Πώς αλλάζει ο Εξωδικαστικός: Τα μικρά χρέη, η πρώτη κατοικία και η δεύτερη ευκαιρία σε 7.000 οφειλέτες

Σημαντικές αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό φέρνει το νέο νομοσχέδιο που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση από τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη, με τις ρυθμίσεις να αναμένεται να τεθούν σε εφαρμογή από τον Σεπτέμβριο.

Το νέο πακέτο παρεμβάσεων επιχειρεί να ανοίξει τη διαδικασία σε περισσότερους οφειλέτες, καλύπτοντας τρία βασικά κενά που άφηναν μέχρι σήμερα εκτός ρύθμισης χιλιάδες πολίτες: τα μικρά χρέη, την προστασία της κύριας κατοικίας όταν υπάρχει και άλλη ακίνητη περιουσία, αλλά και όσους είχαν χάσει προηγούμενη ρύθμιση.

Οι αλλαγές αφορούν τόσο νέες αιτήσεις όσο και συγκεκριμένες περιπτώσεις οφειλετών που είχαν ενταχθεί στο παρελθόν στον Εξωδικαστικό, αλλά δεν κατάφεραν να τηρήσουν τη συμφωνία.

Μπαίνουν στον Εξωδικαστικό χρέη από 5.000 ευρώ

Η πρώτη αλλαγή αφορά τους μικροοφειλέτες. Με το νέο πλαίσιο, στον εξωδικαστικό μηχανισμό θα μπορούν να ενταχθούν οφειλέτες με χρέη από 5.000 έως 10.000 ευρώ προς την ΑΑΔΕ και κυρίως προς το ΚΕΑΟ/ΕΦΚΑ.

Μέχρι σήμερα, όσοι είχαν βασική οφειλή κάτω από 10.000 ευρώ αποκλείονταν αυτόματα από τη διαδικασία. Αυτό σήμαινε ότι δεν μπορούσαν να αξιοποιήσουν τις δόσεις και τα κουρέματα που έχουν πετύχει, σύμφωνα με τα στοιχεία του υφιστάμενου πλαισίου, περισσότεροι από 60.000 οφειλέτες.

Με την αλλαγή αυτή, εκτιμάται ότι μπορεί να ανοίξει η πρόσβαση στον μηχανισμό για έως και 1 εκατομμύριο οφειλέτες.

Νέα δυνατότητα προστασίας της κύριας κατοικίας

Η δεύτερη μεγάλη παρέμβαση αφορά όσους έχουν περισσότερα από ένα ακίνητα. Για πρώτη φορά, ο οφειλέτης θα μπορεί να διαχωρίζει την κύρια κατοικία του από την υπόλοιπη ακίνητη περιουσία του.

Στην πράξη, θα έχει τη δυνατότητα να επιλέξει ποια ακίνητα θα ρευστοποιηθούν, ώστε να προστατευτεί η κύρια κατοικία του.

Μέχρι σήμερα, ο αλγόριθμος του Εξωδικαστικού υπολόγιζε το σύνολο της περιουσίας του οφειλέτη. Με το νέο μοντέλο, η κύρια κατοικία μπορεί να αντιμετωπίζεται διακριτά, εφόσον το επιλέξει ο ίδιος ο οφειλέτης.

Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερο κούρεμα της τελικής οφειλής και σε χαμηλότερη μηνιαία δόση.

Δύο σενάρια ρύθμισης στην πλατφόρμα

Από τον Σεπτέμβριο, μετά την ψήφιση των αλλαγών, η πλατφόρμα του Εξωδικαστικού αναμένεται να αναβαθμιστεί.

Ο οφειλέτης που θα υποβάλλει αίτηση δεν θα βλέπει μόνο μία πρόταση ρύθμισης, όπως συμβαίνει σήμερα. Ο αλγόριθμος θα μπορεί να του εμφανίζει δύο εναλλακτικά σενάρια:

• μία πρόταση με βάση το σύνολο της περιουσίας του
• μία δεύτερη πρόταση, εφόσον επιλέξει να διαχωρίσει την κύρια κατοικία από την υπόλοιπη περιουσία

Έτσι, ο οφειλέτης θα μπορεί να συγκρίνει τις δύο λύσεις και να επιλέξει σε ποια ρύθμιση θέλει να ενταχθεί.

Δεύτερη ευκαιρία για όσους έχασαν παλιά ρύθμιση

Το νέο πλαίσιο ανοίγει και ένα επιπλέον παράθυρο για τουλάχιστον 7.000 οφειλέτες που είχαν ενταχθεί στον Εξωδικαστικό, αποδέχθηκαν ρύθμιση, αλλά στη συνέχεια την έχασαν επειδή άφησαν τουλάχιστον τρεις δόσεις απλήρωτες.

