Ένα γενετικό ίχνος 250.000 ετών αποκάλυψε το μοτίβο των αρχαίων ζευγαριών
Η έρευνα εντόπισε πλεόνασμα 62% σύγχρονης ανθρώπινης καταγωγής στο χρωμόσωμα Χ τριών αρχαίων γονιδιωμάτων

Ένα γενετικό μοτίβο που παρέμενε ανεξήγητο για χρόνια προσφέρει νέα στοιχεία για τις επαφές ανάμεσα στους Νεάντερταλ και τους Homo sapiens. Μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση Science καταλήγει ότι η επιμειξία φαίνεται να συνέβαινε συχνότερα ανάμεσα σε άνδρες Νεάντερταλ και γυναίκες ανατομικά σύγχρονους ανθρώπους, παρά προς την αντίθετη κατεύθυνση.
Το εύρημα δεν αποδεικνύει ότι υπήρχε μεγαλύτερη «σεξουαλική δραστηριότητα» συνολικά. Αποτυπώνει μια πιθανή ασυμμετρία ως προς το φύλο των ατόμων που απέκτησαν απογόνους, βασισμένη στη γενετική κληρονομιά που διασώθηκε μέσα στους αιώνες.
Το γενετικό ίχνος που φτάνει μέχρι σήμερα
Η σύνδεση των δύο ανθρώπινων ομάδων είχε επιβεβαιωθεί ήδη από το 2010, όταν η πρώτη ολοκληρωμένη αλληλούχηση του γονιδιώματος των Νεάντερταλ έδειξε ότι είχε υπάρξει επιμειξία με τους προγόνους των σύγχρονων ανθρώπων.
Σήμερα, οι περισσότεροι άνθρωποι με μη αφρικανική καταγωγή φέρουν μικρά τμήματα γενετικού υλικού των Νεάντερταλ. Η κατανομή του, ωστόσο, δεν είναι ομοιόμορφη: στο χρωμόσωμα Χ εντοπίζεται ελάχιστο έως καθόλου DNA από το εξαφανισμένο συγγενικό μας είδος.
Για χρόνια, οι επιστήμονες θεωρούσαν πιθανό ότι αυτή η απουσία οφειλόταν στη φυσική επιλογή. Η επικρατέστερη εξήγηση ήταν πως ορισμένοι συνδυασμοί γονιδίων στο χρωμόσωμα Χ προκαλούσαν προβλήματα στους απογόνους και απομακρύνθηκαν σταδιακά από το ανθρώπινο γονιδίωμα.
Τι βρήκαν σε τρεις Νεάντερταλ
Η ερευνητική ομάδα του Πανεπιστημίου της Πενσιλβάνια εξέτασε γονιδιώματα τριών Νεάντερταλ, γνωστών ως Altai, Chagyrskaya και Vindija, αναζητώντας αυτή τη φορά ίχνη DNA ανατομικά σύγχρονων ανθρώπων μέσα στο δικό τους γενετικό υλικό.
Η ανάλυση αποκάλυψε ότι τα χρωμοσώματα Χ των τριών ατόμων περιείχαν κατά 62% περισσότερο DNA σύγχρονου ανθρώπου σε σύγκριση με τα υπόλοιπα χρωμοσώματά τους.
Πρόκειται για το αντίστροφο μοτίβο από εκείνο που παρατηρείται στους σημερινούς ανθρώπους: ενώ στο δικό μας χρωμόσωμα Χ λείπει σε μεγάλο βαθμό η καταγωγή από τους Νεάντερταλ, στα αντίστοιχα αρχαία γονιδιώματα υπήρχε πλεόνασμα γενετικού υλικού Homo sapiens.
Γιατί έχει σημασία το χρωμόσωμα Χ
Οι γυναίκες διαθέτουν δύο χρωμοσώματα Χ, ενώ οι άνδρες έχουν ένα Χ και ένα Υ. Η διαφορετική αυτή κληρονόμηση επιτρέπει στους γενετιστές να εξετάζουν όχι μόνο εάν δύο πληθυσμοί απέκτησαν κοινούς απογόνους, αλλά και ποια ήταν πιθανότερα τα φύλα των γονέων.
