Στεγαστική κρίση στην Ευρώπη: Στην Αθήνα το ενοίκιο «τρώει» πάνω από έναν κατώτατο μισθό

Η στεγαστική κρίση στην Ευρώπη πιέζει πλέον σχεδόν όλες τις μεγάλες πόλεις, καθώς τα ενοίκια αυξάνονται με ρυθμούς που αφήνουν πίσω τους μισθούς, ιδιαίτερα για όσους εργάζονται με χαμηλές ή ασταθείς αποδοχές.

Το πρόβλημα είναι πιο έντονο για εργαζόμενους με χαμηλό εισόδημα, μερικώς απασχολούμενους, ελεύθερους επαγγελματίες και όσους δεν έχουν σταθερή εργασία. Για αυτούς, το κόστος στέγασης μπορεί να απορροφήσει πολύ μεγάλο μέρος του μηνιαίου εισοδήματος — ή ακόμη και να το ξεπεράσει.

Euronews Business takes a closer look at gross minimum wages and average rent costs across EU countries and their capital cities. In many capitals, even the gross minimum wage is not enough to cover rent.
➡️ https://t.co/SEMoYQqZsB pic.twitter.com/iBgw6iA66G

— euronews (@euronews) May 11, 2026

Ο παραδοσιακός κανόνας των οικονομολόγων λέει ότι ένα νοικοκυριό δεν πρέπει να δαπανά πάνω από το 30% του εισοδήματός του για ενοίκιο. Στις μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις, όμως, αυτός ο κανόνας μοιάζει ολοένα και πιο μακρινός.

Όπως δείχνει ανάλυση του Euronews Business, με βάση στοιχεία για τους ακαθάριστους κατώτατους μισθούς και το μέσο κόστος ενοικίασης, σε πολλές πρωτεύουσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ακόμη και ο κατώτατος μισθός δεν φτάνει για να καλύψει το ενοίκιο ενός διαμερίσματος δύο υπνοδωματίων.

Στεγαστική κρίση: Η Αθήνα στις πιο πιεσμένες πρωτεύουσες

Η Ελλάδα βρίσκεται ανάμεσα στις χώρες όπου οι εργαζόμενοι με κατώτατο μισθό αντιμετωπίζουν από τις μεγαλύτερες πιέσεις.

Στην Αθήνα, όσοι αμείβονται με τον κατώτατο μισθό θα έπρεπε, σύμφωνα με την ανάλυση, να διαθέσουν ολόκληρο τον μισθό τους για το ενοίκιο και επιπλέον περισσότερο από το μισό ακόμη, ώστε να μπορέσουν να το καλύψουν.

Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην Ελλάδα. Σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, οι πολίτες με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα δυσκολεύονται ολοένα και περισσότερο να ζήσουν στις μεγάλες πόλεις, καθώς η στέγαση απορροφά δυσανάλογα μεγάλο μέρος των αποδοχών τους.

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Eurostat, το 23,6% των δαπανών των νοικοκυριών στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατευθύνεται σε στέγαση, νερό, ηλεκτρικό ρεύμα, φυσικό αέριο και άλλα καύσιμα. Στις μεγάλες πόλεις, όμως, το μερίδιο των ενοικίων είναι συχνά πολύ υψηλότερο.

Σε ποιες πόλεις το ενοίκιο ξεπερνά τον κατώτατο μισθό

Σύμφωνα με ανάλυση της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων, που βασίζεται σε στοιχεία της ΕΕ, το μέσο κόστος ενοικίασης ενός διαμερίσματος δύο υπνοδωματίων στις περισσότερες πρωτεύουσες της Ένωσης ξεπερνά τον ακαθάριστο κατώτατο μισθό.

Μόνο σε πέντε χώρες της ΕΕ με κατώτατο μισθό το μηνιαίο ενοίκιο βρίσκεται κάτω από το επίπεδο του κατώτατου μισθού. Και επειδή τα στοιχεία βασίζονται σε ακαθάριστες αποδοχές, η πραγματική πίεση για τους εργαζόμενους είναι πιθανότατα ακόμη μεγαλύτερη όταν υπολογιστούν οι καθαρές απολαβές.

