Στο μοντέλο της Βαρκελώνης η Αθήνα: Πλαφόν σε Airbnb και ξενοδοχειακές κλίνες

Η αύξηση των επισκεπτών και η πίεση σε γειτονιές και υποδομές ανοίγουν ξανά τη συζήτηση για όρια στην τουριστική ανάπτυξη της πρωτεύουσας.

Στο μοντέλο της Βαρκελώνης η Αθήνα: Πλαφόν σε Airbnb και ξενοδοχειακές κλίνες

Η Αθήνα βρίσκεται μπροστά σε κρίσιμες αποφάσεις για τον τρόπο με τον οποίο θα διαχειριστεί την τουριστική της ανάπτυξη, καθώς η έντονη αύξηση των επισκεπτών, ειδικά τους καλοκαιρινούς μήνες, επαναφέρει στο τραπέζι το ενδεχόμενο επιβολής ορίων στις κλίνες φιλοξενίας.

Μετά την απαγόρευση νέων καταλυμάτων τύπου Airbnb στο ιστορικό κέντρο, πλέον συζητείται και το σενάριο αντίστοιχων περιορισμών για νέα ξενοδοχεία σε περιοχές όπου καταγράφονται σημάδια κορεσμού.

Η συζήτηση δεν είναι καινούργια. Λίγο πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, ο τότε πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Αθηνών, Σπύρος Διβάνης, είχε προτείνει να μη δοθούν κίνητρα για την ανέγερση νέων ξενοδοχείων στην πρωτεύουσα. Είκοσι δύο χρόνια αργότερα, η πρόταση αυτή επανέρχεται με διαφορετικούς όρους, καθώς τότε οι βραχυχρόνιες μισθώσεις δεν υπήρχαν καν ως παράγοντας στην τουριστική αγορά.

Αθήνα και Airbnb: Η ανάγκη για κανόνες με βάση τα δεδομένα

Στο 11ο Delphi Forum, ο Matteo Sarzana, Country Manager της Airbnb για την Ιταλία και τη Νότια Ευρώπη, τόνισε ότι μια επιτυχημένη τουριστική στρατηγική πρέπει να στηρίζεται σε πραγματικά δεδομένα.

Όπως ανέφερε, οι πολιτικές που βασίζονται σε τεκμηριωμένη ανάλυση μπορούν να είναι πιο αναλογικές, πιο στοχευμένες και να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της αγοράς, αντί να εφαρμόζουν οριζόντια μέτρα για όλους.

Ο ίδιος σημείωσε ότι η συνεχής παρακολούθηση είναι απαραίτητη, καθώς ο τουρισμός αλλάζει γρήγορα και οι αρμόδιες αρχές πρέπει να παρεμβαίνουν εκεί όπου υπάρχει ανάγκη, αποφεύγοντας την υπερβολική ρύθμιση όταν οι περιορισμοί δεν δικαιολογούνται.

Ο κ. Sarzana επικαλέστηκε στοιχεία της Eurostat για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις, σύμφωνα με τα οποία η Ελλάδα βρίσκεται στην πέμπτη θέση στην Ευρώπη ως προορισμός, με 52 εκατομμύρια διανυκτερεύσεις επισκεπτών το 2025.

Το μοντέλο της Βαρκελώνης και οι σκέψεις για πλαφόν

Η συζήτηση για έλεγχο στη δημιουργία νέων τουριστικών κλινών επανέρχεται δυναμικά στην Αθήνα, με τη δημοτική αρχή να θέτει ξανά το ζήτημα της ισορροπίας ανάμεσα στην ανάπτυξη και στην αντοχή της πόλης.

Το θέμα έθεσε ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, στο πλαίσιο της διοργάνωσης This is Athens – Agora 2026, με αφορμή τα ευρήματα της επικαιροποιημένης Μελέτης Φέρουσας Ικανότητας του δήμου.

Η μελέτη καταγράφει σαφείς ενδείξεις κορεσμού σε συγκεκριμένες ζώνες του ιστορικού κέντρου.

«Πρέπει να δράσουμε σαν να είμαστε Βαρκελώνη. Υπάρχουν περιοχές όπου καταγράφεται κορεσμός και χρειάζεται να εξετάσουμε ακόμη και την επιβολή ορίων στα καταλύματα», ανέφερε ο δήμαρχος Αθηναίων, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο πλαφόν τόσο στις ξενοδοχειακές κλίνες όσο και σε άλλες μορφές τουριστικής φιλοξενίας.

Η αναφορά στη Βαρκελώνη έχει ιδιαίτερη σημασία. Ο δήμαρχος της ισπανικής πόλης, Jaume Collboni, έχει προχωρήσει σε πιο ριζική πολιτική περιορισμού της τουριστικής δραστηριότητας, ανακοινώνοντας την πλήρη κατάργηση των τουριστικών μισθώσεων έως το 2028, με στόχο την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η στέγαση εξελίσσεται στη μεγαλύτερη πηγή ανισότητας στις σύγχρονες πόλεις, ενώ τα πρώτα μέτρα ελέγχου οδήγησαν ήδη σε μείωση των ενοικίων περίπου κατά 9%.

