές ζώνες.

Ωστόσο, όπως διευκρινίζει ο κ. Ζέρης, η ηλικία δεν αποτελεί από μόνη της ασφαλές κριτήριο για τον χαρακτηρισμό ενός κτιρίου ως επικίνδυνου. Υπάρχουν παλαιές κατασκευές που διατηρούνται σε καλή κατάσταση, αλλά και νεότερα κτίρια στα οποία έχουν εμφανιστεί προβλήματα, εξαιτίας της ποιότητας των υλικών ή κατασκευαστικών αστοχιών.

Επομένως, η αξιολόγηση πρέπει να βασίζεται στα πραγματικά χαρακτηριστικά κάθε κατασκευής και όχι μόνο στο έτος ανέγερσής της.

Τα σημάδια που πρέπει να κινητοποιήσουν τους ιδιοκτήτες

Οι εμφανείς ρωγμές στο σκυρόδεμα, ιδιαίτερα όταν συνοδεύονται από σκουριά, υγρασία ή αποκόλληση υλικού, είναι ενδείξεις που χρειάζονται διερεύνηση από ειδικό.

Η διάβρωση προκαλεί διόγκωση του μεταλλικού οπλισμού, με αποτέλεσμα να ασκούνται πιέσεις στο περιβάλλον σκυρόδεμα. Με την πάροδο του χρόνου μπορεί να δημιουργηθούν ρωγμές, ενώ παράλληλα ενδέχεται να μειωθεί η διατομή του χάλυβα και να υποβαθμιστεί η σύνδεσή του με το σκυρόδεμα.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν οι ρωγμές ακολουθούν τη διαδρομή των σιδηρών στοιχείων ή εμφανίζονται μαζί με σημάδια οξείδωσης. Τέτοιες φθορές μπορεί να αφορούν υποστυλώματα, δοκάρια, τοιχία και άλλα στοιχεία του φέροντος οργανισμού.

Η υγρασία, εξάλλου, δεν προέρχεται αποκλειστικά από την ταράτσα. Μπορεί να εισχωρήσει από φθαρμένους αρμούς, επιφάνειες που δεν στεγανοποιούνται σωστά ή σημεία που έχουν υποστεί βλάβες μετά από σεισμούς. Στα ισόγεια, η υγρασία μπορεί να ανεβαίνει από το έδαφος και να επιβαρύνει τα δομικά στοιχεία.

Δεν σημαίνει ότι κάθε ρωγμή υποδηλώνει πρόβλημα στατικής επάρκειας. Η θέση, το σχήμα και η εξέλιξή της, καθώς και η παρουσία άλλων ενδείξεων, πρέπει να αξιολογούνται από μηχανικό.

Γιατί τα μπαλκόνια χρειάζονται ξεχωριστό έλεγχο

Τα μπαλκόνια είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένα στις καιρικές συνθήκες και στην υγρασία, ενώ η διάβρωση του οπλισμού μπορεί να εξελίσσεται χωρίς να είναι άμεσα ορατή από την επάνω πλευρά.

Τα πλακάκια, οι μαρμαροποδιές και οι υπόλοιπες επικαλύψεις ενδέχεται να κρύβουν σημεία φθοράς. Για τον λόγο αυτό, ο έλεγχος δεν πρέπει να περιορίζεται στην επιφάνεια όπου κινούνται οι ένοικοι, αλλά να περιλαμβάνει και την κάτω πλευρά του μπαλκονιού, καθώς και τα σημεία στήριξής του.

Κατασκευαστικά λάθη στην τοποθέτηση του οπλισμού μπορούν επίσης να επιδεινώσουν την κατάσταση. Εφόσον έχει ξεκινήσει η διάβρωση, η απώλεια υλικού από τον οπλισμό δεν αποκαθίσταται από μόνη της.

Ιδιαίτερα ανησυχητικές είναι οι αποκολλήσεις σκυροδέματος από την κάτω επιφάνεια των μπαλκονιών. Ακόμη και ένα μικρό κομμάτι που πέφτει από μεγάλο ύψος μπορεί να προκαλέσει σοβαρό τραυματισμό σε πεζούς ή ζημιές σε σταθμευμένα οχήματα.

Όταν διαπιστώνονται τέτοιες ενδείξεις, απαιτείται τεχνική αξιολόγηση και, εφόσον κριθεί αναγκαίο, άμεση λήψη μέτρων για την προστασία των ενοίκων και των διερχομένων.