Με τα σημερινά δεδομένα, οι συγκεκριμένοι οφειλέτες αποκλείονται από νέα αίτηση για τα ίδια παλιά χρέη.

Από τον Σεπτέμβριο όμως, και για διάστημα έξι μηνών, δηλαδή έως τον Μάρτιο του 2027, θα μπορούν να υποβάλουν ξανά αίτηση, εφόσον έχουν και δεύτερο ακίνητο.

Η νέα αίτηση μπορεί να τους δώσει πρόσβαση σε εναλλακτική ρύθμιση, με πιθανό μεγαλύτερο κούρεμα οφειλής, μικρότερη δόση σε σχέση με την προηγούμενη ρύθμιση και προστασία της κύριας κατοικίας, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις.

Πώς θα λειτουργεί η ρευστοποίηση ακινήτων

Η δυνατότητα προστασίας της κύριας κατοικίας με αντάλλαγμα τη ρευστοποίηση άλλων ακινήτων εισάγει στον Εξωδικαστικό έναν συναινετικό μηχανισμό ρευστοποιήσεων.

Ο οφειλέτης θα μπορεί να επιλέξει να προστατεύσει το σπίτι του, ενώ τα υπόλοιπα ακίνητα θα οδηγούνται σε ηλεκτρονικό πλειστηριασμό μέχρι το ποσό που χρειάζεται για να καλυφθεί η απαίτηση.

Η βασική διαφορά με το σημερινό καθεστώς είναι ότι η περιουσία δεν θα αντιμετωπίζεται απαραίτητα ως ένα ενιαίο σύνολο. Αν ο οφειλέτης επιλέξει να διαχωρίσει την κύρια κατοικία, ο υπολογισμός μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετικό αποτέλεσμα για το τελικό ύψος της ρύθμισης.

Το παράδειγμα με χρέος 150.000 ευρώ

Ενδεικτικά, αν ένας οφειλέτης έχει χρέος 150.000 ευρώ και συνολική περιουσία 200.000 ευρώ, με το σημερινό μοντέλο τα ακίνητα μπορούν να βγουν σε πλειστηριασμό, καθώς η αξία τους υπερκαλύπτει το χρέος προς τους πιστωτές.

Με το νέο πλαίσιο, αν ο ίδιος οφειλέτης έχει κύρια κατοικία αξίας 100.000 ευρώ και δύο οικόπεδα αξίας 50.000 ευρώ το καθένα, θα μπορεί να επιλέξει τη ρευστοποίηση των οικοπέδων ώστε να διασώσει την κατοικία του.

Σε ένα τέτοιο σενάριο, αν ρευστοποιηθούν και τα δύο οικόπεδα, το χρέος μπορεί να μειωθεί από τις 150.000 στις 50.000 ευρώ. Το υπόλοιπο ποσό θα μπορεί να αποπληρωθεί σε έως 420 δόσεις, με ενδεικτική δόση 120 ευρώ τον μήνα για 20 χρόνια, ανάλογα με τα μηνιαία εισοδήματα.

Ο οφειλέτης, πάντως, δεν θα είναι υποχρεωμένος να ρευστοποιήσει όλα τα υπόλοιπα ακίνητά του. Θα μπορεί, για παράδειγμα, να επιλέξει να βγει σε πλειστηριασμό μόνο ένα οικόπεδο. Αν αυτό αποφέρει 50.000 ευρώ, τότε θα σώζει την κύρια κατοικία, θα κρατά το δεύτερο οικόπεδο και η οφειλή θα περιορίζεται στις 100.000 ευρώ, με δυνατότητα αποπληρωμής σε έως 20 χρόνια και ενδεικτική δόση 240 ευρώ τον μήνα.

Το νέο πλαίσιο στηρίζεται και στα χαμηλά επιτόκια των ρυθμίσεων, που διαμορφώνονται στο 3% για τα πρώτα χρόνια, ενώ οι 240 έως 420 μηνιαίες δόσεις δίνουν μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο αποπληρωμής σε οφειλέτες με υψηλά χρέη και περιορισμένη ρευστότητα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Ανακαινίζω – Νοικιάζω: Έως 36.000 ευρώ για κλειστά σπίτια – Πότε ανοίγει η πλατφόρμα
• e-ΕΦΚΑ: Τι αλλάζει σε συντάξεις, ένσημα και εξυπηρέτηση ασφαλισμένων
• Μπούγας από Ζάκυνθο: 220 εκατ. ευρώ για την ψηφιακή Δικαιοσύνη – «Η κρίση μένει ανθρώπινη»

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News