Σταφύλι: Το τρώμε σαν «αθώο» φρούτο, αλλά πότε γίνεται «παγίδα» η ποσότητα

Πελοπόννησος Newsroom

Το σταφύλι είναι από τα φρούτα που επιστρέφουν δυναμικά στο τραπέζι κάθε φθινόπωρο. Τρώγεται φρέσκο, μπαίνει σε σαλάτες και γλυκά, γίνεται μαρμελάδα και χυμός, ενώ αποξηραμένο καταλήγει στη γνώριμη σταφίδα.

Πίσω όμως από τη γλυκιά του γεύση υπάρχει ένα διατροφικό προφίλ με δύο πλευρές: προσφέρει νερό, φυτικές ίνες, κάλιο και χρήσιμες φυτικές ενώσεις, αλλά ταυτόχρονα περιέχει σημαντική ποσότητα φυσικών σακχάρων.

Γι’ αυτό και το ερώτημα δεν είναι αν το σταφύλι είναι «καλό» ή «κακό», αλλά σε ποια μορφή και ποσότητα καταναλώνεται και ποιος το τρώει.

Τι περιέχουν 100 γραμμάρια σταφύλι

Τα διατροφικά στοιχεία του αμερικανικού υπουργείου Γεωργίας δείχνουν ότι 100 γραμμάρια φρέσκου κόκκινου ή πράσινου σταφυλιού περιέχουν περίπου:

• 69 θερμίδες
• 18,1 γραμμάρια υδατανθράκων
• 15,5 γραμμάρια σακχάρων
• 0,9 γραμμάρια φυτικών ινών
• 0,7 γραμμάρια πρωτεΐνης
• περίπου 80% νερό

Η περιεκτικότητά του σε σάκχαρα είναι μεγαλύτερη σε σχέση με ορισμένα άλλα φρούτα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι τα φυσικά σάκχαρα που βρίσκονται μέσα σε ένα ολόκληρο φρούτο λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο όπως η ζάχαρη που προστίθεται σε γλυκά και αναψυκτικά.

Σταφύλι και χυμός σταφυλιού δεν είναι το ίδιο

Εδώ βρίσκεται μία από τις σημαντικότερες διαφορές.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εντάσσει τα ολόκληρα φρούτα σε ένα υγιεινό διατροφικό πρότυπο. Αντίθετα, τα σάκχαρα των χυμών φρούτων υπολογίζονται στα λεγόμενα «ελεύθερα σάκχαρα», των οποίων η κατανάλωση συνιστάται να περιορίζεται.

Ένα μπολ με σταφύλια, επομένως, δεν είναι διατροφικά το ίδιο με ένα μεγάλο ποτήρι χυμού σταφυλιού.

Στο ολόκληρο φρούτο διατηρούνται οι φυτικές ίνες και η φυσική δομή του, ενώ κατά την παραγωγή χυμού σημαντικό μέρος αυτών των χαρακτηριστικών χάνεται.

Τι περισσότερο έχουν τα σκούρα σταφύλια

Τα σταφύλια, και ιδιαίτερα οι κόκκινες και μαύρες ποικιλίες, περιέχουν αρκετές πολυφαινόλες.

Ανάμεσά τους βρίσκονται οι ανθοκυανίνες, τα φλαβονοειδή, τα φαινολικά οξέα και η ρεσβερατρόλη. Η τελευταία βρίσκεται κυρίως στη φλούδα του σταφυλιού, ενώ στα κουκούτσια υπάρχουν προανθοκυανιδίνες.

Οι πολυφαινόλες έχουν μελετηθεί για την πιθανή θετική επίδρασή τους σε ορισμένους δείκτες της καρδιαγγειακής υγείας, μεταξύ άλλων στη λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων. Η επίδραση, ωστόσο, εξαρτάται τόσο από την ποσότητα όσο και από τη μορφή στην οποία καταναλώνεται το σταφύλι.

Μαύρο, κόκκινο ή πράσινο;

Δεν χρειάζεται να διαλέξουμε μία ποικιλία ως τη μοναδική «υγιεινή».

Στα κόκκινα και μαύρα σταφύλια υπάρχουν περισσότερες χρωστικές ουσίες στη φλούδα, ιδιαίτερα ανθοκυανίνες. Οι ανοιχτόχρωμες ποικιλίες, από την άλλη, περιέχουν διαφορετικούς τύπους φυτικών ενώσεων.

Αυτό σημαίνει ότι το πράσινο ή λευκό σταφύλι δεν είναι αυτομάτως λιγότερο ωφέλιμο. Και οι δύο κατηγορίες μπορούν να έχουν θέση σε μια ισορροπημένη διατροφή.

