Τι προβλέπει το τουριστικό σχέδιο Κούσνερ στην Αλβανία και γιατί προκαλεί αντιδράσεις
Το επενδυτικό σχέδιο που συνδέεται με τον γαμπρό του Τραμπ φέρνει αντιμέτωπες υποσχέσεις για τουριστική ανάπτυξη, περιβαλλοντικές ανησυχίες και ανοιχτά ερωτήματα για τη γη
Αναταραχή προκαλεί στην Αλβανία το τουριστικό σχέδιο που συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του Ντόναλντ Τραμπ, καθώς οι αντιδράσεις για την αξιοποίηση προστατευμένης περιοχής στη Βιόσα/Νάρτα κλιμακώνονται με διαδηλώσεις, καταγγελίες περιβαλλοντικών οργανώσεων και έρευνα της ειδικής εισαγγελίας κατά της διαφθοράς.
Το σχέδιο, που έγινε γνωστό την άνοιξη του 2024, αφορά την κατασκευή πολυτελών ξενοδοχείων και βιλών στις ακτές της Βιόσα/Νάρτα, περίπου 150 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά των Τιράνων, καθώς και τη δημιουργία πολυτελούς τουριστικού θέρετρου στο ακατοίκητο νησί Σαζάν, πρώην στρατιωτική βάση.
Περισσότερο από δύο χρόνια μετά την αποκάλυψή του, βασικές πλευρές της επένδυσης παραμένουν ασαφείς: ποιοι ακριβώς συμμετέχουν, πώς διαμορφώνεται το χρηματοδοτικό σχήμα, ποιος είναι ο ρόλος του αλβανικού κράτους και τι ισχύει με τις εκτάσεις που συνδέονται με το έργο.
Πώς ξεκίνησε το σχέδιο
Ο Τζάρεντ Κούσνερ και η σύζυγός του, Ιβάνκα Τραμπ, ανακοίνωσαν την άνοιξη του 2024 την πρόθεσή τους να προχωρήσουν σε τουριστικές επενδύσεις υψηλών προδιαγραφών στην Αλβανία.
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες και αναρτήσεις στο Instagram, το σχέδιο περιλαμβάνει τουριστικές εγκαταστάσεις στις ακτές της Βιόσα/Νάρτα και ξεχωριστή ανάπτυξη στο νησί Σαζάν.
Στο τέλος του 2024, η αλβανική κυβέρνηση έδωσε στην Atlantic Incubation Partners LLC, εταιρεία που συνδέεται με το επενδυτικό ταμείο Affinity του Τζάρεντ Κούσνερ, το καθεστώς του στρατηγικού επενδυτή.
Το καθεστώς αυτό επιτρέπει σε μια εταιρεία να επωφεληθεί από ταχύτερες διοικητικές διαδικασίες και από την υποστήριξη σειράς υπουργείων, σύμφωνα με έγγραφο που περιήλθε σε γνώση του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων.
Τον Ιανουάριο του 2026, η Ιβάνκα Τραμπ επισκέφθηκε την περιοχή μαζί με ομάδα αρχιτεκτόνων και επενδυτών, ενώ δείπνησε με τον πρωθυπουργό της Αλβανίας, Έντι Ράμα.
Τα ποσά και τα ανοιχτά ερωτήματα
Η επένδυση στο νησί Σαζάν εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 1,4 δισεκατομμύρια ευρώ. Ο Έντι Ράμα έχει μιλήσει πρόσφατα για σχέδιο ύψους «4 δισεκατομμυρίων ευρώ».
Παρά τα μεγάλα ποσά που έχουν αναφερθεί, η ταυτότητα των επενδυτών και ο ρόλος του αλβανικού κράτους στα χρηματοοικονομικά σχήματα παραμένουν αδιαφανείς.
Η Affinity Partners παρέπεμψε το AFP στην εταιρεία επικοινωνίας P2 Public Affairs. Η P2 Public Affairs, σε γραπτή δήλωσή της, έκανε λόγο για «ενθουσιασμό» γύρω από την ιδέα δημιουργίας ενός «προορισμού παγκόσμιας κλάσης» και μίας από τις σημαντικότερες ιδιωτικές επενδύσεις στην περιοχή.
Στην ίδια δήλωση αναφέρεται ότι η ιδέα ανήκει στον Ασερ Αμπεχσέρα, πρόεδρο της Sazan Real Estate Development LLC, εταιρείας που εμφανίζεται ως διαχειριστής του σχεδίου «μαζί με πλειάδα επενδυτών».
Ωστόσο, το AFP δεν μπόρεσε να εντοπίσει νομικό ίχνος για την ύπαρξη της συγκεκριμένης εταιρείας. Οι αλβανικές αρχές, που ρωτήθηκαν σχετικά, δεν είχαν απαντήσει.
