Εξετάσεις αίματος: Πρέπει πάντα να είμαστε νηστικοί; Τι δείχνει νέα μελέτη σε 100.000 ανθρώπους
Ανάλυση σχεδόν 10 εκατομμυρίων εργαστηριακών αποτελεσμάτων δείχνει σε ποιες μετρήσεις επηρεάζονται οι τιμές από το τελευταίο γεύμα και πότε η πολύωρη αποχή δεν προσφέρει επιπλέον όφελος
Εξετάσεις αίματος: Πρέπει πάντα να είμαστε νηστικοί; Τι δείχνει νέα μελέτη σε 100.000 ανθρώπους
Πόσες ώρες πρέπει να μείνουμε νηστικοί πριν από τις εξετάσεις αίματος; Είναι απαραίτητο να μην έχουμε φάει τίποτα από το προηγούμενο βράδυ ή υπάρχουν εξετάσεις που μπορούν να γίνουν κανονικά, ακόμη κι αν έχουμε καταναλώσει κάποιο γεύμα; Νέα επιστημονική μελέτη αμφισβητεί την ανάγκη πολύωρης νηστείας για το σύνολο των αιματολογικών εξετάσεων, δείχνοντας ότι στις περισσότερες περιπτώσεις η διάρκειά της επηρεάζει ελάχιστα τα αποτελέσματα.
Ερευνητές από τη Νότια Κορέα ανέλυσαν σχεδόν 10 εκατομμύρια εργαστηριακά αποτελέσματα από 101.148 ενήλικες, διαπιστώνοντας ότι η αποχή από το φαγητό δεν έχει την ίδια σημασία για όλους τους δείκτες.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Internal Medicine, με τα ευρήματά της να αναδεικνύουν την ανάγκη για πιο εξατομικευμένες οδηγίες πριν από την αιμοληψία.
Ποιες εξετάσεις επηρεάζονται από το φαγητό
Η νηστεία για 8 έως 12 ώρες αποτελεί συνηθισμένη πρακτική πριν από τις εξετάσεις αίματος, κυρίως επειδή η πρόσληψη τροφής μπορεί να μεταβάλει προσωρινά τη συγκέντρωση ορισμένων ουσιών στον οργανισμό.
Για να εξετάσουν πόσο σημαντική είναι η διάρκεια αυτής της αποχής, οι επιστήμονες συνέκριναν αποτελέσματα από ασθενείς που είχαν παραμείνει νηστικοί για λιγότερο από 8 ώρες, για 8 έως 12 ώρες και για περισσότερες από 12 ώρες.
Στην ανάλυση περιλήφθηκαν 9.755.547 αποτελέσματα από 372 εργαστηριακούς δείκτες, τα οποία προέρχονταν από εξωτερικούς ασθενείς νοσοκομείου στη μητροπολιτική περιοχή της Σεούλ.
Τα ευρήματα έδειξαν ότι πολλές συνηθισμένες εξετάσεις, όπως εκείνες που αφορούν τα κύτταρα του αίματος, τη νεφρική λειτουργία, τους ηλεκτρολύτες και τους περισσότερους ηπατικούς δείκτες, παρουσίαζαν μικρές διαφορές ανεξάρτητα από το χρονικό διάστημα που είχε περάσει από το τελευταίο γεύμα.
Ωστόσο, ορισμένες μετρήσεις επηρεάζονταν περισσότερο, επιβεβαιώνοντας ότι η νηστεία εξακολουθεί να είναι απαραίτητη σε συγκεκριμένες περιπτώσεις.
Σάκχαρο και τριγλυκερίδια: Πόσο αλλάζουν οι τιμές
Οι μεγαλύτερες διαφορές καταγράφηκαν σε εξετάσεις που σχετίζονται με τον μεταβολισμό.
