Συντάξεις: Ελεγκτικό Συνέδριο και Συνήγορος του Πολίτη βάζουν στο μικροσκόπιο την ΕΑΣ
Το ζήτημα δεν αφορά μόνο την ύπαρξη της εισφοράς, αλλά κυρίως τον τρόπο υπολογισμού της, που σύμφωνα με τις ενστάσεις οδηγεί σε υπέρμετρες επιβαρύνσεις και στρεβλώσεις για χιλιάδες συνταξιούχους.
Νέες πιέσεις δέχεται η κυβέρνηση για την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων, καθώς τόσο το Ελεγκτικό Συνέδριο όσο και ο Συνήγορος του Πολίτη θέτουν στο επίκεντρο τον τρόπο με τον οποίο υπολογίζεται η ΕΑΣ.
Η εισφορά, την οποία συνταξιούχοι και αντιπολίτευση ζητούν να καταργηθεί, έχει αφαιρέσει μέχρι σήμερα πάνω από 15 δισ. ευρώ από περίπου 400.000 συνταξιούχους, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλούνται οι επικριτές της.
Το ζήτημα δεν περιορίζεται μόνο στην ύπαρξη της εισφοράς, αλλά κυρίως στον τρόπο εφαρμογής της, καθώς καταγγέλλεται ότι οδηγεί σε άδικη και διπλή επιβάρυνση συνταξιούχων με υψηλότερες κύριες και επικουρικές συντάξεις.
Πόσα θα χάσουν οι συνταξιούχοι το 2026
Μόνο το 2026, περισσότεροι από 400.000 συνταξιούχοι ή οι κληρονόμοι τους εκτιμάται ότι θα χάσουν συνολικά 888 εκατ. ευρώ από την ΕΑΣ, σύμφωνα με το σχέδιο προϋπολογισμού για το 2026.
Από το ποσό αυτό, τα 721 εκατ. ευρώ αφορούν κύριες συντάξεις και τα 167 εκατ. ευρώ επικουρικές.
Η εισφορά αφορά συνταξιούχους με κύρια μεικτή σύνταξη άνω των 1.468 ευρώ και επικουρική μεικτή σύνταξη άνω των 300 ευρώ, ενώ οι συντελεστές παραμένουν ίδιοι.
Στις κύριες συντάξεις οι περικοπές κυμαίνονται από 3% έως 14%, ενώ στις επικουρικές από 3% έως 10%.
Τι επισημαίνει ο Συνήγορος του Πολίτη
Σύμφωνα με τον Συνήγορο του Πολίτη, η κράτηση της ΕΑΣ αυξάνεται όσο μεγαλύτερη είναι η σύνταξη, χωρίς όμως να εφαρμόζεται με τρόπο αναλογικό και δικαιότερο.
Ο Συνήγορος έχει επισημάνει στο υπουργείο Εργασίας ότι η εισφορά θα πρέπει να επιβάλλεται μόνο στη διαφορά του ποσού σύνταξης κάθε κλίμακας και όχι στο σύνολο της σύνταξης, όπως συμβαίνει σήμερα.
Με τον σημερινό τρόπο υπολογισμού, συνταξιούχοι που έχουν ασφαλιστεί για πολλά χρόνια και λαμβάνουν υψηλότερες συντάξεις υφίστανται, σύμφωνα με την κριτική, υπέρμετρη επιβάρυνση.
Το θέμα ανοίγει στο Ελεγκτικό Συνέδριο
Την ίδια ώρα, το ζήτημα φτάνει και στο Ελεγκτικό Συνέδριο, το οποίο αποδέχθηκε προσφυγή συνταξιούχου του Δημοσίου.
Η εξέλιξη αυτή ανοίγει τον δρόμο για πιλοτική δίκη στην Ολομέλεια του ανώτατου δημοσιονομικού δικαστηρίου της χώρας, η οποία καλείται να αποφανθεί οριστικά στις 10 Ιουνίου 2026.
