Συναισθηματική οικειότητα: Τα 10 σημάδια ότι η σχέση απομακρύνεται αθόρυβα

Η συναισθηματική οικειότητα είναι εκείνο το κομμάτι μιας σχέσης που δεν φαίνεται πάντα προς τα έξω, αλλά καθορίζει σε μεγάλο βαθμό το πώς νιώθουν δύο άνθρωποι μεταξύ τους.

Δεν είναι μόνο η σεξουαλική επαφή, ούτε η κοινή καθημερινότητα, ούτε το γεγονός ότι δύο σύντροφοι μοιράζονται το ίδιο σπίτι ή τις ίδιες υποχρεώσεις. Είναι η αίσθηση ότι μπορείς να είσαι ο εαυτός σου δίπλα στον άλλον, χωρίς να χάνεις τη μοναδικότητά σου και χωρίς να φοβάσαι ότι θα απορριφθείς.

Σε μια σχέση με ουσιαστική οικειότητα, οι δύο άνθρωποι παραμένουν ξεχωριστοί, αλλά νιώθουν συνδεδεμένοι. Αναγνωρίζουν τις δικές τους ανάγκες, επιθυμίες, αξίες και όρια, ενώ ταυτόχρονα σέβονται και τη διαφορετικότητα του συντρόφου τους.

Αυτή η σύνδεση, όμως, δεν είναι δεδομένη. Χτίζεται με τον χρόνο, δοκιμάζεται από την καθημερινότητα και χρειάζεται φροντίδα για να μη μετατραπεί η σχέση σε μια απλή συνύπαρξη. Ο ψυχοθεραπευτής Paul Dunion, Ed.D., με εμπειρία άνω των 40 ετών, περιγράφει στο Psychology Today τα σημάδια που δείχνουν ότι η συναισθηματική οικειότητα αρχίζει να υποχωρεί.

Όταν η συγγνώμη γίνεται δύσκολη

Ένα από τα πρώτα σημάδια απόστασης είναι ότι οι σύντροφοι σταματούν να αναλαμβάνουν την ευθύνη για τη στάση τους.

Η συγγνώμη αρχίζει να μοιάζει με ήττα. Η παραδοχή ενός λάθους γίνεται απειλητική. Αντί να υπάρχει χώρος για ειλικρίνεια, η σχέση γεμίζει άμυνες.

Όταν ο καθένας προσπαθεί κυρίως να προστατεύσει τον εαυτό του από την κριτική, η συναισθηματική ασφάλεια αρχίζει να υποχωρεί. Και χωρίς ασφάλεια, δύσκολα μπορεί να υπάρξει πραγματική εγγύτητα.

Οι σκέψεις που δεν λέγονται γίνονται «αλήθειες»

Όσο η επικοινωνία μειώνεται, τόσο αυξάνονται οι υποθέσεις.

Ο ένας μπορεί να σκέφτεται ότι δεν είναι πια επιθυμητός. Ο άλλος μπορεί να πιστεύει ότι ο σύντροφός του ενδιαφέρεται για κάποιον τρίτο. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ότι υπάρχουν τέτοιες σκέψεις, αλλά ότι συχνά δεν συζητιούνται ποτέ.

Έτσι, οι υποθέσεις αρχίζουν να λειτουργούν σαν δεδομένα. Ο ένας αποσύρεται, ο άλλος αντιδρά πιο επιθετικά και η απόσταση μεγαλώνει χωρίς να έχει ειπωθεί ποτέ καθαρά τι πραγματικά συμβαίνει.

Χάνεται η περιέργεια για τον άλλον

Στην αρχή μιας σχέσης, οι άνθρωποι θέλουν να μάθουν τα πάντα ο ένας για τον άλλον. Ρωτούν, παρατηρούν, ενδιαφέρονται, ανακαλύπτουν.

Όταν η συναισθηματική οικειότητα φθίνει, αυτή η περιέργεια μειώνεται. Ο σύντροφος παύει να αντιμετωπίζεται ως ένας άνθρωπος που εξελίσσεται και γίνεται κάτι δεδομένο.

Αυτή η αίσθηση του «τον ξέρω πια» μπορεί να φαίνεται αθώα, όμως συχνά είναι η αρχή μιας πιο βαθιάς απομάκρυνσης.

