Ψηφίζουμε για το νέο «πρόσωπο» του ευρώ– Η ελληνική συμμετοχή, πότε θα κυκλοφορήσουν

Μια σημαντική αλλαγή στην εμφάνιση του ευρώ βρίσκεται σε εξέλιξη, καθώς η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) προχωρά στον επανασχεδιασμό της επόμενης σειράς χαρτονομισμάτων. Οι πολίτες της Ευρωζώνης έχουν πλέον τη δυνατότητα να εκφράσουν τη γνώμη τους για τα σχέδια που βρίσκονται στην τελική φάση της διαδικασίας, με την ηλεκτρονική δημόσια έρευνα να παραμένει ανοιχτή έως τις 21 Σεπτεμβρίου 2026.

Στο τραπέζι βρίσκονται 10 διαφορετικές προτάσεις, οι οποίες έχουν προκύψει από πανευρωπαϊκό διαγωνισμό σχεδιασμού. Η τελική απόφαση, ωστόσο, δεν θα ληφθεί αποκλειστικά από την ψηφοφορία του κοινού. Η ΕΚΤ θα συνδυάσει τα αποτελέσματα της δημόσιας έρευνας με ανεξάρτητη έρευνα σε αντιπροσωπευτικό δείγμα πολιτών και την αξιολόγηση των αρμόδιων οργάνων, πριν το Διοικητικό Συμβούλιο επιλέξει το τελικό σχέδιο προς το τέλος του 2026.

Οι δύο θεματικές των νέων χαρτονομισμάτων

Οι προτάσεις που έχουν περάσει στην τελική φάση βασίζονται σε δύο μεγάλες θεματικές: «Ευρωπαϊκός πολιτισμός» και «Ποτάμια και πουλιά».

Η πρώτη επιχειρεί να αναδείξει την κοινή πολιτιστική κληρονομιά της Ευρώπης. Στα επιλεγμένα μοτίβα περιλαμβάνονται προσωπικότητες που άφησαν το αποτύπωμά τους στην ευρωπαϊκή ιστορία και πολιτισμό, ενώ στις πίσω όψεις αποτυπώνονται σύγχρονοι χώροι και δραστηριότητες πολιτισμού.

Η δεύτερη θεματική στρέφεται στη φύση και στο ευρωπαϊκό περιβάλλον. Ποτάμια και διαφορετικά είδη πουλιών χρησιμοποιούνται ως συμβολικά στοιχεία, με στόχο να αναδειχθούν η φυσική κληρονομιά, η ενότητα και η διαφορετικότητα της Ευρώπης.

Η Ελλάδα στο επίκεντρο με τη Μαρία Κάλλας

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ελληνική διάσταση της νέας σειράς. Στο θεματικό σενάριο «Ευρωπαϊκός πολιτισμός», το μοτίβο για το χαρτονόμισμα των 5 ευρώ συνδέεται με την Ελληνίδα σοπράνο Μαρία Κάλλας, η οποία αποτελεί μία από τις εμβληματικές προσωπικότητες που επιλέχθηκαν από την ΕΚΤ.

Η παρουσία της Κάλλας δίνει ξεχωριστό ελληνικό αποτύπωμα στη νέα σειρά, καθώς η διεθνής καριέρα της συνδέθηκε με την όπερα και την ευρωπαϊκή πολιτιστική παράδοση. Στα υπόλοιπα χαρτονομίσματα της συγκεκριμένης θεματικής περιλαμβάνονται προσωπικότητες όπως ο Λούντβιχ βαν Μπετόβεν, η Μαρία Κιουρί, ο Μιγκέλ ντε Θερβάντες, ο Λεονάρντο ντα Βίντσι και η Μπέρτα φον Ζούτνερ.

Η ελληνική παρουσία, όμως, δεν περιορίζεται στη μορφή της Κάλλας. Ανάμεσα στους σχεδιαστές που προκρίθηκαν βρίσκεται και η Ελληνίδα σχεδιάστρια Μυρσίνη Βαρδοπούλου, με την πρόταση Design E, η οποία αποτελεί μία από τις 10 φιναλίστ του διαγωνισμού.

Η σχεδιαστική της προσέγγιση εστιάζει στην αξία της ανθρώπινης δημιουργίας και όχι αποκλειστικά στην προσωπικότητα των εικονιζόμενων προσώπων. Ο κύκλος και τα σύμβολα λειτουργούν ως ένα οπτικό μήνυμα που παραπέμπει σε έναν κοινό πνευματικό και πολιτιστικό χώρο.

Από πού προέκυψαν οι 10 προτάσεις

Η επιλογή των σχεδίων ήταν αποτέλεσμα μιας μεγάλης ευρωπαϊκής διαδικασίας. Στον διαγωνισμό κατατέθηκαν περισσότερες από 1.200 αιτήσεις από γραφίστες, ενώ 25 σχεδιαστές κλήθηκαν στη συνέχεια να δημιουργήσουν προτάσεις για μία ή και τις δύο θεματικές.

Μια ανεξάρτητη επιτροπή αποτελούμενη από 21 ειδικούς σε τομείς όπως ο γραφιστικός σχεδιασμός, η επικοινωνία, η νευροεπιστήμη και η ιστορία αξιολόγησε τις προτάσεις και επέλεξε συνολικά 10 σχέδια, πέντε για κάθε θεματική.

