Οι Έλληνες κόβουν έξοδα και ξοδεύουν τις αποταμιεύσεις τους

Το 74% των Ελλήνων καταναλωτών δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στις οικονομικές του υποχρεώσεις ή αναγκάζεται να διαχειρίζεται με ιδιαίτερη προσοχή τα χρήματά του. Για πολλούς, η σύγκριση τιμών, το κυνήγι των προσφορών και οι περικοπές έχουν γίνει μέρος της καθημερινότητας, ακόμη και όταν πρόκειται για βασικές αγορές.

Η μέση μηνιαία δαπάνη στο σούπερ μάρκετ διαμορφώνεται στα 347 ευρώ, ενώ το 63% αγοράζει συχνά προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας. Πίσω από τις επιλογές στο ράφι, όμως, υπάρχει μια πιο πιεστική πραγματικότητα: τέσσερις στους δέκα έχουν χρησιμοποιήσει χρήματα από τις αποταμιεύσεις τους το τελευταίο εξάμηνο, ενώ περισσότεροι από ένας στους τέσσερις έχουν χρειαστεί οικονομική βοήθεια από την οικογένειά τους.

Τα στοιχεία προέρχονται από τη νέα έρευνα της Circana, με τίτλο «Κατανάλωση σε Μετάβαση: Οι Δυνάμεις που Διαμορφώνουν το Αύριο της Αγοράς», την οποία παρουσίασε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Παναγιώτης Μπορέτος, την Τρίτη 20 Οκτωβρίου, στο ECR Gathering 2026.

Μισθοί, λογαριασμοί και ενοίκια πιέζουν τα νοικοκυριά

Το πρόβλημα ξεκινά από το εισόδημα και το τι μπορεί πλέον να καλύψει. Για το 57% των καταναλωτών, η μεγαλύτερη οικονομική ανησυχία είναι η απόσταση ανάμεσα στις αμοιβές και στο κόστος ζωής.

Το στεγαστικό κόστος ακολουθεί με 15%, οι διεθνείς εξελίξεις με 14%, οι δημόσιες υπηρεσίες εκπαίδευσης και υγείας με 8% και η τεχνολογία με 5%.

Ο μέσος δείκτης οικονομικής ασφάλειας βρίσκεται μόλις στο 3,89 με άριστα το 10. Το 81% βαθμολογεί την οικονομική του ασφάλεια έως το 6, ενώ μόλις το 4% την τοποθετεί μεταξύ 9 και 10.

Ακόμη πιο χαρακτηριστικός είναι ο τρόπος που οι ίδιοι οι καταναλωτές περιγράφουν την οικονομική τους κατάσταση. Το 49% καταφέρνει να καλύπτει τις μηνιαίες υποχρεώσεις του, αλλά χρειάζεται να προσέχει κάθε δαπάνη. Ένα επιπλέον 18% δυσκολεύεται αρκετά και το 7% αντιμετωπίζει σοβαρές οικονομικές δυσκολίες.

Μόλις το 19% ανταποκρίνεται σχετικά εύκολα στις υποχρεώσεις του και το 8% πολύ εύκολα. Για τη μεγάλη πλειονότητα, επομένως, η οικονομική άνεση απέχει αρκετά από την καθημερινή πραγματικότητα.

Από τις αποταμιεύσεις στη βοήθεια συγγενών

Ίσως το πιο ανησυχητικό εύρημα της έρευνας βρίσκεται πέρα από τις καθημερινές αγορές. Ένα σημαντικό μέρος των καταναλωτών δεν περιορίζεται απλώς σε περικοπές, αλλά αναζητά επιπλέον χρήματα για να καλύψει τις ανάγκες του.

Μέσα στο τελευταίο εξάμηνο, το 41% χρησιμοποίησε χρήματα από τις αποταμιεύσεις του, ενώ το 27% χρειάστηκε οικονομική βοήθεια από την οικογένειά του.

Το 17% δανείστηκε από συγγενείς ή φίλους και το 6% κατέφυγε σε δάνειο για έκτακτες ανάγκες.

Υπάρχει, βέβαια, και η άλλη πλευρά: το 22% κατάφερε να βάλει χρήματα στην άκρη, ενώ το 11% βοήθησε οικονομικά ή δάνεισε χρήματα σε μέλη της οικογένειάς του.