Οι διαφορές δεν μοιάζουν πια γοητευτικές

Οι διαφορές που κάποτε έδιναν ενδιαφέρον στη σχέση μπορεί, με τον καιρό, να μετατραπούν σε πηγή έντασης.

Αν η οικειότητα παραμένει ζωντανή, το ζευγάρι μπορεί να αντέχει τη διαφορετικότητα. Όταν όμως η σύνδεση αποδυναμώνεται, κάθε διαφορά μπορεί να μοιάζει με απειλή.

Τότε εμφανίζονται η κριτική, ο έλεγχος, οι κατηγορίες. Η σχέση σταματά να είναι χώρος όπου και οι δύο μπορούν να υπάρχουν αυθεντικά και γίνεται πεδίο σύγκρουσης για το ποιος έχει δίκιο.

Λιγοστεύουν τα αγγίγματα

Η συναισθηματική απόσταση φαίνεται συχνά και στο σώμα.

Δεν αφορά απαραίτητα μόνο τη σεξουαλική ζωή του ζευγαριού. Μπορεί να φανεί σε πολύ μικρότερα πράγματα: μια αγκαλιά που δεν γίνεται πια αυθόρμητα, ένα χάδι που λείπει, ένα άγγιγμα στον ώμο που κάποτε ερχόταν φυσικά.

Αυτές οι μικρές κινήσεις τρυφερότητας λειτουργούν σαν καθημερινές υπενθυμίσεις σύνδεσης. Όταν εξαφανίζονται, το σώμα πολλές φορές λέει αυτό που η σχέση δεν έχει ακόμη παραδεχθεί με λόγια.

Η ειλικρίνεια γίνεται πιο προσεκτική

Σε μια σχέση που έχει συναισθηματική ασφάλεια, οι άνθρωποι μπορούν να πουν δύσκολα πράγματα χωρίς να φοβούνται ότι θα τιμωρηθούν, θα γελοιοποιηθούν ή θα απορριφθούν.

Όταν όμως η οικειότητα μειώνεται, η ειλικρίνεια αρχίζει να φιλτράρεται.

Οι σύντροφοι λένε μισές αλήθειες, αποφεύγουν ευαίσθητα θέματα ή σιωπούν για όσα πραγματικά τους απασχολούν. Όχι επειδή δεν έχουν τι να πουν, αλλά επειδή δεν είναι σίγουροι ότι ο άλλος μπορεί να το ακούσει.

Κανείς δεν ξέρει πια τι ζητά

Σε αρκετές σχέσεις, η απόσταση δεν εμφανίζεται ως μεγάλος καβγάς, αλλά ως θολούρα.

Οι σύντροφοι δεν ξέρουν ακριβώς τι τους λείπει. Δεν μπορούν να πουν τι θέλουν, τι πονάει, τι χρειάζεται να αλλάξει.

Η επιθυμία, όμως, είναι βασικό στοιχείο της συναισθηματικής οικειότητας. Όταν αδρανεί, η σχέση κινδυνεύει να χάσει τον ζωντανό της πυρήνα και να περιοριστεί σε ρόλους, υποχρεώσεις και συνήθειες.

Σταματούν τα κοινά σχέδια

Ένα ακόμη σημάδι που συχνά περνά απαρατήρητο είναι η απουσία κοινών σχεδίων.

Το ζευγάρι σταματά να οργανώνει χρόνο για τους δύο. Δεν υπάρχουν μικρές αποδράσεις, έξοδοι, κοινές εμπειρίες, ούτε καν η διάθεση να δημιουργηθεί κάτι που να αφορά αποκλειστικά τη σχέση.

Όταν η κοινή ζωή περιορίζεται μόνο στη διαχείριση υποχρεώσεων, η σχέση μπορεί να αρχίσει να θυμίζει συνεργασία. Χρήσιμη ίσως, αλλά όχι απαραίτητα ζωντανή.

Η υπερβολική εγγύτητα μπορεί επίσης να είναι πρόβλημα

Η απόσταση δεν είναι ο μοναδικός τρόπος με τον οποίο φθείρεται η οικειότητα.

Μερικές φορές, δύο άνθρωποι λειτουργούν σαν να είναι ένα πρόσωπο. Δεν αναγνωρίζονται ξεχωριστές ανάγκες, προσωπικός χώρος, ατομικές επιθυμίες ή όρια.

