«Δεύτερη» σύνταξη για περισσότερους εργαζόμενους: Οι αλλαγές στα επαγγελματικά ταμεία
Το νομοσχέδιο που παρουσίασε η Νίκη Κεραμέως προβλέπει Ανοιχτά ΤΕΑ, νέο ομαδικό ασφαλιστικό προϊόν, φορητότητα δικαιωμάτων και αλλαγές στη φορολόγηση των παροχών
Αλλαγές στο πλαίσιο λειτουργίας των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης φέρνει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας, με στόχο να αποκτήσουν περισσότεροι εργαζόμενοι πρόσβαση σε συμπληρωματική συνταξιοδοτική παροχή, τη λεγόμενη «δεύτερη» σύνταξη.
Το σχέδιο νόμου παρουσίασε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, στο Υπουργικό Συμβούλιο, ενώ στη συνέχεια ανέφερε ότι το νέο πλαίσιο δίνει μεγαλύτερη ευελιξία και κάνει την επαγγελματική ασφάλιση πιο ελκυστική.
Η υπουργός τόνισε ότι οι αλλαγές στον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης δεν μειώνουν την πολιτική ενίσχυσης του πρώτου πυλώνα, δηλαδή της δημόσιας ασφάλισης του ΕΦΚΑ.
Το νομοσχέδιο αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση μέσα στον Ιούλιο και να οδηγηθεί στη Βουλή το φθινόπωρο.
Τι αλλάζει στη φορολόγηση των παροχών
Μία από τις βασικές αλλαγές αφορά τη φορολόγηση των παροχών.
Το ισχύον καθεστώς, που συνδέει τη φορολογική επιβάρυνση κυρίως με τα χρόνια συμμετοχής στο Ταμείο, αντικαθίσταται από νέο σύστημα, στο οποίο βασικό κριτήριο θα είναι η ηλικία κατά την οποία ο ασφαλισμένος λαμβάνει την παροχή.
Όσο πιο κοντά στη συνταξιοδότηση γίνεται η έξοδος από το πρόγραμμα, τόσο ευνοϊκότερη θα είναι η φορολογική μεταχείριση.
Οι αλλαγές στη φορολογία των ΤΕΑ, οι οποίες αποτέλεσαν σημείο συζήτησης με τους εμπλεκόμενους φορείς, θα οριστικοποιηθούν σε δεύτερο χρόνο, καθώς οι διαβουλεύσεις συνεχίζονται.
Η σημερινή εικόνα των επαγγελματικών ταμείων
Σήμερα λειτουργούν 27 Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης, με περίπου 55.000 ασφαλισμένους και μέσο ατομικό λογαριασμό περίπου 10.500 ευρώ.
Τα περιουσιακά στοιχεία των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης δεν ξεπερνούν το 1% του ΑΕΠ, ενώ σε άλλες χώρες της ΕΕ και του ΟΟΣΑ, με πιο ώριμα συστήματα δεύτερου πυλώνα ασφάλισης, τα αντίστοιχα μεγέθη είναι σημαντικά υψηλότερα.
Οι τρεις βασικές αλλαγές
Το σχέδιο νόμου στηρίζεται σε τρεις κεντρικές παρεμβάσεις: τα Ανοιχτά Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης, το νέο Ομαδικό Ασφαλιστικό Προϊόν Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης και την πλήρη φορητότητα των δικαιωμάτων των ασφαλισμένων.
Σύμφωνα με το υπουργείο, οι αλλαγές αποσκοπούν στην απλούστευση των διαδικασιών, στη μεγαλύτερη ευελιξία και στην ενίσχυση της προστασίας των ασφαλισμένων.
Ανοιχτά ΤΕΑ για μικρές επιχειρήσεις και επαγγελματίες
Η πρώτη αλλαγή είναι η εισαγωγή των Ανοιχτών Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης, ώστε να διευκολυνθεί η πρόσβαση μικρότερων επιχειρήσεων και ελεύθερων επαγγελματιών στην επαγγελματική ασφάλιση.
Η ανάγκη αυτή συνδέεται με τη δομή της ελληνικής οικονομίας, καθώς το 90% των επιχειρήσεων στη χώρα έχει έως 10 εργαζόμενους. Αυτό καθιστά δύσκολη τη δημιουργία αυτοτελούς Ταμείου Επαγγελματικής Ασφάλισης.