Αντίστοιχα χαμηλή είναι και η προσωπική αίσθηση ευημερίας. Σε κλίμακα πέντε βαθμών, η μέση αξιολόγηση φτάνει το 2,66, με το 28% να χαρακτηρίζει το επίπεδό του χαμηλό ή πολύ χαμηλό, το 61% μέτριο και μόλις το 12% υψηλό ή πολύ υψηλό.

Σούπερ μάρκετ: Πόσα ξοδεύουν κάθε μήνα οι Έλληνες

Στο σούπερ μάρκετ, όπου η ακρίβεια γίνεται αισθητή σχεδόν σε κάθε επίσκεψη, η μέση μηνιαία δαπάνη φτάνει τα 347 ευρώ. Ο μέσος όρος, πάντως, δεν αποτυπώνει από μόνος του τις μεγάλες διαφορές μεταξύ των καταναλωτών.

Το 32% ξοδεύει έως 200 ευρώ τον μήνα και το 21% από 201 έως 300 ευρώ. Συνολικά, το 53% των ερωτηθέντων διαθέτει έως 300 ευρώ για τις συγκεκριμένες αγορές.

Το 22% δαπανά από 301 έως 450 ευρώ, το 19% από 451 έως 600 ευρώ και το 6% περισσότερα από 600 ευρώ.

Το σημαντικότερο κριτήριο για την επιλογή καταστήματος είναι πλέον η τιμή, με ποσοστό 89%, που στις ηλικίες 55 έως 70 ετών ανεβαίνει στο 93%.

Οι προσφορές ακολουθούν με 62%, η ποικιλία προϊόντων με 33%, η απόσταση από το κατάστημα με 25%, η ποιότητα με 21% και η εμπιστοσύνη με 17%.

Παρά τη μεγάλη βαρύτητα που δίνουν οι καταναλωτές στο κόστος, οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ συγκεντρώνουν μέση βαθμολογία εμπιστοσύνης 4,48 στα 7, την υψηλότερη μεταξύ των κλάδων λιανεμπορίου που εξετάστηκαν.

Οι προσφορές αλλάζουν τις αγορές – Τι κόβουν οι καταναλωτές

Η οικονομία δεν σταματά στην επιλογή φθηνότερης μάρκας. Οι καταναλωτές έχουν περιορίσει έξοδα για διασκέδαση, ένδυση και άλλες αγορές που μπορούν να αναβληθούν, ενώ ένα μέρος τους έχει αρχίσει να κάνει περικοπές ακόμη και σε βασικά προϊόντα.

Το 66% συγκρίνει πλέον περισσότερο τις τιμές στα ράφια και το 48% έχει μειώσει τις αγορές προϊόντων που δεν θεωρεί απαραίτητα.

Το 46% αγοράζει περισσότερα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, ενώ το 45% επιλέγει συχνότερα είδη σε προσφορά.

Πριν φτάσουν στο κατάστημα, αρκετοί έχουν ήδη κάνει τη δική τους έρευνα αγοράς. Το 28% συγκρίνει τιμές μέσα από διαφημιστικά φυλλάδια ή διαδικτυακές πλατφόρμες, αναζητώντας την οικονομικότερη επιλογή.

Πιο αποκαλυπτικό, όμως, είναι ότι το 24% έχει περιορίσει την ποσότητα ή τη συχνότητα αγοράς ακόμη και ειδών πρώτης ανάγκης. Το 15% έχει σταματήσει να αγοράζει ορισμένες κατηγορίες προϊόντων, ενώ το 7% στρέφεται περισσότερο σε κατεψυγμένα αντί για φρέσκα.

Μόλις το 3% δηλώνει ότι η ακρίβεια δεν έχει αλλάξει τις αγοραστικές του συνήθειες.

Προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας: Πού τα προτιμούν και πού επιλέγουν επώνυμα

Οι οικονομικότερες επιλογές κερδίζουν χώρο στο καλάθι, αλλά οι καταναλωτές δεν εγκαταλείπουν τις επώνυμες μάρκες σε όλες τις κατηγορίες.

Το 63% δηλώνει ότι αγοράζει πολύ ή αρκετά συχνά προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, δηλαδή προϊόντα που διατίθενται με την εμπορική ονομασία μιας αλυσίδας σούπερ μάρκετ.