Ο πυρήνας της διαφοράς δεν αφορά την ύπαρξη της ΕΑΣ ως τέτοια, καθώς έχει κριθεί κατά βάση συνταγματική για τα έτη μετά το 2019.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι ο τρόπος υπολογισμού της: αν δηλαδή είναι συμβατή με τις συνταγματικές αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας η επιβολή ενιαίου συντελεστή στο σύνολο της καταβαλλόμενης σύνταξης ή αν θα έπρεπε να εφαρμόζεται κλιμακωτά, με εξαίρεση ενός βασικού ποσού, που στη συγκεκριμένη περίπτωση προσδιορίζεται στα 1.400 ευρώ.
Ο ρόλος του ΑΚΑΓΕ
Η ΕΑΣ, μαζί με πόρους από άλλες πηγές, χρηματοδοτεί το Ασφαλιστικό Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Γενεών, το ΑΚΑΓΕ.
Μέχρι το τέλος του 2026, στο ΑΚΑΓΕ εκτιμάται ότι θα έχουν σωρευθεί πάνω από 23 δισ. ευρώ.
Τα ποσά αυτά προορίζονται να χρησιμοποιηθούν όταν θα κορυφωθούν οι συνέπειες της δημογραφικής γήρανσης του πληθυσμού στο ασφαλιστικό σύστημα.
Οι δύο βασικές αδικίες της ΕΑΣ
Το σημερινό σύστημα, σύμφωνα με τις ενστάσεις που διατυπώνονται, συντηρεί δύο σημαντικές αδικίες για τους συνταξιούχους που υποχρεούνται στην καταβολή της ΕΑΣ.
Η πρώτη αφορά τη διπλή φορολόγηση. Για τους συνταξιούχους που πληρώνουν εισφορά υπέρ ΕΑΣ, δεν τηρείται στην πράξη το αφορολόγητο όριο των 8.636 ευρώ ετήσιου εισοδήματος, όπως ισχύει για μισθωτούς, συνταξιούχους και αγρότες.
Ο ΕΦΚΑ παρακρατεί την ΕΑΣ στην πηγή, υπολογίζοντάς τη στο αρχικό μεικτό ποσό της σύνταξης. Στη συνέχεια υπολογίζεται η εισφορά υπέρ υγείας 6% και στο τελικό στάδιο επιβάλλεται ο φόρος.
Έτσι, για το ίδιο ποσό, οι υπόχρεοι σε ΕΑΣ επιβαρύνονται διπλά, καθώς δεν εφαρμόζεται σε αυτούς η προοδευτική κλίμακα με τον ίδιο τρόπο.
Το πρόβλημα με τα κλιμάκια
Η δεύτερη αδικία αφορά τη λανθασμένη τιμαριθμοποίηση των κλιμακίων της ΕΑΣ και τον τρόπο υπολογισμού των συντελεστών.
Σε αρκετές περιπτώσεις, συνταξιούχοι με υψηλότερη σύνταξη καταλήγουν, μετά την παρακράτηση της εισφοράς, να λαμβάνουν λιγότερα από συνταξιούχους με χαμηλότερη σύνταξη.
Αν δεν αλλάξουν οι συντελεστές και αν η παρακράτηση δεν γίνεται «επάνω στο κλιμάκιο», η στρέβλωση αυτή, σύμφωνα με τις ενστάσεις, θα συνεχιστεί και μπορεί να μονιμοποιηθεί μετά την τιμαριθμοποίηση των κλιμακίων της εισφοράς.
Το επόμενο κρίσιμο σημείο είναι πλέον η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου στις 10 Ιουνίου 2026, καθώς από αυτήν θα κριθεί αν ο σημερινός τρόπος υπολογισμού της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων μπορεί να παραμείνει ως έχει ή αν θα απαιτηθούν αλλαγές στο πλαίσιο εφαρμογής της.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Ηλεία: Σοκ από το πόρισμα της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας για τη δομή ηλικιωμένων, καταγγελίες για κακοποίηση και αρπαγή συντάξεων
- Τριπλή οικονομική ενίσχυση για συνταξιούχους το 2026: Επίδομα, επιστροφή ενοικίου και αυξήσεις συντάξεων
- Κοινωνικός Τουρισμός – Συνταξιούχοι: Αντίστροφη μέτρηση για τις αιτήσεις, όλες οι προθεσμίες
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