Εφόσον οι άνδρες Νεάντερταλ ζευγάρωναν συχνότερα με γυναίκες Homo sapiens, περισσότερα ανθρώπινα χρωμοσώματα Χ θα περνούσαν στους πληθυσμούς των Νεάντερταλ. Αντίστοιχα, λιγότερα χρωμοσώματα Χ των Νεάντερταλ θα κατέληγαν στη γενετική δεξαμενή των σύγχρονων ανθρώπων.
Τα μαθηματικά μοντέλα των ερευνητών έδειξαν ότι αυτό το σενάριο μπορεί να αναπαράγει την κατανομή που εντοπίστηκε στα γονιδιώματα. Σύμφωνα με τον βασικό ερευνητή Αλεξάντερ Πλατ, οι συγκεκριμένες αναπαραγωγικές επιλογές αποτελούν την απλούστερη εξήγηση για το εύρημα.
Δεν ήταν ένα μεμονωμένο προϊστορικό επεισόδιο
Οι δύο εξελικτικές γραμμές εκτιμάται ότι διαχωρίστηκαν πριν από περίπου 600.000 χρόνια. Οι πρόγονοι των ανατομικά σύγχρονων ανθρώπων εξελίχθηκαν στην Αφρική, ενώ οι Νεάντερταλ αναπτύχθηκαν στην Ευρασία.
Η μεταξύ τους γενετική ροή φαίνεται ότι ξεκίνησε ήδη πριν από περίπου 250.000 χρόνια, ενώ ακολούθησαν και νεότερα επεισόδια επιμειξίας, με ιδιαίτερα έντονη περίοδο πριν από περίπου 47.000 χρόνια. Η νέα ανάλυση υποδεικνύει ότι η ίδια κατεύθυνση ως προς το φύλο ενδέχεται να διατηρήθηκε σε περισσότερες από μία συναντήσεις των πληθυσμών.
Τι δεν μπορεί να αποκαλύψει το DNA
Τα γενετικά δεδομένα δεν επιτρέπουν στους επιστήμονες να γνωρίζουν πώς δημιουργήθηκαν αυτές οι σχέσεις. Δεν μπορούν να δείξουν εάν υπήρχε αμοιβαία επιλογή, εξαναγκασμός, βίαιη μετακίνηση ανθρώπων ή κάποια άλλη κοινωνική και δημογραφική συνθήκη.
«Οι προτιμήσεις της μίας ή και των δύο πλευρών θα μπορούσαν να παράγουν αυτά τα μοτίβα, με ή χωρίς τη συναίνεση της άλλης», ανέφερε ο Πλατ. Η επικεφαλής της μελέτης, Σάρα Τίσκοφ, τόνισε επίσης ότι δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για να διαπιστωθεί εάν οι επαφές ήταν ειρηνικές ή συνδέονταν με συγκρούσεις.
Οι ερευνητές δεν αποκλείουν πλήρως ούτε εναλλακτικές δημογραφικές εξηγήσεις, όπως διαφορετικές μεταναστευτικές συνήθειες ανδρών και γυναικών. Ανεξάρτητοι επιστήμονες επισήμαναν ακόμη ότι η μελέτη βασίζεται σε γονιδιώματα μόλις τριών Νεάντερταλ και ότι τα συμπεράσματα αφορούν πληθυσμιακά μοντέλα, όχι άμεσες αποδείξεις για τη συμπεριφορά συγκεκριμένων ατόμων.
Η ερευνητική ομάδα εξετάζει πλέον εάν παρόμοιες γενετικές συγκρίσεις μπορούν να δώσουν στοιχεία για την οργάνωση των κοινοτήτων των Νεάντερταλ, όπως το κατά πόσο οι γυναίκες παρέμεναν στις οικογενειακές ομάδες τους και οι άνδρες μετακινούνταν σε άλλους πληθυσμούς.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Οι πρώτες ταινίες ήταν TikTok πριν το TikTok
- Ο βασιλιάς Κάρολος φόρεσε την Ελλάδα στο πέτο του – Η λεπτομέρεια με το Μεσολόγγι που έκλεψε τις εντυπώσεις
- Ρομπότ με ανθρώπινη μορφή έκαναν δύο επεμβάσεις – Το χειρουργείο του μέλλοντος είναι ήδη εδώ;
- ΠΟΥ: Σχεδόν διπλάσια τα νέα περιστατικά καρκίνου έως το 2050
- Ρένια Λουιζίδου στο pelop.gr: «Οι γυναίκες απολογούμαστε που μεγαλώνουμε – Πολλοί άνθρωποι νιώθουν πολιτικά άστεγοι»
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News