Μπορούν να τρώνε σταφύλια τα άτομα με διαβήτη;

Το σταφύλι περιέχει αρκετούς υδατάνθρακες και επομένως μπορεί να ανεβάσει τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα. Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα άτομο με διαβήτη πρέπει αναγκαστικά να το αποκλείσει από τη διατροφή του.

Σημασία έχουν η ποσότητα, οι υδατάνθρακες που καταναλώνονται στο υπόλοιπο γεύμα, η θεραπεία που ακολουθεί το άτομο και η ατομική αντίδραση του οργανισμού.

Όσοι υπολογίζουν τους υδατάνθρακες στη διατροφή τους χρειάζεται να συνυπολογίζουν και το σταφύλι ως πηγή τους. Σε αυτή την περίπτωση, η κατανάλωση του ολόκληρου φρούτου θεωρείται προτιμότερη από τον χυμό.

Ποιοι χρειάζεται να προσέχουν περισσότερο

Για τους περισσότερους ανθρώπους, το σταφύλι μπορεί να ενταχθεί κανονικά σε μια ποικίλη και ισορροπημένη διατροφή. Υπάρχουν, όμως, περιπτώσεις στις οποίες η ποσότητα αποκτά μεγαλύτερη σημασία.

Άτομα με διαβήτη ή όσοι παρακολουθούν στενά την πρόσληψη υδατανθράκων χρειάζεται να αποφεύγουν τις πολύ μεγάλες μερίδες.

Το ίδιο ισχύει και για όσους προσπαθούν να μειώσουν το σωματικό τους βάρος, καθώς το σταφύλι είναι εύκολο να καταναλωθεί σε μεγάλη ποσότητα χωρίς να γίνει αμέσως αντιληπτό.

Προσοχή χρειάζεται επίσης στα προϊόντα σταφυλιού. Χυμός, συμπυκνωμένος χυμός, σταφίδες και μαρμελάδα μπορούν να οδηγήσουν ευκολότερα σε μεγαλύτερη πρόσληψη σακχάρων απ’ όσο υπολογίζουμε.

Προσοχή στα ολόκληρα σταφύλια για τα μικρά παιδιά

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν το σταφύλι δίνεται σε μικρά παιδιά, καθώς μια ολόκληρη ρώγα μπορεί να προκαλέσει πνιγμό.

Για άτομα με μεταβολικές διαταραχές ή όσους ακολουθούν ειδική θεραπευτική δίαιτα, η κατάλληλη ποσότητα είναι προτιμότερο να καθορίζεται σε συνεννόηση με γιατρό ή διαιτολόγο.

Έχει φυτικές ίνες, αλλά δεν αρκεί μόνο του

Το σταφύλι περιέχει φυτικές ίνες, όμως δεν μπορεί από μόνο του να καλύψει τις καθημερινές ανάγκες του οργανισμού.

Για τους υγιείς ενήλικες, οι ημερήσιες ανάγκες σε φυτικές ίνες κυμαίνονται περίπου στα 25 έως 38 γραμμάρια, ενώ σημαντικότερο από την υπερβολική κατανάλωση ενός μόνο φρούτου είναι να υπάρχει ποικιλία φυτικών τροφών στη διατροφή.

Φρούτα, λαχανικά και άλλες φυτικές τροφές συμβάλλουν από κοινού στην καλή λειτουργία του εντέρου και στη στήριξη των ωφέλιμων βακτηρίων του.

Και κάπως έτσι, το σταφύλι δεν χρειάζεται ούτε να αντιμετωπίζεται σαν «βόμβα ζάχαρης» ούτε σαν φρούτο χωρίς όρια: έχει θέση στο φθινοπωρινό τραπέζι, με την ποσότητα και τη μορφή κατανάλωσής του να κάνουν τη διαφορά.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

• Λειψυδρία στην Ευρώπη: «Καμπανάκι» της Κομισιόν – Το νερό στο επίκεντρο για βιομηχανίες και data centers
• Τα γαϊδούρια που μεταμόρφωσαν την έρημο του Ισραήλ
• Είναι η Gen Z η πιο υγιής γενιά όλων των εποχών;
• Γιατί απειλείται η υγεία των Ευρωπαίων από ακραία ζέστη, πυρκαγιές και λοιμώξεις
• Οι φίλοι είναι και θέμα υγείας: Η «κοινωνική φυσική κατάσταση» που μπορεί να μας βοηθήσει να ζήσουμε περισσότερο
• Μιλάτε στον σκύλο σας και σας κοιτάζει; Αυτά είναι τα 5 πράγματα που πραγματικά προσέχει

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125

Στείλε μήνυμα στο Viber

Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News