Με τα Ανοιχτά ΤΕΑ, τα οποία μπορούν να αξιοποιήσουν οι κοινωνικοί εταίροι, θα διευκολύνεται η ένταξη εργαζομένων και ελεύθερων επαγγελματιών σε σχήματα επαγγελματικής ασφάλισης.
Τα Ανοιχτά ΤΕΑ θα λαμβάνουν άδεια λειτουργίας από την Τράπεζα της Ελλάδος, εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις που αφορούν την κανονιστική συμμόρφωση στο σύστημα διακυβέρνησής τους.
Μέσω της συμμετοχής σε Ανοιχτά ΤΕΑ, στόχος είναι να περιοριστεί το διαχειριστικό κόστος που συνεπάγεται η λειτουργία ενός Ταμείου.
Με την ενισχυμένη δικλείδα ασφαλείας, τα Ανοιχτά ΤΕΑ θα μπορούν να δέχονται νέες επιχειρήσεις, συλλογικούς φορείς και συνδικαλιστικές οργανώσεις, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη εποπτική έγκριση για κάθε επιμέρους προσχώρηση.
Έτσι, μια μικρή επιχείρηση που δεν μπορεί να ιδρύσει αυτοτελές ΤΕΑ θα μπορεί, μέσω Ανοιχτού ΤΕΑ, να προσφέρει στους εργαζομένους της πρόσθετη συνταξιοδοτική παροχή. Αντίστοιχα, ένας ελεύθερος επαγγελματίας θα μπορεί να έχει ευκολότερη πρόσβαση σε επαγγελματική συνταξιοδοτική αποταμίευση.
Τι είναι το ΟΑΠΕΣ
Η δεύτερη βασική αλλαγή είναι η θέσπιση του Ομαδικού Ασφαλιστικού Προϊόντος Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης, δηλαδή του ΟΑΠΕΣ.
Το νέο προϊόν θα εντάσσεται στον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης, θα εκδίδεται από ασφαλιστικές εταιρείες και, σύμφωνα με το νομοσχέδιο, θα παρέχει ισοδύναμη προστασία των δικαιωμάτων των ασφαλισμένων με τα προγράμματα των ΤΕΑ.
Το ΟΑΠΕΣ θα τελεί υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος, με το ίδιο αυστηρό πλαίσιο που ισχύει για τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης.
Παράλληλα, θα ισχύουν τα ίδια ευνοϊκά φορολογικά κίνητρα με τα ΤΕΑ. Στόχος είναι η εξομοίωση των όρων λειτουργίας, εποπτείας και φορολογικής μεταχείρισης μεταξύ ΤΕΑ και ΟΑΠΕΣ, ώστε να μη δημιουργούνται στρεβλώσεις στην αγορά.
Πλήρης φορητότητα δικαιωμάτων
Η τρίτη κεντρική παρέμβαση αφορά τη φορητότητα των δικαιωμάτων των ασφαλισμένων.
Με το νέο πλαίσιο, η αλλαγή εργασίας ή επαγγελματικής κατάστασης δεν θα οδηγεί σε απώλεια ή αποδυνάμωση κατοχυρωμένων δικαιωμάτων.
Ένας εργαζόμενος που αλλάζει εργασία θα μπορεί να μεταφέρει ευκολότερα τα δικαιώματά του σε νέο φορέα επαγγελματικής ασφάλισης.
Η φορητότητα συνδυάζεται με την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος, ώστε η μεγαλύτερη ευελιξία να συνοδεύεται από ενισχυμένη προστασία των ασφαλισμένων.
Παραμονή στην ασφάλιση ακόμη και μετά την απώλεια εργασίας
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης τη δυνατότητα παραμονής στην επαγγελματική ασφάλιση ακόμη και σε περίπτωση απώλειας της επαγγελματικής ιδιότητας, όπως η ανεργία.
Με αυτόν τον τρόπο, η απώλεια εργασίας δεν θα οδηγεί αυτομάτως και σε διακοπή της συνέχειας στην επαγγελματική ασφάλιση.
