Έξι χρόνια με την απειλή της περικοπής: Η ζωή δεν μπαίνει σε αναμονή
Για χιλιάδες δικαιούχους συντάξεων χηρείας, η αγωνία δεν ήταν θεωρητική. Ήταν ο φόβος ότι μια μέρα το κράτος θα τους κόψει χρήματα ή θα τους ζητήσει πίσω ποσά που είχαν ήδη ξοδευτεί για να σταθεί όρθια μια ζωή μετά την απώλεια.
Το κράτος έχει έναν ιδιαίτερο τρόπο να κουράζει τους ανθρώπους. Όχι πάντα με μια απόφαση. Συχνά με την καθυστέρηση μιας απόφασης.
Για χιλιάδες δικαιούχους συντάξεων χηρείας, κυρίως γυναίκες, η εκκρεμότητα δεν ήταν λογιστική λεπτομέρεια. Ήταν καθημερινός φόβος. Θα κοπεί η σύνταξη μετά την τριετία; Θα ζητηθούν πίσω χρήματα; Θα βρεθεί κάποιος, ένα πρωί, να χρωστά στο κράτος επειδή το κράτος άργησε να ξεκαθαρίσει τι θέλει να κάνει;
Η ρύθμιση που ανακοινώθηκε για τις συντάξεις χηρείας δίνει τέλος σε αυτή την αγωνία. Οι δικαιούχοι θα συνεχίσουν να λαμβάνουν το 70% της σύνταξης του θανόντος, δεν θα επιστρέψουν αναδρομικά ποσά και οι δύο εθνικές συντάξεις διατηρούνται. Πρόκειται για μια ουσιαστική παρέμβαση. Όχι μόνο επειδή προστατεύει εισοδήματα, αλλά επειδή κλείνει μια εκκρεμότητα που είχε γίνει σκιά πάνω από νοικοκυριά.
Διαβάστε επίσης: Συντάξεις χηρείας: Ποιοι γλιτώνουν τις περικοπές, ποιοι βλέπουν αύξηση και τι γίνεται με τα αναδρομικά
Ας μείνουμε λίγο σε αυτό. Στη σκιά.
Γιατί πίσω από τις συντάξεις χηρείας δεν υπάρχουν απλώς αριθμοί σε ασφαλιστικούς πίνακες. Υπάρχουν άνθρωποι που έχασαν τον σύντροφό τους και έπρεπε, μέσα στο πένθος, να ξαναστήσουν τη ζωή τους. Να πληρώσουν σπίτι, φάρμακα, λογαριασμούς, παιδιά, εγγόνια, υποχρεώσεις που δεν εξαφανίζονται επειδή ένα εισόδημα κόπηκε στη μέση από την απώλεια. Και πάνω σε όλα αυτά προστέθηκε η αβεβαιότητα: κάποια στιγμή μπορεί να σου πουν ότι αυτά που έπαιρνες δεν έπρεπε να τα παίρνεις έτσι.
Αυτή η αβεβαιότητα έχει κόστος. Δεν φαίνεται πάντα στον προϋπολογισμό, αλλά γράφεται αλλού. Στην αναβολή μιας ιατρικής εξέτασης. Στον λογαριασμό που πληρώνεται τελευταίος. Στην απόφαση να μη βοηθήσεις το παιδί σου όσο θα ήθελες. Στο άγχος κάθε φορά που ακούς τη λέξη «ρύθμιση» και δεν ξέρεις αν αυτή τη φορά σε σώζει ή σε χρεώνει.
Η πολιτεία οφείλει να νομοθετεί καθαρά. Όταν αφήνει γκρίζες ζώνες, οι πολίτες δεν ζουν κανονικά. Προσαρμόζονται στον φόβο. Και αυτό, ειδικά για ανθρώπους που βρίσκονται σε ευάλωτη θέση, είναι μια μορφή αδικίας που δεν χρειάζεται μεγάλα λόγια για να περιγραφεί.
Η σύνταξη χηρείας δεν είναι προνόμιο. Είναι μέρος μιας ασφαλιστικής σχέσης που χτίστηκε με εισφορές, εργασία, οικογενειακό προγραμματισμό και προσδοκία συνέχειας. Όταν ο ένας φεύγει, ο άλλος δεν γίνεται ξαφνικά λιγότερο πολίτης, λιγότερο δικαιούχος, λιγότερο άνθρωπος με ανάγκες. Η ζωή δεν ξαναγράφεται σε τριετή βάση.
Γι’ αυτό και η ρύθμιση έχει σημασία. Όχι επειδή λύνει όλα τα προβλήματα του ασφαλιστικού. Ούτε επειδή εξαφανίζει τις δυσκολίες των συνταξιούχων. Αλλά επειδή αφαιρεί μια απειλή που παρέμενε αδικαιολόγητα πάνω από ανθρώπους οι οποίοι είχαν ήδη πληρώσει ακριβά την απώλεια.
Το ερώτημα, όμως, μένει: γιατί χρειάστηκαν τόσα χρόνια; Γιατί μια τόσο κρίσιμη υπόθεση έπρεπε να σέρνεται από αναβολή σε αναβολή; Γιατί οι πολίτες πρέπει να περιμένουν την επόμενη πολιτική εξαγγελία για να μάθουν αν μπορούν να κοιμηθούν λίγο πιο ήσυχοι; Το πρόβλημα δεν είναι μόνο η περικοπή που τελικά αποτρέπεται. Είναι η κανονικότητα της αναμονής. Η συνήθεια να ζει κάποιος με ένα «θα δούμε» πάνω από το κεφάλι του.
Μια σοβαρή πολιτεία κρίνεται και από αυτά. Από το πόσο γρήγορα κλείνει τις εκκρεμότητες που βασανίζουν τους αδύναμους. Από το αν μπορεί να δώσει σαφείς απαντήσεις πριν η αγωνία γίνει καθεστώς. Από το αν καταλαβαίνει ότι για έναν άνθρωπο των 700 ή των 900 ευρώ, η λέξη «αναδρομικά» μπορεί να ακούγεται σαν απειλή.
Η ρύθμιση για τις συντάξεις χηρείας είναι σωστή. Έπρεπε να έχει γίνει νωρίτερα. Και καλό είναι να θυμόμαστε πως η κοινωνική δικαιοσύνη δεν μετριέται μόνο από το τι αποφασίζει το κράτος στο τέλος, αλλά και από το πόσο καιρό αφήνει τους ανθρώπους να περιμένουν μέχρι να το αποφασίσει.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
