Η Γερμανία αλλάζει γραμμή απέναντι στην Κίνα: Δασμοί, αυτοκίνητα και τεχνολογία στο μικροσκόπιο

Η Γερμανία επανεξετάζει συνολικά την οικονομική της σχέση με την Κίνα, βάζοντας στο τραπέζι από νέους δασμούς και αυστηρότερους ελέγχους επενδύσεων μέχρι περιορισμούς στην εξαγωγή προηγμένης τεχνολογίας.

Η κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς επεξεργάζεται ένα ευρύ πακέτο μέτρων με στόχο την προστασία κρίσιμων γερμανικών και ευρωπαϊκών βιομηχανιών απέναντι στον αυξανόμενο κινεζικό ανταγωνισμό. Το σχέδιο δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, όμως η κατεύθυνση σηματοδοτεί αισθητή αλλαγή για μία χώρα που επί δεκαετίες επένδυσε σε ιδιαίτερα στενές εμπορικές σχέσεις με το Πεκίνο.

Στο επίκεντρο βρίσκονται η αυτοκινητοβιομηχανία, τα μηχανήματα, οι ημιαγωγοί, η τεχνητή νοημοσύνη και οι κρίσιμες πρώτες ύλες.

Από τους δασμούς μέχρι τους ελέγχους επενδύσεων

Οι νέοι δασμοί αποτελούν μόνο ένα μέρος της συζήτησης.

Το Βερολίνο εξετάζει επίσης αυστηρότερο έλεγχο των κινεζικών επενδύσεων στην Ευρώπη, μεγαλύτερη εποπτεία σε εξαγορές εταιρειών στρατηγικής σημασίας και πιθανές προϋποθέσεις για κινεζικές επιχειρήσεις που θέλουν να επεκτείνουν την παραγωγική τους παρουσία στην ευρωπαϊκή αγορά.

Ο υπουργός Οικονομικών και αντικαγκελάριος Λαρς Κλίνγκμπαϊλ έχει ήδη θέσει δημόσια στο τραπέζι τόσο πρόσθετους δασμούς στα κινεζικά υβριδικά όσο και την πιθανότητα υποχρεωτικών κοινοπραξιών, στις οποίες ευρωπαϊκές επιχειρήσεις θα διατηρούν την πλειοψηφία.

Η γερμανική κυβέρνηση χαρτογραφεί παράλληλα τις βιομηχανικές και οικονομικές εξαρτήσεις της χώρας από την Κίνα, με στόχο να διαμορφώσει συγκεκριμένες προτάσεις και στη συνέχεια να επιδιώξει ευρύτερη συμφωνία σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Γιατί αλλάζει τώρα η γερμανική στάση

Για τη Γερμανία, η επιλογή δεν είναι εύκολη.

Η Κίνα επέστρεψε το 2025 στη θέση του σημαντικότερου εμπορικού εταίρου της Γερμανίας, με συνολικό όγκο εμπορίου 251,8 δισ. ευρώ. Την ίδια στιγμή όμως, η ισορροπία μεταξύ εισαγωγών και εξαγωγών άλλαξε δραματικά.

Οι γερμανικές εξαγωγές προς την Κίνα μειώθηκαν το 2025 κατά 9,7% στα 81,3 δισ. ευρώ, ενώ οι εισαγωγές κινεζικών προϊόντων αυξήθηκαν κατά 8,8% στα 170,6 δισ. ευρώ.

Το αποτέλεσμα ήταν το γερμανικό εμπορικό έλλειμμα έναντι της Κίνας να διευρυνθεί στα 89,3 δισ. ευρώ, από 66,9 δισ. έναν χρόνο νωρίτερα.

Η μεταβολή αυτή αποκτά ιδιαίτερο βάρος επειδή κινεζικές επιχειρήσεις δεν ανταγωνίζονται πλέον τη Γερμανία μόνο σε προϊόντα χαμηλού κόστους, αλλά και σε κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας όπου οι γερμανικές εταιρείες διατηρούσαν επί δεκαετίες ισχυρό πλεονέκτημα.

Τα plug-in υβριδικά στο επίκεντρο

Χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι η αυτοκινητοβιομηχανία.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη επιβάλει πρόσθετους δασμούς στα ηλεκτρικά οχήματα με μπαταρία που κατασκευάζονται στην Κίνα, όμως τα plug-in υβριδικά δεν υπάγονται σήμερα στο ίδιο καθεστώς.

Αυτό το «κενό» έχει αποκτήσει ολοένα μεγαλύτερη σημασία, καθώς οι κινεζικές αυτοκινητοβιομηχανίες αυξάνουν με ταχύτητα την παρουσία τους σε αυτή την κατηγορία.

Τον Ιούλιο του 2026, περίπου το 34% των plug-in υβριδικών που ταξινομήθηκαν στην Ευρώπη προερχόταν από κινεζικές μάρκες, σύμφωνα με στοιχεία της Dataforce.

Εταιρείες όπως οι BYD και Chery έχουν ενισχύσει θεαματικά τις πωλήσεις τους, την ώρα που οι ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες βρίσκονται αντιμέτωπες τόσο με υψηλότερο κόστος παραγωγής όσο και με πίεση στις ίδιες τις πωλήσεις τους στην κινεζική αγορά.

Το «παράθυρο» που θέλει να κλείσει το Βερολίνο

Η ιδέα επέκτασης των ευρωπαϊκών δασμών και στα κινεζικής κατασκευής plug-in υβριδικά έχει ήδη κερδίσει υποστηρικτές στη Γερμανία.

