Επηρεάζει την καρδιά ο ύπνος με αναμμένο φως;

Μαρία Μπέλμπα

Ακόμα και ένα μικρό ποσό φωτός κατά τη διάρκεια του ύπνου μπορεί να αλλάξει τη μορφή και τη λειτουργία των καρδιακών μυών, αυξάνοντας τον κίνδυνο μελλοντικών καρδιαγγειακών παθήσεων. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα νέας μελέτης που δημοσιεύτηκε στο European Heart Journal και φέρνει στο προσκήνιο έναν παράγοντα κινδύνου που μέχρι πρόσφατα περνούσε σχεδόν απαρατήρητος: τη φωτορύπανση μέσα στο υπνοδωμάτιο.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον Δρ. Lu Qi από το Tulane University, ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερους από 11.000 συμμετέχοντες της βρετανικής βάσης UK Biobank που δεν είχαν καρδιαγγειακή νόσο. Όλοι φορούσαν για επτά ημέρες αισθητήρα στον καρπό που μέτρησε τα επίπεδα φωτός τη νύχτα. Τρία χρόνια αργότερα υποβλήθηκαν σε μαγνητική τομογραφία καρδιάς για να εξεταστεί η δομή και η λειτουργία της.

Τα αποτελέσματα ήταν ξεκάθαρα. Σε σύγκριση με όσους κοιμόντουσαν σε σχεδόν απόλυτο σκοτάδι, όσοι εκτίθεντο σε περισσότερα από 3 lux (περίπου όσο το φως της σελήνης ή το φως που μπαίνει κάτω από κλειστή πόρτα) παρουσίασαν πάχυνση των τοιχωμάτων της αριστερής κοιλίας. Αυτό μειώνει τον εσωτερικό χώρο του θαλάμου και δυσκολεύει την αποτελεσματική άντληση αίματος. Ταυτόχρονα μειώθηκε η ικανότητα του καρδιακού μυός να συστέλλεται ευέλικτα – ένα πρώιμο σημάδι δυσλειτουργίας. Ανάλογες αλλαγές παρατηρήθηκαν και σε άλλους θαλάμους της καρδιάς.

Οι επιστήμονες μιλούν για «καρδιακή αναδιαμόρφωση» (cardiac remodeling). «Δεν θέλουμε ο καρδιακός μυς να παχύνει, να σκληρύνει ή να μεγαλώσει υπερβολικά», εξηγεί ο Δρ. Andrew Freeman, διευθυντής καρδιαγγειακής πρόληψης στο National Jewish Health, που δεν συμμετείχε στη μελέτη. Όλα αυτά φαίνεται να συμβαίνουν με την έκθεση σε περιττό φως τη νύχτα, συχνά σε συνδυασμό με κακή ποιότητα ύπνου.

Το φως από την οθόνη του κινητού που είναι στραμμένο προς τα πάνω, το ψηφιακό ξυπνητήρι ή ακόμα και το φως από το διάδρομο ή τον δρόμο αρκούν για να προκαλέσουν μετρήσιμες αλλαγές. Όσο πιο έντονο το φως, τόσο μεγαλύτερη η επίδραση. Σύμφωνα με τη μελέτη, το 24% έως 49% της επίδρασης οφείλεται σε συντομότερο ύπνο (κάτω από 5-6 ώρες), ενώ το υπόλοιπο συνδέεται με άλλους παράγοντες όπως στρες, μεταβολές στην αρτηριακή πίεση και στον καρδιακό ρυθμό.

Ειδικοί σημειώνουν ότι για ποιοτικό ύπνο το ιδανικό είναι το υπνοδωμάτιο να μην ξεπερνά το 1 lux – δηλαδή σχεδόν απόλυτο σκοτάδι. Η φωτορύπανση αναδεικνύεται έτσι ως νέος παράγοντας κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο, τονίζει ο Δρ. Qi, και η μείωση της νυχτερινής έκθεσης στο φως θα πρέπει να εξετάζεται ως στρατηγική πρόληψης τόσο από κλινικούς γιατρούς όσο και από υπεύθυνους πολιτικής υγείας.

Υπάρχουν, βέβαια, και περιορισμοί. Η μέτρηση φωτός για μία μόνο εβδομάδα και ο αισθητήρας στον καρπό δεν αποτυπώνουν πλήρως την ποσότητα φωτός που φτάνει στα μάτια. Χρειάζονται περαιτέρω μελέτες για να αποδειχθεί πλήρως η αιτιώδης σχέση. Ωστόσο, τα ευρήματα συνάδουν με προηγούμενες έρευνες που συνδέουν τη νυχτερινή έκθεση στο φως με αυξημένο κίνδυνο καρδιακής ανεπάρκειας, εμφράγματος, εγκεφαλικού και άλλων καρδιαγγειακών συμβάντων.

Τι μπορείς να κάνεις από σήμερα

Η λύση είναι σχετικά απλή και φθηνή:

• Τοποθέτησε πυκνές κουρτίνες ή μαύρες blackout κουρτίνες σε όλα τα παράθυρα.
• Κλείσε τα φώτα του διαδρόμου και σφράγισε τις χαραμάδες κάτω από την πόρτα με ειδικές ταινίες ή μαξιλαράκια.
• Αν το φως επιμένει, χρησιμοποίησε μάσκα ύπνου.
• Για νυχτερινό φωτισμό διάβασε με λάμπες θερμού λευκού, κεχριμπαρένιου ή κόκκινου χρώματος χαμηλής έντασης και κράτα τες χαμηλά, στο πάτωμα.
• Το πρωί άνοιξε τις κουρτίνες για να πάρεις φυσικό φως – βοηθάει τον κιρκαδικό ρυθμό.

Σε μια εποχή που το φως μας ακολουθεί παντού – από οθόνες μέχρι φωτεινές πόλεις – η επιστροφή στο σκοτάδι τη νύχτα φαίνεται να είναι μία από τις απλούστερες και πιο αποτελεσματικές κινήσεις για την προστασία της καρδιάς. Το μήνυμα της μελέτης είναι ξεκάθαρο: το υπνοδωμάτιο δεν είναι μόνο χώρος ξεκούρασης. Είναι και χώρος προστασίας της υγείας σου.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News