Νέα μελέτη συνδέει το σχολικό άγχος με κατάθλιψη και αυτοτραυματισμό
Έρευνα του University College London δείχνει μακροπρόθεσμες επιπτώσεις από το στρες των εξετάσεων
Ανησυχητικά είναι τα συμπεράσματα νέας επιστημονικής μελέτης του University College London (UCL), σύμφωνα με την οποία η έντονη ακαδημαϊκή πίεση στην εφηβεία συνδέεται με αυξημένα συμπτώματα κατάθλιψης και μεγαλύτερο κίνδυνο αυτοτραυματισμού στην πρώιμη ενήλικη ζωή.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο έγκριτο περιοδικό The Lancet Child & Adolescent Health, προστίθεται στις ολοένα αυξανόμενες ενδείξεις ότι το σχολικό άγχος δεν αποτελεί απλώς μια παροδική δυσκολία, αλλά μπορεί να έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες για την ψυχική υγεία των νέων.
Αυξανόμενη πίεση, αυξανόμενη δυσφορία
Τα τελευταία χρόνια, τα ποσοστά κατάθλιψης στους εφήβους και τους νεαρούς ενήλικες καταγράφουν αύξηση σε πολλές χώρες. Παράλληλα, ολοένα και περισσότεροι μαθητές δηλώνουν ότι οι σχολικές απαιτήσεις αποτελούν μία από τις βασικότερες πηγές άγχους.
Όπως επισημαίνει η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, καθηγήτρια Ψυχιατρικής στο UCL, Gemma Lewis, ένα ορισμένο επίπεδο ακαδημαϊκής πίεσης μπορεί να λειτουργεί ως κίνητρο. Ωστόσο, όταν η πίεση γίνεται υπερβολική, ενδέχεται να μετατραπεί σε παράγοντα ψυχικής επιβάρυνσης με σοβαρές συνέπειες.
Παρακολούθηση 4.714 νέων για πάνω από μία δεκαετία
Η έρευνα βασίστηκε σε δεδομένα 4.714 συμμετεχόντων της μακροχρόνιας μελέτης ALSPAC (Avon Longitudinal Study of Parents and Children), η οποία παρακολουθεί γονείς και παιδιά που γεννήθηκαν στη νοτιοδυτική Αγγλία το 1991 και το 1992.
Οι ερευνητές αξιολόγησαν το επίπεδο ακαδημαϊκής πίεσης στην ηλικία των 15 ετών, κοντά στην περίοδο των εξετάσεων GCSE. Οι έφηβοι κλήθηκαν να απαντήσουν κατά πόσο ανησυχούσαν υπερβολικά για τις σχολικές εργασίες, αν ένιωθαν πίεση από το οικογενειακό περιβάλλον και πόσο σημαντικό θεωρούσαν να πετύχουν τουλάχιστον πέντε GCSE.
Τα συμπτώματα κατάθλιψης μετρήθηκαν επανειλημμένα από τα 16 έως τα 22 έτη, ενώ ο αυτοτραυματισμός καταγράφηκε έως την ηλικία των 24 ετών. Η διαχρονική αυτή προσέγγιση επέτρεψε τη διερεύνηση της σύνδεσης ανάμεσα στην εφηβική πίεση και στα μεταγενέστερα ψυχικά προβλήματα.
Σταθερή σύνδεση με κατάθλιψη και αυτοτραυματισμό
Τα ευρήματα κατέδειξαν ισχυρή συσχέτιση μεταξύ υψηλής ακαδημαϊκής πίεσης στα 15 και αυξημένων συμπτωμάτων κατάθλιψης στα 16. Η συσχέτιση αυτή δεν εξασθενούσε γρήγορα, καθώς οι νέοι που είχαν αναφέρει μεγαλύτερη πίεση συνέχισαν να εμφανίζουν συμπτώματα έως και τα 22 τους χρόνια.
Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το στοιχείο ότι για κάθε αύξηση μίας μονάδας στην κλίμακα ακαδημαϊκής πίεσης, ο κίνδυνος αυτοτραυματισμού αυξανόταν κατά 8% έως τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας των 20. Η αυξημένη πιθανότητα αυτοτραυματισμού παρέμενε ορατή έως και την ηλικία των 24 ετών.
Πρόσθετες αναλύσεις έδειξαν ότι ακόμη και η πίεση στις ηλικίες 11 και 14 ετών σχετιζόταν με μεταγενέστερα συμπτώματα κατάθλιψης, γεγονός που υποδηλώνει ότι ο αντίκτυπος του σχολικού στρες μπορεί να ξεκινά ήδη από το γυμνάσιο.
Η ανάγκη για συστημικές αλλαγές
Οι ερευνητές τονίζουν ότι πρόκειται για παρατηρητική μελέτη, η οποία δεν αποδεικνύει άμεση αιτιώδη σχέση. Παρ’ όλα αυτά, τα ευρήματα αναδεικνύουν την ανάγκη επανεξέτασης του τρόπου με τον οποίο το εκπαιδευτικό σύστημα επηρεάζει την ψυχική υγεία.
Μέχρι σήμερα, πολλές παρεμβάσεις εστιάζουν στην υποστήριξη μεμονωμένων μαθητών. Ωστόσο, ενδέχεται να απαιτούνται ευρύτερες αλλαγές, όπως η μείωση του αριθμού και της έντασης των εξετάσεων, η αναδιαμόρφωση της σχολικής κουλτούρας και η αποσύνδεση της αξίας του μαθητή από την αποκλειστικά ακαδημαϊκή επίδοση.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι συμμετέχοντες ήταν 15 ετών το 2006–2007, πριν από σημαντικές αλλαγές στην εκπαιδευτική πολιτική αλλά και πριν από την πανδημία. Οι επιστήμονες ζητούν επικαιροποίηση των δεδομένων, ώστε να αποτυπωθεί η σημερινή πραγματικότητα.
Μια ευρύτερη κοινωνική συζήτηση
Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι σχεδόν 4 στους 5 νέους θεωρούν πως το σχολείο επηρεάζει αρνητικά την ψυχική τους υγεία. Η νέα μελέτη ενισχύει το επιχείρημα ότι η ακαδημαϊκή επιτυχία δεν μπορεί να εξετάζεται αποκομμένα από τη συναισθηματική ευημερία.
Καθώς τα ποσοστά κατάθλιψης στους εφήβους αυξάνονται, η κατανόηση και ενδεχομένως η μείωση των πιέσεων που ενσωματώνονται στα εκπαιδευτικά συστήματα ίσως αποτελέσει κρίσιμο βήμα για τη βελτίωση της ψυχικής υγείας των νέων.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
