Ευθανασία: Πού επιτρέπεται σήμερα και τι ισχύει στην Ελλάδα
Η ευθανασία παραμένει νόμιμη μόνο σε λίγες χώρες και πάντα υπό αυστηρές προϋποθέσεις, ενώ σε άλλα κράτη επιτρέπεται μόνο η υποβοηθούμενη αυτοκτονία. Στην Ελλάδα, η δημόσια συζήτηση υπάρχει, αλλά το νομικό πλαίσιο δεν έχει αλλάξει.
Η συζήτηση γύρω από την ευθανασία παραμένει από τις πιο δύσκολες και φορτισμένες δημόσιες συζητήσεις, καθώς αγγίζει μαζί τη ζωή, την αυτοδιάθεση, την ιατρική ευθύνη και τα όρια του κράτους απέναντι σε έναν άνθρωπο που υποφέρει. Η πρόσφατη υπόθεση της Νοέλια Καστίγιο στην Ισπανία έφερε ξανά το θέμα στο προσκήνιο, επαναφέροντας το ερώτημα για το πού τελειώνει η προστασία της ζωής και πού αρχίζει το δικαίωμα στην επιλογή.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Η βασική διάκριση που χρειάζεται πάντα να γίνεται είναι ανάμεσα στην ενεργητική ευθανασία και στην υποβοηθούμενη αυτοκτονία. Στην πρώτη περίπτωση, ο γιατρός προχωρά ο ίδιος στην πράξη που οδηγεί στον θάνατο του ασθενούς. Στη δεύτερη, ο ασθενής λαμβάνει ο ίδιος τη φαρμακευτική ουσία, με ιατρική συνδρομή και υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Οι δύο αυτές πρακτικές συχνά συγχέονται στη δημόσια συζήτηση, όμως ρυθμίζονται διαφορετικά από χώρα σε χώρα.
Τι ισχύει στην Ευρώπη
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τέσσερις χώρες έχουν σήμερα νομοθεσία σε ισχύ που επιτρέπει την ευθανασία από γιατρό: η Ολλανδία, το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο και η Ισπανία. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καταγράφει ότι αυτές είναι οι χώρες της ΕΕ με ενεργό νομικό πλαίσιο για τη διαδικασία.
Παράλληλα, σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες επιτρέπεται μόνο η υποβοηθούμενη αυτοκτονία. Αυτό ισχύει για παράδειγμα στην Αυστρία και την Ελβετία, ενώ σε ορισμένα κράτη συνεχίζεται ακόμη η θεσμική και πολιτική συζήτηση για το αν θα επεκταθεί ή όχι το ισχύον πλαίσιο. Η Πορτογαλία έχει ψηφίσει νόμο, όμως σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία η πλήρης εφαρμογή του δεν έχει ακόμη τεθεί σε ισχύ, καθώς εκκρεμεί η απαιτούμενη κανονιστική εξειδίκευση.
Τι ισχύει στον υπόλοιπο κόσμο
Εκτός Ευρώπης, η ευθανασία επιτρέπεται σε χώρες όπως ο Καναδάς, η Κολομβία, το Εκουαδόρ και η Νέα Ζηλανδία, αν και κάθε χώρα ακολουθεί το δικό της μοντέλο και τις δικές της διαδικασίες. Στην Αυστραλία, η δυνατότητα ιατρικά υποβοηθούμενου θανάτου ισχύει πλέον σε όλες τις πολιτείες, με διαφορετικά χρονοδιαγράμματα εφαρμογής. Το Εκουαδόρ προστέθηκε πιο πρόσφατα σε αυτή τη λίστα, μετά από απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου το 2024.
Η εικόνα παγκοσμίως, πάντως, παραμένει πολύ περιορισμένη. Παρά τη μεγάλη δημόσια συζήτηση, οι χώρες που έχουν προχωρήσει σε τέτοια νομοθεσία είναι ακόμη λίγες και σχεδόν παντού οι διαδικασίες συνοδεύονται από αυστηρούς ελέγχους, πολλαπλές ιατρικές γνωματεύσεις και συγκεκριμένα κριτήρια για την κατάσταση του ασθενούς.
Τι πιστεύουν οι Έλληνες
Στην Ελλάδα, η ευθανασία παραμένει παράνομη και δεν υπάρχει μέχρι σήμερα θεσμοθετημένο πλαίσιο που να επιτρέπει είτε την ενεργητική ευθανασία είτε την ιατρικά υποβοηθούμενη αυτοκτονία. Την ίδια ώρα, όμως, η κοινωνική στάση δείχνει να μετακινείται σταδιακά. Σύμφωνα με έρευνα της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής και Τεχνοηθικής, που παρουσιάστηκε το 2025, 6 στους 10 Έλληνες δηλώνουν ότι θα συμφωνούσαν με τη διακοπή ιατρικής υποστήριξης σε ασθενή σε βαθύ κώμα χωρίς πιθανότητα ανάρρωσης.
Στην ίδια έρευνα, στο ερώτημα για την ενεργητική ευθανασία σε ασθενή τελικού σταδίου που υποφέρει, το 43% απάντησε ότι ο γιατρός θα πρέπει να χορηγήσει τη θανατηφόρα ουσία, ενώ ένα επιπλέον 28% το δέχεται υπό την προϋπόθεση συναίνεσης της οικογένειας. Το 22% τάχθηκε κατά. Τα ευρήματα αυτά δείχνουν ότι, παρότι η νομοθεσία στην Ελλάδα δεν έχει μετακινηθεί, η κοινωνική συζήτηση έχει ανοίξει πιο έντονα από ό,τι στο παρελθόν.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