Η πιο δύσκολη εικόνα καταγράφεται στην Πράγα. Στην πρωτεύουσα της Τσεχίας, το μέσο ενοίκιο ανέρχεται σε 1.710 ευρώ, ενώ ο κατώτατος μισθός στη χώρα είναι 924 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι για την ενοικίαση ενός διαμερίσματος δύο υπνοδωματίων απαιτείται ποσό ίσο με το 185% του κατώτατου μισθού.

Στη δεύτερη θέση βρίσκεται η Λισαβόνα, όπου το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει το 168%. Στην Πορτογαλία, ο μηνιαίος ισοδύναμος ακαθάριστος κατώτατος μισθός, που καταβάλλεται σε 14 μήνες, είναι 1.073 ευρώ, ενώ το μέσο ενοίκιο στην πρωτεύουσα ανέρχεται σε 1.710 ευρώ.

Πάνω από το 150% του μισθού σε Αθήνα και άλλες πόλεις

Το ποσοστό του ακαθάριστου κατώτατου μισθού που απαιτείται για το ενοίκιο ξεπερνά το 150% και σε άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Στη Βουδαπέστη φτάνει το 159%, στην Μπρατισλάβα το 158%, στη Σόφια το 154%, στην Αθήνα το 153% και στη Ρίγα το 151%.

Πάνω από το 100% βρίσκεται επίσης η Βαλέτα με 143%, το Παρίσι με 138%, το Ταλίν με 131%, η Μαδρίτη με 125%, το Βουκουρέστι με 122%, η Βαρσοβία με 117%, το Δουβλίνο με 113%, η Λιουμπλιάνα με 105% και το Βίλνιους επίσης με 105%.

Στο Παρίσι, για παράδειγμα, το μέσο ενοίκιο για διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων φτάνει τα 2.523 ευρώ, ενώ ο κατώτατος μισθός στη Γαλλία είναι 1.823 ευρώ. Στη Μαδρίτη, το αντίστοιχο κόστος ενοικίασης είναι 1.721 ευρώ, έναντι κατώτατου μισθού 1.381 ευρώ.

Βρυξέλλες και Βερολίνο οι πιο προσιτές πρωτεύουσες

Στον αντίποδα, οι Βρυξέλλες εμφανίζονται ως η πιο ευνοϊκή πρωτεύουσα της ΕΕ για εργαζόμενους με κατώτατο μισθό, σε όρους δυνατότητας ενοικίασης.

Εκεί, το μέσο ενοίκιο για διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων είναι 1.476 ευρώ, ενώ ο κατώτατος μισθός ανέρχεται σε 2.112 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι το ενοίκιο αντιστοιχεί στο 70% του ακαθάριστου κατώτατου μισθού.

Δεύτερο καλύτερο εμφανίζεται το Βερολίνο, όπου το ποσοστό διαμορφώνεται στο 76%. Ακολουθούν η Λευκωσία με 85%, το Λουξεμβούργο με 87% και η Χάγη με 96%.

Η σύγκριση δείχνει πόσο μεγάλη είναι η απόσταση ανάμεσα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Σε κάποιες πόλεις, ένας εργαζόμενος με κατώτατο μισθό μπορεί θεωρητικά να καλύψει το ενοίκιο. Σε άλλες, ακόμη και ολόκληρος ο μισθός δεν αρκεί.

«Η αποσύνδεση ενοικίων και μισθών είναι μη βιώσιμη»

Η γενική γραμματέας της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων, Έστερ Λιντς, προειδοποίησε ότι το υψηλό κόστος στέγασης και οι χαμηλοί μισθοί οδηγούν τους ανθρώπους στη φτώχεια και την οικονομία σε ύφεση.

Όπως ανέφερε, η απόσταση ανάμεσα στο ύψος των ενοικίων και στις αμοιβές έχει γίνει «εντελώς μη βιώσιμη».

Η ίδια επισήμανε ότι, όταν στο κόστος στέγασης προστεθούν οι αυξήσεις στην ενέργεια και στα τρόφιμα, οι εργαζόμενοι αναγκάζονται να δανείζονται ακόμη και για βασικές ανάγκες. Αυτό αφήνει ελάχιστο ή καθόλου διαθέσιμο εισόδημα για αποταμίευση, αντικατάσταση οικιακών συσκευών ή ακόμη και για μια επίσκεψη στον οδοντίατρο.

