Το εξωπροϊοντικό κόστος: Ο αόρατος λογαριασμός της συμμόρφωσης
Η ηλεκτρονική τιμολόγηση, οι επιβαρύνσεις των μικρών επιχειρήσεων και η προοπτική να μετατραπούν τα ψηφιακά παραστατικά σε εργαλείο ρευστότητας
Υπάρχει ένα κόστος που ο πελάτης σπάνια βλέπει και καμία ετικέτα αποτυπώνει. Ούτε προϊόν παράγει ούτε πώληση φέρνει ούτε βελτιώνει από μόνο του μια υπηρεσία. Και όμως, μεγαλώνει χρόνο με τον χρόνο και συνοδεύεται από την απειλή προστίμου.
Είναι αυτό που θα ονομάσω εξωπροϊοντικό κόστος: ο λογαριασμός συμμόρφωσης με ένα διαρκώς διευρυνόμενο πλέγμα ψηφιακών υποχρεώσεων. Η πολιτεία θεσπίζει την υποδομή και η επιχείρηση αναλαμβάνει σημαντικό μέρος του κόστους προσαρμογής και λειτουργίας της.
Η υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση, που από τον Νοέμβριο επεκτείνεται στις επιχειρήσεις της δεύτερης περιόδου, φέρνει ξανά αυτόν τον αόρατο λογαριασμό στο προσκήνιο.
Ο λογαριασμός, κονδύλι προς κονδύλι
Ας μετρήσουμε τι καλείται να πληρώσει μια μικρή επιχείρηση για να ακολουθήσει τις νέες απαιτήσεις. Αν επιλέξει αδειοδοτημένο πάροχο ηλεκτρονικής τιμολόγησης, αναλαμβάνει τη συνδρομή, τις ενδεχόμενες χρεώσεις ανά παραστατικό και το κόστος διασύνδεσης με το εμπορικό της πρόγραμμα. Οι τιμές διαφοροποιούνται ανάλογα με τον όγκο των παραστατικών και τις υπηρεσίες που περιλαμβάνει κάθε πακέτο.
Η ΑΑΔΕ προσφέρει τις δωρεάν εφαρμογές timologio και myDATAapp. Οι λύσεις αυτές καλύπτουν κυρίως επιχειρήσεις με απλούστερες ανάγκες. Για μια επιχείρηση με μεγάλο όγκο συναλλαγών, σύνθετη αποθήκη ή οργανωμένο ERP, η τεχνική προσαρμογή συχνά παραμένει αναγκαία. Στον ίδιο λογαριασμό προστίθενται η αναβάθμιση ή η αντικατάσταση ταμειακών μηχανών, η διασύνδεσή τους με τα POS και οι τραπεζικές προμήθειες κάθε συναλλαγής. Ακολουθούν η προσαρμογή του εμπορικού και λογιστικού λογισμικού στο myDATA, το ψηφιακό δελτίο αποστολής και, όπου προβλέπεται, το ψηφιακό πελατολόγιο.
Πάνω από όλα υπάρχει το κόστος που απουσιάζει από κάθε τιμολόγιο. Είναι οι ώρες του επιχειρηματία και του προσωπικού για εκπαίδευση, μεταπτώσεις δεδομένων, δοκιμές, διορθώσεις αποκλίσεων και επικοινωνία με λογιστές, τεχνικούς και προμηθευτές λογισμικού. Κάθε κονδύλι μόνο του μοιάζει μικρό. Όλα μαζί, ιδίως όταν επαναλαμβάνονται κάθε χρόνο, συνθέτουν ένα δεύτερο, κρυφό ενοίκιο. Χρήμα που θα μπορούσε να γίνει εξοπλισμός, πρόσληψη ή απόθεμα μετατρέπεται σε συνδρομή, προμήθεια και τεχνική προσαρμογή.
Περιορισμένη στήριξη και αυστηρές κυρώσεις
Θα περίμενε κανείς ότι η πολιτεία θα συμμετείχε περισσότερο στο κόστος μιας υποδομής που η ίδια απαιτεί. Η δωρεάν λύση της ΑΑΔΕ αποτελεί μια επιλογή, ενώ τα κίνητρα πρόωρης ένταξης προσφέρουν φορολογικά οφέλη υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Ωστόσο, οι επιχειρήσεις που χρειάζονται πάροχο, ERP και σύνθετες διασυνδέσεις εξακολουθούν να αναλαμβάνουν το μεγαλύτερο μέρος του άμεσου κόστους.
Εδώ εμφανίζεται η πρώτη ασυμμετρία. Το όφελος των φορολογικών κινήτρων έρχεται αργότερα και συνδέεται με προϋποθέσεις. Ο λογαριασμός του λογισμικού, αντίθετα, έρχεται σήμερα και σε μετρητά.
Η δεύτερη ασυμμετρία αφορά τον χρόνο. Η πολιτεία έχει τροποποιήσει το χρονοδιάγραμμα της ηλεκτρονικής τιμολόγησης, όταν η τεχνική και οργανωτική προετοιμασία το απαίτησε. Για τις επιχειρήσεις, όμως, η εκπρόθεσμη ή εσφαλμένη προσαρμογή συνοδεύεται από κυρώσεις.
Η παράβαση της υποχρεωτικής ηλεκτρονικής τιμολόγησης αντιμετωπίζεται ως μη έκδοση τιμολογίου. Για πράξεις που επιβαρύνονται με ΦΠΑ, το σχετικό πρόστιμο μπορεί να φτάσει το 50% του φόρου που θα προέκυπτε από το παραστατικό. Όταν η πολιτεία χρειάζεται περισσότερο χρόνο, μεταθέτει την ημερομηνία. Όταν η επιχείρηση χρειάζεται περισσότερο χρόνο, συναντά το πρόστιμο. Αυτή η διαφορά βαραίνει ιδιαίτερα τη μικρή επιχείρηση με περιορισμένη ρευστότητα και μικρή διοικητική ομάδα.