Στα χαρτικά, το 53% προτιμά κυρίως προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, έναντι 15% που επιλέγει επώνυμα. Στα προϊόντα καθαρισμού, τα αντίστοιχα ποσοστά διαμορφώνονται σε 37% και 27%.

Η εικόνα αντιστρέφεται στα προϊόντα προσωπικής υγιεινής και ομορφιάς, όπου το 53% προτιμά επώνυμες μάρκες, στα αναψυκτικά με 52% και στα αλκοολούχα ποτά με 51%.

Στα γαλακτοκομικά, το 42% επιλέγει επώνυμα προϊόντα, έναντι 37% που προτιμά ιδιωτική ετικέτα. Στα φρούτα και τα λαχανικά, το 46% δεν δηλώνει συγκεκριμένη προτίμηση.

Οι αγορές συνοδεύονται από όλο και περισσότερες συγκρίσεις. Το 74% εξετάζει τις προσφορές, το 65% ελέγχει την τιμή ανά κιλό ή λίτρο και το 56% την τιμή ανά τεμάχιο.

Ακόμη και η συνήθεια αγοράς μιας συγκεκριμένης μάρκας υποχωρεί μπροστά σε μια καλή προσφορά: το 72% θεωρεί πολύ ή αρκετά πιθανό να επιλέξει διαφορετικό προϊόν, εφόσον η διαφορά στην τιμή είναι σημαντική.

Διακοπές και φαγητό εκτός σπιτιού παραμένουν στις επιλογές

Παρά τις περικοπές, οι καταναλωτές δεν έχουν εγκαταλείψει εντελώς τις εξόδους και τις διακοπές. Το 60% δηλώνει ότι σχεδιάζει να πραγματοποιήσει διακοπές μέσα στο 2026.

Η έρευνα καταγράφει επίσης κατά μέσο όρο 4,3 γεύματα εκτός σπιτιού και 2,6 επισκέψεις σε καταστήματα τροφίμων την εβδομάδα.

Την ώρα που πολλοί συγκρίνουν σχολαστικά τις τιμές στο σούπερ μάρκετ και περιορίζουν ακόμη και βασικές αγορές, οι διακοπές και το φαγητό έξω εξακολουθούν να έχουν θέση στον προγραμματισμό τους. Οι περικοπές έχουν μπει στην καθημερινότητα, αλλά η διασκέδαση δεν έχει διαγραφεί εντελώς από αυτήν.

Τεχνητή νοημοσύνη: Πώς μπαίνει στις αγορές των Ελλήνων

Η αναζήτηση καλύτερων τιμών περνά πλέον και από την τεχνολογία, με την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) να αποκτά θέση στις καταναλωτικές συνήθειες, κυρίως των νεότερων ηλικιών.

Ο μέσος βαθμός εξοικείωσης με την AI φτάνει το 3,63 με άριστα το 5. Οι βασικές χρήσεις της αφορούν την αναζήτηση πληροφοριών, τον εντοπισμό προσφορών και τη σύγκριση αγοραστικών επιλογών.

Οι καταναλωτές τη χρησιμοποιούν περισσότερο ως εργαλείο αναζήτησης και λιγότερο ως αυτόνομο σύμβουλο που αποφασίζει τι θα αγοράσουν.

Στην έρευνα καταγράφονται επίσης οι προτεραιότητες των καταναλωτών σε ζητήματα Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης (ΕΚΕ), δηλαδή στις δράσεις των επιχειρήσεων με κοινωνικό ή περιβαλλοντικό όφελος.

Η μείωση της χρήσης πλαστικού, η ανακύκλωση και ο περιορισμός της σπατάλης τροφίμων βρίσκονται ψηλά στις αξιολογήσεις τους, με την προτίμηση να στρέφεται σε πρωτοβουλίες που έχουν συγκεκριμένο και μετρήσιμο αποτέλεσμα.

---

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Φωτιά στο καλάθι του νοικοκυριού: Τα προϊόντα με τη μεγαλύτερη αύξηση στα σούπερ μάρκετ
• Τι αγοράζουν περισσότερο οι καταναλωτές: Άνοδος στις πωλήσεις των σούπερ μάρκετ το 2026
• Ακρίβεια στα σούπερ μάρκετ: Τι δείχνουν οι τιμές μετά την πρωτοβουλία μείωσης – Αυξήσεις έως 53,9%

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News