Ξενύχτι: Οι 70άρηδες μπορεί να το αντέχουν καλύτερα από τους 25άρηδες
Νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι ο εγκέφαλος των μεγαλύτερων σε ηλικία ανθρώπων αντιδρά διαφορετικά στην έλλειψη ύπνου, με ένα εύρημα που εξέπληξε τους ερευνητές
Ποιος αντέχει καλύτερα ένα ξενύχτι; Ένας 25χρονος ή ένας 70χρονος; Η αυθόρμητη απάντηση θα ήταν μάλλον ο νεότερος. Ωστόσο, μια νέα επιστημονική μελέτη έρχεται να αμφισβητήσει αυτή την αντίληψη, δείχνοντας ότι ο εγκέφαλος των μεγαλύτερων σε ηλικία ανθρώπων μπορεί να προσαρμόζεται αποτελεσματικότερα σε μία νύχτα με ελάχιστο ύπνο.
Ερευνητές του Πανεπιστημίου Simon Fraser στον Καναδά εξέτασαν τι συμβαίνει στα εγκεφαλικά δίκτυα όταν ο ύπνος περιορίζεται σε μόλις τρεις ώρες. Το αποτέλεσμα ήταν απροσδόκητο: οι εγκέφαλοι των νεότερων και των μεγαλύτερων ενηλίκων παρουσίασαν σχεδόν αντίθετες μεταβολές στον τρόπο επικοινωνίας των επιμέρους περιοχών τους.
Η ανακάλυψη προσφέρει μια πιθανή εξήγηση για το γιατί ορισμένοι μεγαλύτεροι άνθρωποι φαίνεται να επηρεάζονται λιγότερο από μια μεμονωμένη νύχτα κακού ύπνου.
Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο μετά από μόλις τρεις ώρες ύπνου
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Imaging Neuroscience, συνέκρινε δύο ηλικιακές ομάδες: ενήλικες 20 έως 30 ετών και 65 έως 75 ετών.
Οι συμμετέχοντες εξετάστηκαν σε δύο διαφορετικές συνθήκες. Στη μία είχαν κοιμηθεί κανονικά, ενώ στην άλλη ο ύπνος τους είχε περιοριστεί σε τρεις ώρες. Στη συνέχεια, οι επιστήμονες ανέλυσαν με λειτουργική μαγνητική τομογραφία τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούσαν μεταξύ τους διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου.
Στους νεότερους ενήλικες, ορισμένες εγκεφαλικές συνδέσεις έγιναν ισχυρότερες μετά την έλλειψη ύπνου. Στους μεγαλύτερους, οι ίδιες συνδέσεις παρουσίασαν την αντίθετη μεταβολή.
Η διαφορά δεν ήταν απλώς ότι οι 70άρηδες επηρεάστηκαν λιγότερο. Ο εγκέφαλός τους φάνηκε να οργανώνεται με διαφορετικό τρόπο.
Γιατί οι μεγαλύτεροι μπορεί να έχουν ένα απροσδόκητο πλεονέκτημα
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η μείωση ορισμένων συνδέσεων στους μεγαλύτερους συμμετέχοντες συνοδευόταν από πιο οργανωμένη λειτουργία των εγκεφαλικών δικτύων.
Με απλά λόγια, ο εγκέφαλος φάνηκε να διατηρεί πιο διακριτές ομάδες περιοχών που συνεργάζονται μεταξύ τους, αντί να αυξάνει την επικοινωνία ανάμεσα σε πολλές διαφορετικές περιοχές.
Ο επικεφαλής ερευνητής, Τζος Νόιντορφ, εξήγησε ότι τα αποτελέσματα δείχνουν πως οι εγκέφαλοι των δύο ηλικιακών ομάδων αντιδρούν με αντίθετο τρόπο στην οξεία έλλειψη ύπνου.