Τα μεγέθη του τουρισμού στην Αθήνα

Η πίεση στην Αθήνα αποτυπώνεται πλέον και στους αριθμούς.

Η πόλη έχει καθιερωθεί ως προορισμός για όλο τον χρόνο, προσελκύοντας επενδύσεις άνω των 600 εκατ. ευρώ. Την ίδια στιγμή, οι περίπου 700.000 κάτοικοι του δήμου Αθηναίων υποδέχονται σχεδόν 7 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως.

Η ανάπτυξη αυτή δημιουργεί σημαντικά οικονομικά οφέλη, αλλά φέρνει στην επιφάνεια και τα όρια αντοχής της πόλης.

Οι χρήσεις γης, η καθημερινότητα στις γειτονιές, η πίεση στις υποδομές και η μετατροπή κατοικιών σε τουριστικά καταλύματα αποτελούν πλέον βασικά ζητήματα, ειδικά σε περιοχές όπως η Πλάκα.

«Δεν είμαστε Ντουμπάι. Η αυθεντικότητα της πόλης, οι γειτονιές και οι κάτοικοι είναι το βασικό στοιχείο του τουριστικού προϊόντος», σημείωσε ο Χάρης Δούκας.

Ο δήμαρχος υπογράμμισε ότι αν η Αθήνα χάσει αυτά τα χαρακτηριστικά, κινδυνεύει να υποβαθμίσει και την εμπειρία που αναζητούν οι ίδιοι οι επισκέπτες.

Η βραχυχρόνια μίσθωση στο επίκεντρο

Στο κέντρο της συζήτησης βρίσκεται η βραχυχρόνια μίσθωση, καθώς, παρά τους περιορισμούς που έχουν ήδη θεσπιστεί, δεν έχει καταγραφεί ουσιαστική μείωση των καταλυμάτων.

Ο δήμαρχος Αθηναίων επανέλαβε την ανάγκη για καθαρό θεσμικό πλαίσιο και πολεοδομική αντιμετώπιση της δραστηριότητας, ώστε να περιοριστεί η άναρχη ανάπτυξη και η πίεση που ασκείται στις τοπικές κοινωνίες.

Παράλληλα, εξετάζεται και το ενδεχόμενο «παγώματος» στην έκδοση νέων αδειών για ξενοδοχεία σε περιοχές όπου έχει διαπιστωθεί κορεσμός.

Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης η ανακατεύθυνση μεγάλων επενδύσεων σε άλλες ζώνες της πόλης, ώστε η τουριστική ανάπτυξη να μη συγκεντρώνεται αποκλειστικά στα ίδια σημεία.

Το ζήτημα της ανταποδοτικότητας

Ένα ακόμη κρίσιμο θέμα είναι η ανταποδοτικότητα της τουριστικής δραστηριότητας.

Παρότι ο τουρισμός δημιουργεί σημαντικά έσοδα, οι δήμοι δεν λαμβάνουν αντίστοιχους πόρους για να ενισχύσουν τις υποδομές τους και να ανταποκριθούν στις αυξημένες ανάγκες.

«Διεκδικούμε τη δίκαιη απόδοση πόρων ώστε να μπορούμε να επενδύουμε στην ποιότητα ζωής και στις υποδομές που απαιτεί η αυξημένη επισκεψιμότητα», ανέφερε ο Χάρης Δούκας.

Το ζήτημα αφορά άμεσα την καθημερινότητα των κατοίκων, καθώς η αύξηση των επισκεπτών επιβαρύνει μετακινήσεις, καθαριότητα, κοινόχρηστους χώρους και βασικές υπηρεσίες.

Κυκλοφοριακό, στάθμευση και τουριστικά λεωφορεία

Την ίδια ώρα, το κυκλοφοριακό, η στάθμευση και η διαχείριση των τουριστικών λεωφορείων αποτελούν από τα πιο έντονα προβλήματα της πόλης.

Η δημοτική αρχή εξετάζει λύσεις όπως η ενίσχυση των μέσων μαζικής μεταφοράς και η ανάπτυξη δικτύου δημοτικής συγκοινωνίας που θα συνδέει καλύτερα τις γειτονιές.

Στόχος είναι να αντιμετωπιστούν οι πιέσεις που προκαλεί η αυξημένη επισκεψιμότητα, χωρίς να επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο η καθημερινότητα των κατοίκων.

Η συζήτηση για πλαφόν σε τουριστικές κλίνες δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως μεμονωμένο μέτρο, αλλά ως μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής για πιο ισορροπημένο και βιώσιμο τουρισμό στην Αθήνα.

Το ζητούμενο είναι η πρωτεύουσα να αποφύγει φαινόμενα υπερκορεσμού που έχουν ήδη καταγραφεί σε άλλους ευρωπαϊκούς προορισμούς, κρατώντας ταυτόχρονα ζωντανές τις γειτονιές, την αυθεντικότητα και τη λειτουργικότητά της.

 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125