Ο ρόλος της θάλασσας και του μικροκλίματος

Η έκθεση σε θαλάσσια άλατα αποτελεί έναν από τους παράγοντες που μπορούν να επιταχύνουν τη διάβρωση του οπλισμού. Τα χλωριόντα που μεταφέρονται μέσω του αέρα διεισδύουν στο σκυρόδεμα και μπορούν να υποβαθμίσουν την προστασία που αυτό παρέχει στον χάλυβα.

Αντίστοιχα, σε βιομηχανικές περιοχές, περιβαλλοντικοί παράγοντες όπως το διοξείδιο του άνθρακα μπορούν να συμβάλουν στην επιτάχυνση της φθοράς. Ρόλο παίζουν επίσης η μορφολογία του εδάφους και οι άνεμοι, οι οποίοι επηρεάζουν τη μεταφορά και τη συγκέντρωση αλάτων.

Όπως επισημαίνει ο καθηγητής, η απόσταση από τη θάλασσα δεν αρκεί από μόνη της για να προσδιοριστεί ο βαθμός έκθεσης ενός κτιρίου. Οι τοπικές συνθήκες και το μικροκλίμα μπορεί να διαφοροποιούν σημαντικά τον κίνδυνο ακόμη και μεταξύ περιοχών που βρίσκονται σε παρόμοια απόσταση από την ακτή.

Πώς μπορούν να οργανωθούν οι έλεγχοι

Ο Χρήστος Ζέρης προτείνει ως πρώτο βήμα τη συστηματική χαρτογράφηση των περιβαλλοντικών συνθηκών, με μετρήσεις της συγκέντρωσης χλωριόντων και διοξειδίου του άνθρακα σε διαφορετικές περιοχές και σε διαφορετικές χρονικές περιόδους.

Παράλληλα, χρειάζεται να εξετάζονται η κατάσταση του εδάφους, η πιθανότητα ανιούσας υγρασίας και η παρουσία επιθετικών αλάτων από άλλες πηγές. Με βάση τα στοιχεία αυτά θα μπορούσαν να εντοπιστούν οι περιοχές που χρειάζονται κατά προτεραιότητα ελέγχους.

Στη συνέχεια, η αξιολόγηση των κτιρίων θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την ηλικία, τον τύπο κατασκευής και την περιβαλλοντική τους έκθεση. Η αρχική οπτική επιθεώρηση είναι χρήσιμη, αλλά δεν αρκεί σε όλες τις περιπτώσεις για να αποκαλύψει την έκταση της βλάβης.

Όπως αναφέρει ο καθηγητής, υπάρχουν μη καταστρεπτικές δοκιμές που μπορούν να πραγματοποιηθούν από μηχανικούς επιτόπου, χωρίς ουσιαστική επιβάρυνση της κατασκευής, ώστε να διερευνηθεί η πιθανότητα διάβρωσης και να εκτιμηθεί η έκτασή της.

Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες

Η εμφάνιση ρωγμών, σκουριάς, υγρασίας ή αποκολλήσεων δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως αισθητικό πρόβλημα. Οι ιδιοκτήτες οφείλουν να ζητούν αξιολόγηση από αρμόδιο μηχανικό, ώστε να διαπιστωθεί αν απαιτούνται επισκευές, προστασία του οπλισμού ή πιο εκτεταμένες παρεμβάσεις.

Οι λύσεις διαφέρουν ανάλογα με τη φύση και την έκταση της φθοράς. Μπορεί να περιλαμβάνουν επισκευή του σκυροδέματος, προστασία του οπλισμού, αντικατάσταση τμημάτων ή ενίσχυση της κατασκευής. Δεν υπάρχει μία ενιαία μέθοδος που να εφαρμόζεται σε όλα τα κτίρια.

Το βασικό μήνυμα είναι ότι η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να συμβάλει στην αποτροπή της επιδείνωσης της φθοράς και στον περιορισμό των κινδύνων. Οι τακτικοί έλεγχοι, ιδίως σε παλιές πολυκατοικίες και σε μπαλκόνια με εμφανή σημάδια βλάβης, αποτελούν κρίσιμο μέτρο για την ασφάλεια των ενοίκων και του δημόσιου χώρου.

Πηγή: protothema.gr

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News