Ο πρωθυπουργός της Κάτω Σαξονίας Όλαφ Λις έχει χαρακτηρίσει το σημερινό καθεστώς «ρυθμιστικό κενό», ζητώντας άμεση ευρωπαϊκή παρέμβαση. Παρόμοια θέση έχει εκφράσει και ο Λαρς Κλίνγκμπαϊλ.

Η συζήτηση είναι εξαιρετικά ευαίσθητη για τη Γερμανία, καθώς η αυτοκινητοβιομηχανία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της οικονομίας της, με εταιρείες όπως η Volkswagen να βρίσκονται ήδη υπό ισχυρή πίεση από τον κινεζικό ανταγωνισμό.

AI και chips: Η δεύτερη γραμμή άμυνας

Το υπό εξέταση πακέτο δεν περιορίζεται στα αυτοκίνητα.

Το Βερολίνο θέλει να εξετάσει αυστηρότερους κανόνες για την εξαγωγή προηγμένων τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης και εξοπλισμού παραγωγής ημιαγωγών, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις στις οποίες υπάρχει ανησυχία ότι η τεχνολογία θα μπορούσε να αποκτήσει και στρατιωτικές εφαρμογές.

Παράλληλα, μεγαλύτερο βάρος αναμένεται να δοθεί στην έννοια της «οικονομικής ανθεκτικότητας» όταν εξετάζονται εξαγορές γερμανικών επιχειρήσεων από ξένους επενδυτές.

Ένα ακόμη πιο ευαίσθητο βήμα θα ήταν η δημιουργία μηχανισμού ελέγχου γερμανικών επενδύσεων προς την ίδια την Κίνα σε στρατηγικούς τομείς.

Το άλλο μεγάλο μέτωπο: Οι κρίσιμες πρώτες ύλες

Η εξάρτηση από την Κίνα δεν αφορά μόνο τελικά προϊόντα.

Η Ευρώπη εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από κινεζικές αλυσίδες εφοδιασμού για σπάνιες γαίες, κρίσιμα ορυκτά και εξαρτήματα υψηλής τεχνολογίας.

Το ζήτημα έχει αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη σημασία μετά τις κινεζικές εξαγωγικές απαγορεύσεις και τους περιορισμούς σε κρίσιμα υλικά, που έχουν προκαλέσει έντονη ανησυχία στις μεγάλες βιομηχανικές οικονομίες.

Για το Βερολίνο, επομένως, η στρατηγική δεν περιορίζεται στην προστασία της εσωτερικής αγοράς από φθηνότερες εισαγωγές. Αφορά και τη μείωση του κινδύνου που δημιουργεί η μεγάλη εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή σε υλικά απαραίτητα για την ευρωπαϊκή παραγωγή.

Σχεδόν 1 δισ. ευρώ έλλειμμα την ημέρα για την ΕΕ

Η πίεση δεν αφορά μόνο τη Γερμανία.

Το εμπορικό έλλειμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Κίνα έφτασε τα 360,6 δισ. ευρώ το 2025, δηλαδή αντιστοιχεί σε σχεδόν 1 δισ. ευρώ την ημέρα. Το πρώτο εξάμηνο του 2026 διευρύνθηκε περαιτέρω κατά περίπου 9%.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη πιέσει το Πεκίνο για συγκεκριμένες κινήσεις που θα περιορίσουν την ανισορροπία, προειδοποιώντας ότι, χωρίς απτά αποτελέσματα, θα ενισχυθούν οι πολιτικές πιέσεις για νέα εμπορικά μέτρα.

Από τη συνεργασία στη «μείωση κινδύνου»

Η μεγαλύτερη αλλαγή βρίσκεται τελικά στη φιλοσοφία της γερμανικής πολιτικής.

Για χρόνια, το μοντέλο της Γερμανίας βασίστηκε σε μία απλή εξίσωση: εισαγωγή κινεζικών προϊόντων και πρώτων υλών, ισχυρές γερμανικές εξαγωγές και μεγάλες επενδύσεις των γερμανικών βιομηχανιών στην κινεζική αγορά.

Η εξίσωση αυτή πλέον δεν λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο.

Οι κινεζικές επιχειρήσεις αποκτούν τεχνολογικό πλεονέκτημα σε περισσότερους κλάδους, οι γερμανικές εξαγωγές προς το Πεκίνο μειώνονται και οι κινεζικές εξαγωγές προς την Ευρώπη αυξάνονται.

Γι’ αυτό και το Βερολίνο φαίνεται να περνά από την εποχή της όσο το δυνατόν στενότερης οικονομικής συνεργασίας σε μια πολιτική «μείωσης κινδύνου και εξαρτήσεων», επιχειρώντας ταυτόχρονα να μετατρέψει αυτή τη γερμανική στροφή σε κοινή ευρωπαϊκή γραμμή.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Ενεργειακός «συναγερμός»: Εκτός ελέγχου οι τιμές σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο
• Συναγερμός για το πετρέλαιο: Εκτός λειτουργίας ο αγωγός East-West της Σαουδικής Αραβίας
• Η Κίνα απαντά στον Τραμπ με ένα εμπορικό «δίχτυ»: Το σχέδιο των 20 συμφωνιών
• Γαλλία: Σφίγγει ο δημοσιονομικός κλοιός – 65 δισ. ευρώ μόνο για τόκους και ανάπτυξη μόλις 0,5%

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News