Αυτό μπορεί να μοιάζει με έντονη σύνδεση, όμως δεν είναι απαραίτητα υγιής οικειότητα. Μια δυνατή σχέση επιτρέπει στους δύο συντρόφους να μοιράζονται τη ζωή τους, χωρίς να χάνουν την προσωπική τους ταυτότητα.

Όταν η δουλειά και τα παιδιά γίνονται καταφύγιο

Πολλές φορές, η συναισθηματική απόσταση κρύβεται πίσω από απολύτως αποδεκτές δικαιολογίες.

Η δουλειά είναι πολλή. Τα παιδιά έχουν ανάγκες. Οι υποχρεώσεις δεν τελειώνουν ποτέ.

Όλα αυτά μπορεί να είναι αληθινά. Μπορεί όμως και να λειτουργούν ως τρόπος αποφυγής. Όταν οι σύντροφοι δεν ξέρουν πώς να συναντηθούν συναισθηματικά, η καθημερινότητα μπορεί να γίνει ένα ασφαλές καταφύγιο για να μη χρειαστεί να κοιτάξουν τη σχέση κατάματα.

Πώς ξαναχτίζεται η συναισθηματική οικειότητα

Η απώλεια σύνδεσης δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μια σχέση έχει τελειώσει.

Μπορεί να είναι ένα σήμα ότι χρειάζεται φροντίδα. Ότι οι δύο άνθρωποι πρέπει να σταματήσουν να λειτουργούν στον αυτόματο πιλότο και να δουν με ειλικρίνεια πώς έφτασαν στην απόσταση.

Το πρώτο βήμα είναι η ανάληψη ευθύνης. Όχι με κατηγορίες, ούτε με λογική «φταις εσύ». Αλλά με την αναγνώριση του τρόπου με τον οποίο ο καθένας συνέβαλε, συνειδητά ή όχι, στην απομάκρυνση.

Το επόμενο βήμα είναι να ξαναμπεί στη σχέση η επιθυμία. Τι θέλω πραγματικά από εμάς; Τι ζητά η σχέση από εμένα; Τι έχω σταματήσει να λέω; Τι χρειάζεται να ακούσω;

Οι απαντήσεις μπορεί να μην έρθουν εύκολα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η βοήθεια ενός ειδικού ψυχικής υγείας ή συμβούλου ζεύγους μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά, ειδικά όταν η επικοινωνία έχει παγώσει για καιρό.

Η οικειότητα χρειάζεται παρουσία

Η συναισθηματική οικειότητα δεν στηρίζεται στις μεγάλες δηλώσεις.

Χτίζεται πιο συχνά στα μικρά και στα σταθερά: στο ενδιαφέρον, στην τρυφερότητα, στην περιέργεια, στην ικανότητα να ζητά κανείς συγγνώμη, στην προθυμία να ακούσει χωρίς να αμυνθεί.

Μια σχέση παραμένει ζωντανή όταν οι δύο άνθρωποι δεν θεωρούν ο ένας τον άλλον δεδομένο. Όταν συνεχίζουν να βλέπουν τον σύντροφό τους ως έναν ξεχωριστό άνθρωπο που αλλάζει, μεγαλώνει, δυσκολεύεται, επιθυμεί και αξίζει να τον γνωρίζουν ξανά.

Η οικειότητα, τελικά, δεν είναι κάτι που υπάρχει απλώς επειδή δύο άνθρωποι είναι μαζί. Είναι κάτι που χρειάζεται παρουσία, φροντίδα και την απόφαση να επιστρέφει κανείς στη σχέση, ακόμη και όταν η καθημερινότητα τον τραβά αλλού.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Ανδρομάχη: «Έχω απιστήσει σε σχέση μου, ήταν λάθος που δεν έφυγα»
• «Έχω βιώσει ψυχολογική βία σε σχέση, όταν κατάλαβα ότι πρέπει να φύγω δεν μπορούσα» αποκαλυπτική η Χριστίνα Αλούπη
• Χρυσοστόμου για οντισιόν του παρελθόντος: «Μου ζητούσαν πράγματα που δεν είχαν σχέση με τον ρόλο»

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News