Ρούμπιο στην Αθήνα: Η Ελλάδα στο επίκεντρο της αμερικανικής στρατηγικής – Τι αφήνει πίσω η επίσκεψη, όλες οι συμφωνίες
Άμυνα, ενέργεια, ασφάλεια και ναυτιλία στο επίκεντρο – Τα μηνύματα της Ουάσιγκτον και ο νέος ρόλος που διεκδικεί η Ελλάδα στην Ανατολική Μεσόγειο
Με ένα ευρύ πλέγμα συμφωνιών και σαφείς αναφορές στον ρόλο της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο ολοκληρώθηκε η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα. Το 24ωρο των επαφών του με την ελληνική πολιτική ηγεσία δεν περιορίστηκε σε ζητήματα διμερών σχέσεων, αλλά άνοιξε μια μεγαλύτερη ατζέντα που περιλαμβάνει την άμυνα, την ενέργεια, τη ναυτιλία, την περιφερειακή ασφάλεια, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και τις επενδύσεις.
Στο πλαίσιο του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας-ΗΠΑ υπεγράφησαν συμφωνίες και μνημόνια συνεργασίας, ενώ από την Αθήνα εκπέμφθηκε το μήνυμα ότι η Ελλάδα επιδιώκει να ενισχύσει τη θέση της ως ενεργειακός και στρατηγικός κόμβος για την Ευρώπη. Από την πλευρά του, ο Ρούμπιο χαρακτήρισε την Ελλάδα απαραίτητο σύμμαχο του ΝΑΤΟ και πυλώνα σταθερότητας στην περιοχή.
O Ρούμπιο αποθέωσε την Ελλάδα και την επίδραση της Αρχαίας Ελλάδας στον πολιτισμό
Η άμυνα στο επίκεντρο
Η αμυντική συνεργασία αποτέλεσε έναν από τους βασικούς άξονες των συνομιλιών. Η απόκτηση των F-35 από την Ελλάδα, η αναβάθμιση των F-16 σε διαμόρφωση Viper και η ευρύτερη ενίσχυση των δυνατοτήτων των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων συνθέτουν ένα νέο πλαίσιο στρατιωτικής συνεργασίας Αθήνας και Ουάσιγκτον.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η Επιστολή Προθέσεων για τη συνεργασία των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα. Το σχετικό κείμενο υπέγραψαν ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ στρατηγός Δημήτριος Χούπης και ο διοικητής της Εθνοφρουράς της Φλόριντα, στρατηγός Τζον Χάας, παρουσία του Μάρκο Ρούμπιο και του Νίκου Δένδια.
Η συμφωνία προβλέπει ενίσχυση της συνεργασίας και της διαλειτουργικότητας, αλλά και ανταλλαγή τεχνογνωσίας. Η αμερικανική πλευρά στάθηκε, μεταξύ άλλων, στην εμπειρία της Φλόριντα από φυσικές καταστροφές, ενώ η Ελλάδα διαθέτει αντίστοιχη εμπειρία στην αντιμετώπιση σεισμών και δασικών πυρκαγιών.
Παράλληλα, η αμερικανική πλευρά ανακοίνωσε ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας, με αναφορές σε ένα ευρύτερο σχέδιο εξοπλισμών και στην ανάγκη μεγαλύτερης διαλειτουργικότητας των δύο χωρών.
Μητσοτάκης – Ρούμπιο: «Ιστορικά υψηλό επίπεδο οι σχέσεις Ελλάδας-ΗΠΑ»
Το LNG και ο Κάθετος Διάδρομος
Η ενέργεια αποτέλεσε τον δεύτερο μεγάλο πυλώνα της επίσκεψης. Η Ουάσιγκτον δίνει ιδιαίτερη σημασία στην αύξηση των εξαγωγών αμερικανικού LNG προς την Ευρώπη μέσω της Ελλάδας, με τον Κάθετο Διάδρομο να αποκτά κεντρικό ρόλο στον σχεδιασμό.
Η Αθήνα επιχειρεί να αξιοποιήσει τη γεωγραφική της θέση και τις ενεργειακές υποδομές της, ώστε να λειτουργήσει ως πύλη μεταφοράς αμερικανικού φυσικού αερίου προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Για τις ΗΠΑ, η συγκεκριμένη διαδρομή συνδέεται με την προσπάθεια διαφοροποίησης των ενεργειακών πηγών της Ευρώπης.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης παρουσίασε τον Κάθετο Διάδρομο ως βασικό κομμάτι της ενεργειακής συνεργασίας Ελλάδας και ΗΠΑ, ενώ στο ευρύτερο ενεργειακό τραπέζι βρίσκονται επίσης οι επενδύσεις αμερικανικών ενεργειακών ομίλων στην Ελλάδα και οι προοπτικές των ερευνών υδρογονανθράκων.
Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου
Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε και η συζήτηση για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου. Πρόκειται για ένα έργο με σημαντική ενεργειακή αλλά και γεωπολιτική διάσταση, καθώς συνδέεται με τις ευρύτερες ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ο Μάρκο Ρούμπιο απέφυγε να δώσει μια μονοδιάστατη πολιτική απάντηση, επισημαίνοντας ότι σε έργα αυτού του χαρακτήρα εμπλέκονται διαφορετικές χώρες και ευαίσθητες γεωπολιτικές παράμετροι. Τόνισε, ωστόσο, τη σημασία της αμερικανικής ενεργειακής συνεργασίας με την Ελλάδα.
Στην ίδια γεωγραφική ζώνη εντάσσεται και το σχήμα συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και ΗΠΑ, το οποίο επανέρχεται στο προσκήνιο με έμφαση στην ενέργεια, τις υποδομές και την περιφερειακή ασφάλεια.
Νέο μνημόνιο για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας
Σημαντικό μέρος της επίσκεψης αφορούσε και την ασφάλεια. Ελλάδα και ΗΠΑ συμφώνησαν στην ενίσχυση της συνεργασίας των αρμόδιων υπηρεσιών για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας, μέσω μηχανισμών ανταλλαγής πληροφοριών.
Ο Ρούμπιο υπογράμμισε την ανάγκη οι ευρωπαϊκές χώρες να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης για την ασφάλεια της ηπείρου, παρουσιάζοντας την Ελλάδα ως χώρα που ήδη επενδύει σημαντικά στον συγκεκριμένο τομέα. Η συνεργασία επεκτείνεται και στην αντιμετώπιση διακρατικών απειλών και άλλων μορφών οργανωμένου εγκλήματος.
Στην ατζέντα βρέθηκε παράλληλα η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, με δεδομένη τη στρατηγική θέση της Ελλάδας και τον ρόλο της στις θαλάσσιες οδούς της Ανατολικής Μεσογείου και της Ερυθράς Θάλασσας.
Συμφωνίες για πολιτισμό και ναυτιλία
Η συνεργασία Αθήνας και Ουάσιγκτον δεν περιορίστηκε στην άμυνα και την ενέργεια. Ανανεώθηκε το Μνημόνιο Συνεργασίας για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και την αντιμετώπιση της παράνομης διακίνησης αρχαιοτήτων.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη αναφέρθηκε στη μέχρι σήμερα συνεργασία των δύο χωρών, η οποία έχει οδηγήσει και στην επιστροφή πολιτιστικών αγαθών στην Ελλάδα.
Παράλληλα, στο πλαίσιο του Στρατηγικού Διαλόγου τέθηκε στο τραπέζι η αμοιβαία αναγνώριση πιστοποιητικών ναυτικής ικανότητας. Πρόκειται για μια συμφωνία με πρακτικό ενδιαφέρον για τον ναυτιλιακό κλάδο, έναν από τους σημαντικότερους τομείς της ελληνικής οικονομίας.
Το μήνυμα από την Πνύκα
Ξεχωριστό κεφάλαιο της επίσκεψης αποτέλεσε η ομιλία του Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα. Από τον ιστορικό χώρο της Αθήνας, ο Αμερικανός υπουργός συνέδεσε την αρχαία ελληνική κληρονομιά με τη σύγχρονη αντίληψη της Δύσης και μίλησε για την ανάγκη ανανέωσης των αξιών που, κατά την αμερικανική προσέγγιση, συνδέουν την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η ομιλία είχε σαφές ιδεολογικό και διεθνές περιεχόμενο, με τον Ρούμπιο να αναφέρεται στη σημασία της εθνικής ισχύος, της άμυνας και της συνεργασίας μεταξύ των δυτικών χωρών. Παράλληλα, συνέδεσε την ιστορική κληρονομιά της Ελλάδας με τη σημερινή συζήτηση για το μέλλον της Δύσης.
Η Τουρκία και η Ανατολική Μεσόγειος
Η απουσία επίσκεψης του Ρούμπιο στην Άγκυρα αποτέλεσε ένα από τα στοιχεία που παρακολουθήθηκαν στενά από την τουρκική πλευρά. Τα τουρκικά μέσα έδωσαν ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση της ελληνικής αμυντικής ισχύος, στα F-35, στα Rafale και στις φρεγάτες Belharra, αλλά και στον ενεργειακό ρόλο που διεκδικεί η Ελλάδα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον συγκεντρώνει ο Κάθετος Διάδρομος, καθώς η ενίσχυση των υποδομών μέσω των οποίων αμερικανικό LNG μπορεί να φτάνει στα Βαλκάνια και την Ευρώπη προσδίδει στην Ελλάδα μεγαλύτερη σημασία στον περιφερειακό ενεργειακό χάρτη.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου, η οποία εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο ευαίσθητα ενεργειακά έργα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