Οι 10 προτάσεις δεν έχουν καταταχθεί από την επιτροπή σε σειρά προτίμησης. Οι πολίτες μπορούν να δουν τα διαφορετικά σχέδια και να εκφράσουν τη δική τους άποψη μέσω της διαδικτυακής έρευνας της ΕΚΤ.

Πώς θα επιλεγεί το τελικό σχέδιο

Η δημόσια ψηφοφορία αποτελεί σημαντικό κομμάτι της διαδικασίας, αλλά δεν αποτελεί από μόνη της «εκλογή» του τελικού χαρτονομίσματος.

Παράλληλα με την ανοιχτή διαδικτυακή έρευνα, η ΕΚΤ έχει αναθέσει ανεξάρτητη έρευνα σε αντιπροσωπευτικό δείγμα πολιτών της Ευρωζώνης. Τα αποτελέσματα των δύο ερευνών θα αξιοποιηθούν στη διαδικασία λήψης της τελικής απόφασης.

Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ αναμένεται να επιλέξει το τελικό σχέδιο προς το τέλος του 2026. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, η ΕΚΤ θα δημοσιοποιήσει έκθεση με τα αποτελέσματα των ερευνών και τις επιλογές που έγιναν.

Πότε θα δούμε τα νέα ευρώ στην τσέπη μας

Παρά το γεγονός ότι η διαδικασία βρίσκεται ήδη σε προχωρημένο στάδιο, τα νέα χαρτονομίσματα δεν θα κυκλοφορήσουν μέσα στο 2026 ή αμέσως μετά την επιλογή του σχεδίου.

Μετά την τελική απόφαση θα πρέπει να ακολουθήσουν ο λεπτομερής σχεδιασμός, η ανάπτυξη των νέων χαρακτηριστικών ασφαλείας, οι δοκιμές, η παραγωγή και όλες οι απαραίτητες προετοιμασίες για την κυκλοφορία τους. Η ίδια η ΕΚΤ επισημαίνει ότι θα χρειαστούν αρκετά χρόνια μέχρι τα νέα τραπεζογραμμάτια να φτάσουν στα πορτοφόλια των πολιτών.

Επομένως, τα σημερινά χαρτονομίσματα του ευρώ θα συνεχίσουν να χρησιμοποιούνται κανονικά. Η αλλαγή αφορά την επόμενη γενιά τραπεζογραμματίων και όχι μια άμεση αντικατάσταση των χρημάτων που βρίσκονται σήμερα σε κυκλοφορία.

Περισσότερη ασφάλεια και προσβασιμότητα

Ο επανασχεδιασμός δεν γίνεται μόνο για αισθητικούς λόγους. Η ΕΚΤ θέλει η επόμενη σειρά να είναι ασφαλέστερη, πιο προσβάσιμη, πιο συμπεριληπτική και πιο βιώσιμη, ενώ παράλληλα να είναι πιο οικεία στους Ευρωπαίους διαφορετικών ηλικιών και υπόβαθρων.

Τα νέα τραπεζογραμμάτια θα ενσωματώνουν σύγχρονες τεχνολογίες και χαρακτηριστικά ασφαλείας, ώστε να ενισχυθεί η προστασία τους από την παραχάραξη. Παράλληλα, στον σχεδιασμό λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες των ανθρώπων με προβλήματα όρασης και γενικότερα η ευκολότερη αναγνώριση και χρήση των χαρτονομισμάτων.

Ένα νέο «πρόσωπο» για το ευρώ

Η αλλαγή των χαρτονομισμάτων αποτελεί ουσιαστικά την πρώτη μεγάλη ανανέωση της οπτικής ταυτότητας του κοινού ευρωπαϊκού νομίσματος μετά τη σειρά «Europa». Η ΕΚΤ επιδιώκει αυτή τη φορά να συνδέσει τα τραπεζογραμμάτια όχι μόνο με την ευρωπαϊκή ιστορία, αλλά και με τη σύγχρονη κοινωνία, τον πολιτισμό και το φυσικό περιβάλλον.

Όπως έχει επισημάνει η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ, τα χαρτονομίσματα του ευρώ είναι κάτι περισσότερο από ένα μέσο πληρωμής και αποτελούν μία από τις πιο απτές εκφράσεις της Ευρώπης. Η νέα σειρά φιλοδοξεί, επομένως, να αποτυπώσει πάνω στο ίδιο το νόμισμα την ιδέα της κοινής ευρωπαϊκής ταυτότητας.

Για τους Έλληνες πολίτες, η διαδικασία αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον, καθώς η Μαρία Κάλλας βρίσκεται ανάμεσα στις εμβληματικές προσωπικότητες που μπορούν να συνδέσουν το νέο ευρώ με την ελληνική πολιτιστική κληρονομιά, ενώ η συμμετοχή της Μυρσίνης Βαρδοπούλου στις τελικές σχεδιαστικές προτάσεις προσθέτει μια ακόμη ελληνική παρουσία στην προσπάθεια διαμόρφωσης της εικόνας του ευρωπαϊκού νομίσματος.

Η δημόσια έρευνα της ΕΚΤ παραμένει ανοιχτή έως τις 21 Σεπτεμβρίου 2026, επομένως οι πολίτες έχουν ακόμη τη δυνατότητα να συμμετάσχουν στη διαδικασία και να εκφράσουν την προτίμησή τους για το «πρόσωπο» που θα αποκτήσει το ευρώ τα επόμενα χρόνια.

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News