Καθώς πλησιάζει ο Ιούνιος και οι πρώτες καλοκαιρινές άδειες ξεκινούν να προγραμματίζονται, το επίδομα άδειας επανέρχεται στο επίκεντρο για τους εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα.
Πρόκειται για μια θεσμοθετημένη παροχή που συνοδεύει την κανονική άδεια και καταβάλλεται υποχρεωτικά από τον εργοδότη, με συγκεκριμένους κανόνες ως προς τον υπολογισμό και τον χρόνο πληρωμής.
Πώς υπολογίζονται οι αποδοχές άδειας
Κατά τη διάρκεια της άδειας, ο εργαζόμενος δικαιούται τις «συνήθεις αποδοχές» του, δηλαδή το ποσό που θα λάμβανε αν εργαζόταν κανονικά.
Στις αποδοχές αυτές περιλαμβάνονται σταθερές και τακτικές αμοιβές, όπως:
- εργασία σε Κυριακές, αργίες ή νυχτερινές ώρες (όταν είναι πάγια),
- τακτική υπερεργασία,
- νόμιμες τακτικές υπερωρίες που θα πραγματοποιούνταν χωρίς την άδεια.
Αντίθετα, δεν υπολογίζονται παράνομες υπερωρίες ούτε η αναλογία των δώρων εορτών.
Επίδομα άδειας: τα όρια
Το επίδομα άδειας υπολογίζεται με βάση τις αποδοχές του εργαζομένου, αλλά υπόκειται σε ανώτατα όρια:
- Για εργαζόμενους με μηνιαίο μισθό: έως το 50% του μισθού.
- Για εργαζόμενους με ημερομίσθιο, ωρομίσθιο ή ποσοστά: έως 13 ημερομίσθια.
Πότε καταβάλλεται
Η νομοθεσία είναι σαφής: το επίδομα άδειας καταβάλλεται προκαταβολικά, μαζί με τις αποδοχές άδειας, στην έναρξη της άδειας του εργαζομένου.
Η μη τήρηση της υποχρέωσης αυτής συνιστά παραβίαση της εργατικής νομοθεσίας.
Τι ισχύει σε περίπτωση αποχώρησης
Εάν η εργασιακή σχέση λυθεί πριν ο εργαζόμενος λάβει την ετήσια άδειά του, ο εργοδότης υποχρεούται να καταβάλει αποζημίωση που αντιστοιχεί στις αποδοχές και το επίδομα άδειας που δεν έχουν χορηγηθεί.
Δικαιώματα εργαζομένων
Το επίδομα άδειας αποτελεί υποχρεωτικό δικαίωμα για όλους τους μισθωτούς, ανεξάρτητα από τη μορφή απασχόλησης (πλήρης, μερική, ορισμένου ή αορίστου χρόνου).
Οι εργαζόμενοι έχουν δικαίωμα να ζητήσουν τη χορήγηση της άδειάς τους, ενώ ο εργοδότης οφείλει να την εγκρίνει και να καταβάλει το επίδομα εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών.
Σε κάθε περίπτωση, η Επιθεώρηση Εργασίας επισημαίνει ότι η καταβολή του επιδόματος άδειας είναι υποχρεωτική και δεν μπορεί να μετατεθεί ή να συμψηφιστεί αυθαίρετα.