Το βαθύτερο ζήτημα είναι η ανταποδοτικότητα
Το εξωπροϊοντικό κόστος αποτελεί κάτι περισσότερο από ένα ακόμη λειτουργικό έξοδο. Αγγίζει τη σχέση ανταποδοτικότητας ανάμεσα στην επιχείρηση και την πολιτεία. Με χρήματα, χρόνο και εργασία των επιχειρήσεων χτίζεται μια εθνική υποδομή δεδομένων. Κάθε τιμολόγιο γίνεται ψηφιακό, επαληθεύσιμο και άμεσα διαθέσιμο για διασταυρώσεις. Η φορολογική διοίκηση αποκτά καλύτερη εικόνα των συναλλαγών και ισχυρότερα εργαλεία ελέγχου. Το πρόβλημα βρίσκεται λιγότερο στην ύπαρξη αυτής της υποδομής και περισσότερο στη μονόπλευρη αξιοποίησή της.
Σήμερα, το μεγαλύτερο μέρος της αξίας των δεδομένων υπηρετεί την εποπτεία. Η επιχείρηση χρηματοδοτεί το σύστημα, τροφοδοτεί το σύστημα και ύστερα λαμβάνει περιορισμένο πρακτικό όφελος από την πληροφορία που η ίδια παράγει. Η ψηφιακή συμμόρφωση αποκτά ευρύτερη αποδοχή όταν επιστρέφει αξία. Όταν μειώνει τη γραφειοκρατία, επιταχύνει επιστροφές, διευκολύνει τη χρηματοδότηση και περιορίζει το κόστος συναλλαγής, μετατρέπεται από υποχρέωση σε παραγωγική υποδομή.
Ο ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ μπορεί να μετατρέψει το κόστος σε επένδυση
Η ίδια ακριβώς υποδομή μπορεί να επιστρέψει στην επιχείρηση πολλαπλάσια από όσα κοστίζει. Το ψηφιακό και επαληθευμένο τιμολόγιο αποτελεί ταυτόχρονα μια καταγεγραμμένη εμπορική απαίτηση. Άρα, μπορεί να λειτουργήσει και ως χρηματοδοτικό εργαλείο.
Εδώ εντάσσεται ο ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ, το προτεινόμενο μοντέλο κοινής διατραπεζικής πλατφόρμας χρηματοδότησης τιμολογίων. Με τη διαβίβαση του παραστατικού, οι συμμετέχουσες τράπεζες θα μπορούν να αξιολογούν την απαίτηση και να ανταγωνίζονται για τη χρηματοδότησή της. Έτσι, η επιχείρηση θα μπορεί να εισπράττει σε ώρες όσα σήμερα περιμένει για μήνες.
Η αντιστροφή είναι ουσιαστική. Το ίδιο παραστατικό που σήμερα δημιουργεί κόστος για τη νόμιμη έκδοση και διαβίβασή του μπορεί αύριο να προσφέρει άμεση ρευστότητα. Η αξιολόγηση της πραγματικής συναλλαγής μπορεί επίσης να περιορίσει την εξάρτηση από υποθήκες και προσωπικές εγγυήσεις. Τότε το εξωπροϊοντικό κόστος αποκτά αντίκρισμα. Από βάρος συμμόρφωσης γίνεται εισιτήριο σε φθηνότερο και ταχύτερο κεφάλαιο.
Η ίδια λογική μπορεί να επεκταθεί και στις υπόλοιπες ψηφιακές ροές. Τα επαληθευμένα δεδομένα μπορούν να στηρίξουν ταχύτερες επιστροφές ΦΠΑ, χρηματοδότηση της λιανικής με βάση τις πραγματικές εισπράξεις και αξιολόγηση μιας επιχείρησης με βάση τη σημερινή οικονομική της δραστηριότητα. Τα δεδομένα χρειάζεται να δουλεύουν τόσο για εκείνον που τα παράγει όσο και για εκείνον που τα ελέγχει.
Το δίκαιο αίτημα
Η θέση αυτής της στήλης υποστηρίζει την ψηφιακή υποδομή. Άλλωστε, πάνω σε αυτή μπορεί να χτιστεί μια οικονομία που αξιολογεί καλύτερα τις πραγματικές ροές και προσφέρει περισσότερες επιλογές χρηματοδότησης.
Το δίκαιο αίτημα είναι διπλό. Πρώτον, η πολιτεία χρειάζεται να συμμετέχει ουσιαστικότερα στο κόστος μετάβασης, ιδίως για τις μικρότερες επιχειρήσεις. Δεύτερον, η υποδομή που χρηματοδοτούν οι επιχειρήσεις χρειάζεται να ανοίξει και για τη δική τους ανάπτυξη, με τον ΕΠΙΚΟΥΡΟ ως ένα πρώτο, ώριμο βήμα.
Η συμμόρφωση επιβάλλεται. Η συναίνεση κερδίζεται. Για να σταθεί το ψηφιακό οικοδόμημα, η επιχείρηση χρειάζεται να βλέπει μέσα του ένα παράθυρο ανάπτυξης αντί για ακόμη έναν λογαριασμό στον τοίχο.
Χρήστος Ι. Γρηγοράτος,
Accountsaints, Λογιστής – Φοροτεχνικός, Μέλος ΟΕΕ
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