Συγκρίνοντας αποτελέσματα των ίδιων ανθρώπων υπό διαφορετικές συνθήκες νηστείας, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όταν η αποχή από το φαγητό ήταν μικρότερη από 8 ώρες:
- Το σάκχαρο στο αίμα εμφανιζόταν αυξημένο κατά 10,8%.
- Τα τριγλυκερίδια ήταν υψηλότερα κατά 20,1%.
- Η γ-GT, ένα ένζυμο που χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση της ηπατικής λειτουργίας, παρουσίαζε αύξηση 14,8%.
- Η λιπάση, ένζυμο που σχετίζεται με τη λειτουργία του παγκρέατος, ήταν αυξημένη κατά 36,4%.
Αυτές οι μεταβολές δείχνουν γιατί η τήρηση των οδηγιών προετοιμασίας έχει ιδιαίτερη σημασία όταν πρόκειται να μετρηθούν συγκεκριμένοι δείκτες.
Χρειάζεται να μείνουμε νηστικοί για περισσότερες από 12 ώρες;
Ένα ακόμη ενδιαφέρον εύρημα αφορά τη διάρκεια της νηστείας.
Η αποχή από το φαγητό για περισσότερο από 12 ώρες δεν προσέφερε ουσιαστικό επιπλέον πλεονέκτημα σε σχέση με τη νηστεία διάρκειας 8 έως 12 ωρών, για καμία από τις εξετάσεις που αξιολογήθηκαν με αυτόν τον τρόπο.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η πολύωρη αναμονή χωρίς φαγητό μπορεί επομένως να επιβαρύνει άσκοπα τους ασθενείς, όταν δεν υπάρχει συγκεκριμένος ιατρικός λόγος.
Μια περισσότερο στοχευμένη προσέγγιση θα μπορούσε να περιορίσει την ταλαιπωρία, αλλά και να διευκολύνει τον προγραμματισμό των αιμοληψιών, χωρίς να επηρεάζεται η αξιοπιστία των περισσότερων μετρήσεων.
Τι πρέπει να κάνουμε πριν από τις εξετάσεις αίματος
Τα αποτελέσματα δεν σημαίνουν ότι μπορούμε να καταργήσουμε τη νηστεία με δική μας πρωτοβουλία.
Η προετοιμασία εξαρτάται από το είδος της εξέτασης, τον λόγο για τον οποίο πραγματοποιείται και τις οδηγίες του γιατρού. Για παράδειγμα, η μέτρηση σακχάρου νηστείας απαιτεί διαφορετικές συνθήκες από μια εξέταση γλυκόζης που πραγματοποιείται οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας.
Όταν έχει ζητηθεί νηστεία, συνήθως επιτρέπεται η κατανάλωση απλού νερού, ενώ η λήψη φαρμάκων πρέπει να ακολουθεί τις οδηγίες του θεράποντος γιατρού. Αν κάποιος έχει φάει πριν από μια εξέταση για την οποία προβλέπεται αποχή από την τροφή, χρειάζεται να ενημερώσει το εργαστήριο.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν επίσης ότι η έρευνα ήταν αναδρομική και πραγματοποιήθηκε σε ένα μόνο νοσοκομείο της Νότιας Κορέας, επομένως απαιτούνται πρόσθετες μελέτες σε διαφορετικούς πληθυσμούς.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι δεν χρειάζονται όλες οι εξετάσεις αίματος την ίδια προετοιμασία. Η νηστεία παραμένει σημαντική για ορισμένες μετρήσεις, αλλά για πολλές άλλες η πολύωρη αποχή από το φαγητό ενδέχεται να μην είναι απαραίτητη.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Κολπική μαρμαρυγή: Πώς η κατάλυση άλλαξε τη θεραπεία της πιο συχνής αρρυθμίας
- Αντιγριπικός εμβολιασμός 2026-2027: Ποιοι πρέπει να εμβολιαστούν και ποιο εμβόλιο συστήνεται
- Ουρικό οξύ: Ποιες τροφές να αποφεύγετε και ποιες μπορείτε να καταναλώνετε
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
