Το χρονογράφημα του Ντίνου Λασκαράτου: H Λαίδη Τορφρίντα, η Πάτρα και τα «Λόρδικα»

*Ο Ντίνος Λασκαράτος είναι επίτιμος δικηγόρος.

Το χρονογράφημα του Ντίνου Λασκαράτου: H Λαίδη Τορφρίντα, η Πάτρα και τα «Λόρδικα»

Η λαίδη Τορφρίντα είναι μια θρυλική μορφή του αγγλικού Μεσαίωνα. Σύζυγος αλλά και συμπολεμίστρια ενός άλλου μύθου της αγγλικής αντίστασης κατά των Νορμανδών εισβολέων, του Χέρεβαρντ του «άγρυπνου». Το όνομα της Λαίδης δόθηκε σε πολυτελή θαλαμηγό κατά τη ναυπήγησή της το 1883 από τον πλούσιο ιδιοκτήτη του ναυπηγείου και της θαλαμηγού σερ Γουίλιαμ Πηρς.

Η εποχή εκείνη ήταν η χρυσή εποχή της εγγλέζικης ναυπηγικής βιομηχανίας με σαράντα μεγάλα ναυπηγεία στον ποταμό Κλάιντ. Σήμερα λειτουργούν τρία, και αυτά χάρη στα συμβόλαια του εγγλέζικου πολεμικού ναυτικού. Η Λαίδη Τορφρίντα (η θαλαμηγός) ανέβηκε κοινωνικά όταν την αγόρασε ο αδελφός του Τσάρου, μεγάλος δούκας Μιχαήλ, και την βάφτισε «Ταμάρα». Το 1900 αγόρασαν το σκάφος οι Κεφαλονίτες Δεστούνης και Γιαννουλάτος και, ω Θεέ μου, τη μετασκεύασαν σε ακτοπλοϊκό επιβατηγό με τρίτη θέση «κατάστρωμα» πάνω στο ξύλο τικ, με τα μαόνια της Κούβας στο εσωτερικό να στέλνουν τις ζεστές κοκκινωπές τους ανταύγειες, δίπλα στα γυαλιστερά μπρούντζα. Η Λαίδη Τορφρίντα βαφτίστηκε ξανά «Ασσος», όχι από τα τραπουλόχαρτα αλλά από το ομώνυμο φρούριο της Κεφαλονιάς, ιδιαίτερη πατρίδα των πλοιοκτητών. Το δρομολόγιο, κλασικό δρομολόγιο της εποχής, ήταν: Πειραιάς (διάπλους Ισθμού), Πάτρα, Κυλλήνη, Σάμη Κεφαλονιάς, Βαθύ Ιθάκης, Φισκάρδο, Λευκάδα, Πρέβεζα, Κόπραινα (επίνειο Αρτας).

Μεγάλος ανταγωνιστής της Λαίδης (μας αρέσει το πρώτο όνομα της θαλαμηγού) δεν ήταν κάποιο από τα άλλα «λόρδικα» σκαριά, όπως ο περίφημος «Γλάρος» ή ο «Κωστάκης Τόγιας», αλλά η πιο ταπεινής καταγωγής και παλαιότερη «Πύλαρος», και αυτή κεφαλονίτικης ιδιοκτησίας. Ο ανταγωνισμός μεταξύ των δύο πλοίων ήταν πολύ σκληρός, μέχρι το σημείο οι κράχτες της Πύλαρου στην Πάτρα να διαφημίζουν ότι στο πλοίο σε όλους τους επιβάτες σερβίρεται (μέσα στην αξία του εισιτηρίου) και μια βουτυράτη αχνιστή μακαρονάδα με ντομάτα και τυρί. Τα πράγματα έφτασαν σε τραγικό σημείο όταν, τον Νοέμβριο του 1903, στο Βαθύ της Ιθάκης, η Λαίδη, στην προσπάθειά της να μπει πρώτη στο λιμάνι, εμβόλισε την Πύλαρο, η οποία είχε τέσσερις νεκρούς από τη σφοδρή σύγκρουση.

Η μακαρονάδα και η φονική σύγκρουση μάς δείχνουν τη φτώχεια πίσω από τη φανταχτερή «Μπελ Επόκ» (1870–1914). Το εισιτήριο για την τρίτη θέση της Πύλαρου στοίχιζε ένα μεροκάματο τεχνίτη, και μια μακαρονάδα ήταν σοβαρό κίνητρο για την προτίμηση του πλοίου. Καμία σχέση με τα σημερινά «λόρδικα» που τα λένε μέγα γιοτ και τα οποία μπερδεύουν τη χλιδή με την πολυτέλεια. Μπορεί να εντυπωσιάζουν πολλούς, αλλά δεν είναι ναυτικά εργαλεία. Ένας, μακαρίτης τώρα, Ελληνας καπετάνιος, εφοπλιστής, τραπεζίτης και ξενοδόχος, είχε ένα μεγάλο ιστιοφόρο, τον «Αργοναύτη», με πλήρωμα κάτι θαλασσόλυκους. Ο Αργοναύτης συνήθως ήταν δεμένος στη μαρίνα και έβγαινε όταν… χαλούσε ο καιρός (!).

Κάθομαι και σκέπτομαι (γιατί πάντα η ιστορία επαναλαμβάνει τον εαυτό της αλλά κάπως διαφορετικά): υπάρχει άραγε περίπτωση να πηγαίνουμε στο μέλλον στην Κυλλήνη και τη Σάμη ως επιβάτες στην μετασκευασμένη πρώην θαλαμηγό του Εμίρη τάδε; Και πώς θα τα λέμε αντί για λόρδικα εμιρατοβάπορα; Θα έχουν θέση «κατάστρωμα» και τι φαγητό θα προσφέρουν άραγε με το εισιτήριο; Ιμιτασιόν αστακομακαρονάδα με σουρίμι;

Αχ! Καψερή Λαίδη Τορφρίντα, η αρχοντιά και η αξιοπρέπεια μπορεί να είναι προσόντα, αλλά δεν είναι εγγύηση επιτυχίας με υλικά κριτήρια. Δεν τα κατάφερες ούτε με τους Νορμανδούς κατακτητές, ούτε μπόρεσες να κρατήσεις επίπεδο τσακωνόμενη με την ανταγωνίστριά σου Πύλαρο και τη μακαρονάδα της.

 

*Ο Ντίνος Λασκαράτος είναι επίτιμος δικηγόρος.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Από το Δίκτυο