Νέο τοπίο στα ακίνητα: Τι αλλάζει για ιδιοκτήτες, μεταβιβάσεις και Κτηματολόγιο
Σε εφαρμογή τίθενται οι νέες διατάξεις του νόμου 5293/2026, με αλλαγές στις μεταβιβάσεις, το Κτηματολόγιο, τις διεκδικήσεις του Δημοσίου και τις διαδικασίες μέσω συμβολαιογράφων.

Σταδιακά τίθενται σε εφαρμογή οι προβλέψεις του νόμου 5293/2026, που περιλαμβάνει σειρά παρεμβάσεων με στόχο τη διευκόλυνση των συναλλαγών στην αγορά ακινήτων και την ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου για τους ιδιοκτήτες.
Οι νέες ρυθμίσεις, που σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ δίνουν λύσεις σε χρόνια προβλήματα ιδιοκτητών, περιορίζουν τις περιπτώσεις διεκδικήσεων από το Δημόσιο, απλοποιούν τις συναλλαγές και εισάγουν νέες ψηφιακές διαδικασίες με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας. Παράλληλα, προβλέπονται παρεμβάσεις που αναμένεται να διευκολύνουν χιλιάδες πολίτες σε ζητήματα που αφορούν το Κτηματολόγιο, τις αγοραπωλησίες, τις κληρονομιές και τη διαχείριση οφειλών κατά τη μεταβίβαση ακινήτων.
Διαβάστε επίσης:
Οι ρυθμίσεις που εφαρμόζονται ήδη
Από τις 7 Απριλίου 2026, ημερομηνία δημοσίευσης του νόμου, ισχύουν μεταξύ άλλων:
- Η κατάργηση της υποχρεωτικής επισύναψης τοπογραφικού διαγράμματος στα συμβόλαια ακινήτων που βρίσκονται σε κτηματογραφημένες περιοχές.
- Η δυνατότητα εξόφλησης φόρου κληρονομιάς, δωρεάς ή γονικής παροχής κατά τη μεταβίβαση του ακινήτου.
- Η δυνατότητα υποβολής καταγγελιών κακοδιοίκησης στον Σύμβουλο Ακεραιότητας.
- Η συγκέντρωση της εξέτασης ενδικοφανών προσφυγών σε κεντρικό όργανο κάθε δημόσιου φορέα.
Τέλος σε χιλιάδες δικαστικές διαμάχες
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει η ΠΟΜΙΔΑ στις διατάξεις που αφορούν τις διεκδικήσεις ακινήτων από το Δημόσιο. Με πρόσφατη εγκύκλιο του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων καθορίζεται ο τρόπος εφαρμογής του νέου πλαισίου, το οποίο, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, αναμένεται να βάλει τέλος σε χιλιάδες ιδιοκτησιακές διαφορές που εκκρεμούν εδώ και χρόνια.
Το νέο καθεστώς προβλέπει ότι το Δημόσιο δεν θα προβάλλει αξιώσεις σε περιπτώσεις όπου οι πολίτες διαθέτουν νόμιμους τίτλους ιδιοκτησίας που έχουν μεταγραφεί εντός των χρονικών ορίων που ορίζει ο νόμος. Παράλληλα, θεσπίζονται ειδικές προβλέψεις για αγροτικές εκτάσεις που είχαν παραχωρηθεί ή διανεμηθεί από το ίδιο το κράτος, ώστε να αποφεύγονται νέες δικαστικές αντιπαραθέσεις.
Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, οι νέες ρυθμίσεις ενισχύουν την ασφάλεια δικαίου και δίνουν λύση σε υποθέσεις που ταλαιπωρούν πολίτες για δεκαετίες.
Αναγνώριση κυριότητας μετά από δεκαετίες κατοχής
Μεταξύ των σημαντικότερων αλλαγών περιλαμβάνεται και η δυνατότητα δικαστικής αναγνώρισης της κυριότητας ακινήτου έναντι του Δημοσίου σε περιπτώσεις μακροχρόνιας καλόπιστης νομής, υπό τις προϋποθέσεις που προβλέπει ο νόμος.
Η συγκεκριμένη ρύθμιση αφορά περιπτώσεις όπου το Δημόσιο δεν έχει ασκήσει πράξεις νομής επί σειρά ετών, ενώ ο πολίτης μπορεί να αποδείξει συνεχή και καλόπιστη κατοχή του ακινήτου για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Νέο μοντέλο στις μεταβιβάσεις ακινήτων
Το επόμενο διάστημα αναμένεται επίσης η ενεργοποίηση των διατάξεων που αφορούν τις μεταβιβάσεις ακινήτων με οφειλές προς το Δημόσιο. Με απόφαση της ΑΑΔΕ θα δίνεται η δυνατότητα πώλησης κατασχεμένων ακινήτων, με μέρος του τιμήματος να παρακρατείται για την εξόφληση των οφειλών.
Παράλληλα, με κοινή υπουργική απόφαση ο συμβολαιογράφος θα αναλαμβάνει πλέον το σύνολο της διαδικασίας μεταβίβασης, λειτουργώντας ως «υπηρεσία μιας στάσης». Θα συγκεντρώνει ηλεκτρονικά όλα τα απαραίτητα δικαιολογητικά, θα υποβάλλει τις σχετικές φορολογικές δηλώσεις, θα καταβάλλει τους προβλεπόμενους φόρους και θα ολοκληρώνει την καταχώριση της πράξης στο Κτηματολόγιο, περιορίζοντας σημαντικά τη γραφειοκρατία για τους πολίτες.
Επιπλέον παρεμβάσεις
Παράλληλα, τίθενται σε εφαρμογή και άλλες διατάξεις του νόμου που αφορούν συνολικά τη λειτουργία της Δημόσιας Διοίκησης. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η αντικατάσταση ορισμένων δικαιολογητικών με υπεύθυνη δήλωση, η δυνατότητα ηλεκτρονικής παρακολούθησης της πορείας των διοικητικών υποθέσεων, η υποχρεωτική δημοσιοποίηση των εγκυκλίων των δημόσιων υπηρεσιών, η ψηφιακή ενημέρωση για τα ωράρια λειτουργίας των φορέων και η ταχύτερη συμμόρφωση της Διοίκησης στις δικαστικές αποφάσεις.
Η ΠΟΜΙΔΑ εκτιμά ότι η πλήρης εφαρμογή των νέων ρυθμίσεων θα συμβάλει στην προστασία της ιδιωτικής περιουσίας, στη μείωση της γραφειοκρατίας και στην ταχύτερη ολοκλήρωση των συναλλαγών στην αγορά ακινήτων.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News