Παράλληλα, καταργείται το όριο των 100 μελών που αποτελούσε προϋπόθεση για τη σύσταση επαγγελματικού ταμείου, ενώ διευκολύνεται η αδειοδότηση από την Τράπεζα της Ελλάδος.
Αλλαγές χωρίς κάθε φορά νέο καταστατικό
Με το νέο πλαίσιο, για κάθε λειτουργική αλλαγή δεν θα απαιτείται τροποποίηση του καταστατικού του ΤΕΑ.
Ένα Ταμείο θα μπορεί να δημιουργεί ή να τροποποιεί πρόγραμμα για ήδη συμμετέχουσα χρηματοδοτούσα επιχείρηση με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, χωρίς να χρειάζεται αλλαγή καταστατικού.
Η ρύθμιση αυτή αποσκοπεί στην απλούστευση των διαδικασιών και στη μεγαλύτερη λειτουργική ευελιξία των Ταμείων.
Ηλικία αντί για έτη ασφάλισης
Στο φορολογικό σκέλος, η ηλικία εξόδου από την ασφάλιση συνδέεται με την ηλικία του ασφαλισμένου και όχι με τα έτη ασφάλισης.
Σύμφωνα με το υπουργείο, η αλλαγή αυτή αντιμετωπίζει πρακτικές δυσκολίες που έχουν προκύψει από τη σύνδεση των παροχών με τα έτη ασφάλισης και κάνει το πλαίσιο πιο απλό στην εφαρμογή του.
Παράλληλα, καταργείται το φορολογικό πέναλτι για όσους εισέρχονται στα ΤΕΑ σε μεγαλύτερη ηλικία, ώστε ο θεσμός να μπορεί να καλύψει περισσότερους εργαζόμενους.
Προγράμματα υγείας και ασφάλιση μελών οικογένειας
Το σχέδιο νόμου δίνει στα ΤΕΑ τη δυνατότητα να προσφέρουν στα μέλη τους προγράμματα υγείας, υπό την προϋπόθεση ότι ο σχετικός κίνδυνος καλύπτεται πλήρως από ασφαλιστική ή αντασφαλιστική επιχείρηση ή από πάροχο υπηρεσιών υγείας μέσω σύμβασης σταθερού κατά κεφαλή κόστους.
Προβλέπεται ακόμη δυνατότητα ασφάλισης μελών της οικογένειας του άμεσα ασφαλισμένου.
Παράλληλα, προσαρμόζεται σε ευνοϊκότερα επίπεδα το πλαφόν των εισφορών, καθώς καταργείται το πλαφόν του 20%.
Διαφάνεια και ενημέρωση των ασφαλισμένων
Το νομοσχέδιο προβλέπει και αλλαγές για την ενημέρωση των ασφαλισμένων.
Στόχος είναι ο ασφαλισμένος να έχει πλήρη εικόνα για την απόδοση και την επένδυσή του, μέσα από υποχρέωση πληροφόρησης και τυποποιημένες διαδικασίες.
Παράλληλα, ενισχύεται ο εποπτικός ρόλος της Τράπεζας της Ελλάδος και η διαφάνεια στη λειτουργία των Ταμείων.
Στο οικονομικό σκέλος, το υπουργείο συνδέει τις αλλαγές με τη συσσώρευση επενδυτικών κεφαλαίων, τη διοχέτευση ρευστότητας στην οικονομία, την ενίσχυση της μακροπρόθεσμης αποταμίευσης των νοικοκυριών και τη χρήση της επαγγελματικής ασφάλισης ως εργαλείου μακροπρόθεσμης αποταμίευσης και συνταξιοδοτικής επάρκειας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Ανακαινίζω: Τι μπορεί να αλλάξει για όσους έχουν κάτω από 50% σε ακίνητο
- Επικουρικές συντάξεις: Τα καθαρά ποσά γήρατος και χηρείας σε 33 Ταμεία
- ΕΛΓΑ: Πληρωμές 1,2 εκατ. ευρώ σε 441 δικαιούχους για ζημιές από τις πυρκαγιές του 2022
- Πώς μπορεί να εφαρμοστεί η τετραήμερη εργασία μέσω Συλλογικής Σύμβασης
- Φορολογικές δηλώσεις 2026: Πώς γίνεται η υποβολή, πότε βγαίνει το εκκαθαριστικό και τι ισχύει με τις επιστροφές
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