Η αυξημένη συνδεσιμότητα στους νεότερους ενδέχεται να υποδηλώνει ότι ο εγκέφαλός τους χρειάζεται να καταβάλει μεγαλύτερη προσπάθεια για να διατηρήσει τη λειτουργία του. Αντίθετα, η αναδιοργάνωση που παρατηρήθηκε στους μεγαλύτερους θα μπορούσε να αποτελεί έναν μηχανισμό αντιστάθμισης των επιπτώσεων του περιορισμένου ύπνου.
Πρόκειται για μια ενδιαφέρουσα πιθανότητα, όχι όμως για οριστική απόδειξη ότι οι μεγαλύτεροι άνθρωποι σκέφτονται ή αντιδρούν καλύτερα όταν έχουν ξενυχτήσει.
Καλύτερος ύπνος: 7 απλές συνήθειες που μπορούν να βελτιώσουν την ξεκούρασή σας
Αυτό σημαίνει ότι οι 70άρηδες χρειάζονται λιγότερο ύπνο;
Όχι. Και αυτή είναι η σημαντικότερη διευκρίνιση της έρευνας.
Οι επιστήμονες εξέτασαν τις αλλαγές στη λειτουργική συνδεσιμότητα του εγκεφάλου, όχι την πραγματική απόδοση των συμμετεχόντων σε δοκιμασίες μνήμης, συγκέντρωσης ή ταχύτητας αντίδρασης μετά το ξενύχτι.
Επομένως, τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν ότι ένας 70χρονος μπορεί να οδηγήσει με μεγαλύτερη ασφάλεια, να εργαστεί πιο αποτελεσματικά ή να πάρει καλύτερες αποφάσεις από έναν 25χρονο ύστερα από τρεις ώρες ύπνου.
Επιπλέον, η μελέτη αφορά μία νύχτα περιορισμένου ύπνου και όχι τη συστηματική αϋπνία ή τη χρόνια στέρηση ύπνου.
Η μακροχρόνια έλλειψη ύπνου εξακολουθεί να συνδέεται με σοβαρές επιπτώσεις στη σωματική και εγκεφαλική υγεία, ανεξάρτητα από την ηλικία.
Δεν σε παίρνει ο ύπνος; 5 καθημερινές συνήθειες που μπορεί να σε κρατούν ξύπνιο
Τι μας μαθαίνει τελικά η έρευνα
Το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα δεν είναι ότι οι μεγαλύτεροι άνθρωποι μπορούν να ξενυχτούν άφοβα. Είναι ότι η ηλικία αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλος προσπαθεί να αντιμετωπίσει την έλλειψη ύπνου.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι ο μεγαλύτερος εγκέφαλος ενδέχεται να έχει αναπτύξει διαφορετικούς μηχανισμούς προσαρμογής, οι οποίοι του επιτρέπουν να αντιδρά σε μια προσωρινή διαταραχή του ύπνου με τρόπο που δεν παρατηρείται στους νεότερους.
Για να επιβεβαιωθεί αν αυτή η διαφορετική οργάνωση μεταφράζεται πράγματι σε καλύτερη μνήμη, συγκέντρωση ή καθημερινή λειτουργικότητα, χρειάζονται πρόσθετες μελέτες.
Μέχρι τότε, ένα πράγμα παραμένει βέβαιο: ο ποιοτικός και επαρκής ύπνος είναι απαραίτητος σε κάθε ηλικία, ακόμη κι αν ο εγκέφαλος δεν αντιδρά με τον ίδιο τρόπο όταν τον στερούμαστε.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
Από το Δίκτυο
Ξύλινες κουτάλες: πώς τις καθαρίζεις σωστά
Τιμή στη μνήμη του Μήτσου Ρεμπούτσικα στην Κάτω Αχαΐα.
Το ZERO PARADES: Director’s Cut κυκλοφορεί σήμερα σε PS5, Xbox και Switch 2
Ύπνος: η τεχνική χαλάρωσης που βοηθάει να αποκοιμηθείς πιο γρήγορα
Οι μαθητές του Αρσακείου Νηπιαγωγείου Πατρών γνώρισαν το Halloween μ
