Υδάτινη πίεση στη Δυτική Ελλάδα: Γεωργία, τουρισμός και πλημμύρες αλλάζουν τον χάρτη του νερού
Στη Δυτική και τη Βόρεια Πελοπόννησο, η εικόνα δεν δείχνει γενικευμένη έλλειψη νερού, αλλά αναδεικνύει πιέσεις που χρειάζονται άμεση και συστηματική αντιμετώπιση
Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έθεσε σε δημόσια διαβούλευση την «Εθνική Στρατηγική για τα Υδατα», με στόχο τη διαμόρφωση ενός σύγχρονου και ολιστικού πλαισίου για τη διαχείριση των υδατικών πόρων της χώρας.
Πρόκειται για την πρώτη στρατηγική εθνικής εμβέλειας, που θέτει με σαφήνεια τις προτεραιότητες της χώρας για το νερό, συνδέοντας την προστασία των υδάτινων συστημάτων με την κλιματική προσαρμογή, την τεχνολογική αναβάθμιση, τη βιώσιμη ανάπτυξη και την αποτελεσματικότερη λειτουργία των υπηρεσιών ύδατος.
Η εικόνα των υδάτων στη Δυτική και τη Βόρεια Πελοπόννησο δεν αποτυπώνει μια γενικευμένη κρίση επάρκειας, αλλά αναδεικνύει ένα σύνθετο πλέγμα πιέσεων που συνδέεται με την αγροτική παραγωγή, τον τουρισμό, τις βιομηχανικές δραστηριότητες, τα αστικά λύματα και την αυξανόμενη έκθεση σε πλημμυρικά φαινόμενα.
Διαβάστε επίσης: Χρηματοδότηση 52 εκατ. ευρώ για την προστασία των υδάτινων πόρων και τη βιώσιμη διαχείριση λυμάτων στη Δυτική Ελλάδα
Η Βόρεια Πελοπόννησος συγκαταλέγεται στα διαμερίσματα όπου τα υπόγεια ύδατα διατηρούνται πλήρως σε καλή ποσοτική κατάσταση, χωρίς να καταγράφεται, σε επίπεδο διαμερίσματος, το πρόβλημα υπερεκμετάλλευσης που εμφανίζεται σε άλλες περιοχές της χώρας. Η διαπίστωση αυτή δεν σημαίνει ότι οι τοπικοί υδροφορείς είναι εκτός κινδύνου, καθώς η εντατική άντληση σε παράκτιες περιοχές συνδέεται με τον κίνδυνο υφαλμύρινσης. Η αυξημένη ζήτηση από τον Απρίλιο έως τον Σεπτέμβριο, σε συνδυασμό με παρατεταμένες περιόδους ανομβρίας, δημιουργεί τοπικά φαινόμενα λειψυδρίας ακόμη και σε περιοχές που δεν εμφανίζουν συνολικό έλλειμμα υδατικού ισοζυγίου.
Διαβάστε επίσης: Νέο «όπλο» για την αγροτική παραγωγή στον Ερύμανθο – Εκσυγχρονίζονται τα αρδευτικά δίκτυα
Για τις δύο πελοποννησιακές περιοχές, η ανάλυση πιέσεων καταδεικνύει ότι η γεωργική δραστηριότητα αποτελεί την κυρίαρχη διάχυτη πηγή επιβάρυνσης. Η χρήση λιπασμάτων και φυτοπροστατευτικών προϊόντων, σε συνδυασμό με τις αρδευτικές απολήψεις, επηρεάζει τόσο τα επιφανειακά όσο και τα υπόγεια νερά. Παράλληλα, η ποιμενική κτηνοτροφία αναφέρεται ρητά ως σημαντική πίεση. Οι σημειακές πηγές ρύπανσης είναι εξίσου κρίσιμες.
Στη Δυτική και τη Βόρεια Πελοπόννησο καταγράφεται ακόμα μεγάλη συγκέντρωση ελαιοτριβείων, δραστηριότητα που απαιτεί αποτελεσματική διαχείριση των υγρών αποβλήτων της. Στα δύο διαμερίσματα εντοπίζονται επίσης μεγάλες τουριστικές μονάδες και σημαντική παρουσία ιχθυοκαλλιεργειών, οι οποίες προσθέτουν πίεση σε παράκτια και μεταβατικά υδατικά συστήματα.
Στην ίδια κατηγορία κινδύνων εντάσσονται οι χώροι διάθεσης στέρεων αποβλήτων, οι οποίοι αναφέρονται ως πηγή πίεσης και για τα δύο υδατικά διαμερίσματα. Επιβάρυνση καταγράφεται επίσης από εκροές επεξεργασμένων αστικών λυμάτων, γεγονός που υποδεικνύει ότι η λειτουργία, η αναβάθμιση και η συστηματική παρακολούθηση των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων παραμένουν κρίσιμο ζήτημα για την προστασία των αποδεκτών.
ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η εξέλιξη του πλημμυρικού κινδύνου. Το 2025 οι Ζώνες Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας καλύπτουν το 12,2% της Δυτικής Πελοποννήσου, από 8,8% το 2012. Στη Βόρεια Πελοπόννησο, η αντίστοιχη έκταση φτάνει το 22%, έναντι 16,6% στον πρώτο κύκλο. Η αύξηση αυτή δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ότι πλημμυρίζουν περισσότερες περιοχές κάθε χρόνο, αλλά αποτυπώνει διευρυμένη και ακριβέστερη χαρτογράφηση των περιοχών που εκτίθενται σε κίνδυνο.
Το σχέδιο θέτει ως βασική κατεύθυνση τη μετάβαση από τη διαχείριση της κρίσης στην πρόληψη: περιορισμό απωλειών στα δίκτυα, έλεγχο των γεωτρήσεων, εξοικονόμηση στην άρδευση, αναβάθμιση των υποδομών λυμάτων και ενίσχυση της παρακολούθησης. Η ανάγκη αυτή γίνεται πιο επιτακτική καθώς η αξιολόγηση της ποιότητας των επιφανειακών υδάτων εξακολουθεί να βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε ομαδοποιήσεις και εκτιμήσεις εμπειρογνωμόνων, αντί σε πλήρεις επιτόπιες μετρήσεις.
Για τη Δυτική και τη Βόρεια Πελοπόννησο, το στοίχημα είναι διπλό: να διατηρηθεί η σχετική επάρκεια των υπόγειων αποθεμάτων και, ταυτόχρονα, να μειωθούν οι πιέσεις που ασκούν η παραγωγική δραστηριότητα, η τουριστική ανάπτυξη και οι ελλείψεις στις υποδομές. Η προστασία του νερού, σε αυτή τη συνθήκη, συνδέεται άμεσα με την αγροτική οικονομία, την ποιότητα ζωής, τη δημόσια υγεία και την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών απέναντι στην κλιματική μεταβολή.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