Καλύτερη εικόνα εκτός πρωτευουσών, αλλά όχι χωρίς πίεση

Η εικόνα γίνεται πιο ήπια όταν η σύγκριση γίνεται σε επίπεδο χώρας και όχι μόνο σε επίπεδο πρωτεύουσας.

Σε αρκετές χώρες, ο ακαθάριστος κατώτατος μισθός επαρκεί για την κάλυψη του μέσου ενοικίου. Ωστόσο, ακόμη και εκεί, το ενοίκιο εξακολουθεί να απορροφά πολύ μεγαλύτερο μερίδιο από το 23,6% που αντιστοιχεί στον μέσο όρο των δαπανών των ευρωπαϊκών νοικοκυριών για στέγαση και υπηρεσίες κοινής ωφέλειας.

Σε υποσύνολο 16 χωρών της ΕΕ που αναλύθηκαν από την ETUC, το ποσοστό του ακαθάριστου κατώτατου μισθού που απαιτείται για το ενοίκιο κυμαίνεται από 33% στην Πολωνία έως 61% στη Μάλτα.

Στην Πολωνία, ο ακαθάριστος κατώτατος μισθός είναι 1.139 ευρώ, ενώ το μέσο ενοίκιο είναι 376 ευρώ. Η Γαλλία εμφανίζει επίσης καλύτερη εικόνα σε εθνικό επίπεδο, με 1.823 ευρώ κατώτατο μισθό έναντι 695 ευρώ μέσου ενοικίου.

Για την Ελλάδα, η ανάλυση δείχνει ότι εκτός Αθήνας η εικόνα μπορεί να είναι πιο διαχειρίσιμη σε σχέση με την πρωτεύουσα. Σε επίπεδο χώρας, αναφέρεται ότι το μέσο ενοίκιο είναι χαμηλότερο από αυτό της Αθήνας, χωρίς όμως να παύει να αποτελεί σοβαρή επιβάρυνση για τους εργαζόμενους με χαμηλές αποδοχές.

Τι ζητά η ETUC για μισθούς και στέγαση

Η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων ζητά από τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν πλήρως την οδηγία για τον κατώτατο μισθό, με ισχυρά σχέδια δράσης που θα ενισχύουν ουσιαστικά τις συλλογικές διαπραγματεύσεις.

Στόχος, όπως αναφέρει, είναι περισσότεροι εργαζόμενοι να λαμβάνουν δίκαιες αποδοχές και οι κατώτατοι μισθοί να ανταποκρίνονται καλύτερα στο πραγματικό κόστος ζωής.

Η ETUC ζητά επίσης οι κυβερνήσεις να λαμβάνουν υπόψη το κόστος στέγασης όταν καθορίζουν την επάρκεια των κατώτατων μισθών.

Παράλληλα, υποστηρίζει την ανάγκη για αυξημένες δημόσιες επενδύσεις σε κοινωνικές κατοικίες, μεταξύ άλλων μέσω ευρωπαϊκών επενδυτικών εργαλείων και αναθεώρησης των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις.

Το ζήτημα αφορά εκατομμύρια εργαζόμενους. Σύμφωνα με τη Eurostat, περίπου 13 εκατομμύρια εργαζόμενοι σε 21 χώρες της ΕΕ αμείβονται με τον κατώτατο μισθό ή και λιγότερο, ενώ σε ορισμένες χώρες το ποσοστό είναι σημαντικά υψηλότερο.

Η στεγαστική κρίση, επομένως, δεν είναι μόνο θέμα αγοράς ακινήτων. Είναι πλέον ζήτημα εισοδήματος, κοινωνικής συνοχής και πρόσβασης στις ίδιες τις πόλεις όπου συγκεντρώνονται οι περισσότερες ευκαιρίες εργασίας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• ΤτΕ: Γιατί εκτοξεύθηκαν τιμές σπιτιών και ενοίκια στην Ελλάδα
• Τέλος στις καθυστερήσεις για τα απλήρωτα ενοίκια – Πώς αλλάζει η διαδικασία για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές
• ΥΠΟΙΚ: Τα 8 μέτρα στήριξης – Τι αλλάζει σε χρέη, επιδόματα και ενοίκια

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News