Προστατευμένη περιοχή και οικολογικές ανησυχίες
Οι αντιδράσεις προέρχονται κυρίως από περιβαλλοντικές οργανώσεις, οι οποίες προειδοποιούν για τις επιπτώσεις του σχεδίου στη Βιόσα/Νάρτα.
Η παράκτια ζώνη βρίσκεται στο δέλτα του ποταμού Βιόσα, του Αώου, και αποτελεί προστατευμένη περιοχή που φιλοξενεί σημαντικά είδη πανίδας και χλωρίδας.
Μη κυβερνητικές οργανώσεις καταγγέλλουν εδώ και μήνες ότι το σχέδιο απειλεί το φυσικό περιβάλλον. Τον Ιανουάριο, περισσότερες από 40 ΜΚΟ απηύθυναν επιστολή προς την αλβανική κυβέρνηση, ζητώντας την άμεση αναστολή του.
Στις οικολογικές ανησυχίες έχουν προστεθεί ερωτήματα για την προέλευση των πόρων που χρησιμοποιήθηκαν για την αγορά της γης και για τη νομιμότητα των διαδικασιών.
Το ευαίσθητο ζήτημα της γης
Η υπόθεση αγγίζει και ένα από τα πιο σύνθετα ζητήματα στην Αλβανία: τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα.
Όπως και πολλές άλλες εκτάσεις στη χώρα, η περιοχή συνδέεται με διαφορές που έχουν βαθιές ιστορικές ρίζες. Το 1945, με την άνοδο του Εμβέρ Χότζα στην εξουσία, η ιδιωτική ιδιοκτησία καταργήθηκε στην Αλβανία.
Μετά την πτώση του καθεστώτος, τη δεκαετία του 1990, πολλές εκτάσεις καταπατήθηκαν χωρίς νομική βάση, μέσα σε συνθήκες οικονομικής κρίσης και ένοπλων συγκρούσεων.
Έκτοτε, το θέμα των τίτλων ιδιοκτησίας παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητο. Χιλιάδες οικογένειες εξακολουθούν να διεκδικούν περιουσίες των προγόνων τους, ενώ ορισμένες υποστηρίζουν ότι κατέχουν μέρος των εκτάσεων που έχουν παραχωρηθεί για το σχέδιο του ζεύγους Κούσνερ.
Οι διαδηλώσεις και τα επεισόδια
Η αντίσταση στο σχέδιο ενισχύθηκε τις τελευταίες ημέρες, μετά τη δημοσίευση βίντεο σε Instagram και άλλα κοινωνικά δίκτυα, στα οποία εμφανίζονται προπαρασκευαστικές εργασίες στην ακτή και εκσκαφείς στην παραλία.
Το Σάββατο οργανώθηκε συγκέντρωση στο Ζβέρνετς, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την εγκατάσταση συρματοπλέγματος που εμποδίζει την πρόσβαση στην παραλία.
Κατά τη διάρκεια της κινητοποίησης, ιδιωτικοί φρουροί ασφαλείας επιτέθηκαν σε διαδηλωτές, με αποτέλεσμα να τραυματιστούν αρκετοί άνθρωποι.
Μετά τα επεισόδια, οργανώθηκαν νέες διαδηλώσεις στα Τίρανα. Χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν επί τρία συνεχόμενα βράδια, ζητώντας την ακύρωση του τουριστικού σχεδίου και την αναγνώριση τίτλων ιδιοκτησίας στους παλιούς ιδιοκτήτες.
Νέες κινητοποιήσεις έχουν προγραμματιστεί στα Τίρανα και στην Αυλώνα.
Έρευνα από την ειδική εισαγγελία κατά της διαφθοράς
Λόγω των αντιδράσεων, η ειδική εισαγγελία κατά της διαφθοράς, SPAK, ξεκίνησε έρευνα για κρίσιμες πτυχές της υπόθεσης.
Η έρευνα αφορά:
- την αλλαγή του καθεστώτος της προστατευόμενης ζώνης στη Βιόσα/Νάρτα
- την τροποποίηση του νομικού πλαισίου ώστε να επιτραπεί η υπογραφή συμβολαίων χωρίς δημόσιο διαγωνισμό
- την προέλευση των πόρων που χρησιμοποιήθηκαν για την αγορά τίτλων ιδιοκτησίας των εκτάσεων που συνδέονται με το σχέδιο
Το SPAK επιβεβαίωσε στο AFP, όπως αναμεταδίδει το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων, ότι διεξάγεται έρευνα, αλλά αρνήθηκε να αποκαλύψει περισσότερες λεπτομέρειες για το περιεχόμενό της.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Προκλητική απάντηση Ράμα για τα επεισόδια στην Αλβανία
- Αλβανία: Διαδηλώσεις κατά τουριστικού θέρετρου
- Οι δύο κόσμοι του Τζάρεντ Κούσνερ: Διπλωματία στη Μέση Ανατολή και deals στην Αλβανία
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
