Ο Κώστας Μπουλμπασάκος στην «Π»: «Η μνήμη δεν είναι παρελθόν, αλλά στάση ζωής» – Μια παράσταση για τα θύματα της Βότση
Ο Κώστας Μπουλμπασάκος χαρακτηρίζει τη συγγραφή του έργου ως «προσωπικό του χρέος προς τα θύματα», αναλύει τα στοιχεία που το συνθέτουν και τον ενεργό ρόλο του Χρόνου, μοιράζεται το προσωπικό του βίωμα από την τραγική εκείνη ημέρα, τονίζει τη δύναμη της τέχνης.
Από την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου, το συγκλονιστικό γεγονός της έκρηξης στην οδό Βότση στις 19 Απριλίου 1991 θα ζωντανέψει επί σκηνής του «Μηχανουργείου» ως θεατρική παράσταση με τίτλο «Ο Δράκος Χρόνος». Μιλώντας στην «Π», ο δημιουργός της Κώστας Μπουλμπασάκος χαρακτηρίζει τη συγγραφή του έργου ως «προσωπικό του χρέος προς τα θύματα», αναλύει τα στοιχεία που το συνθέτουν και τον ενεργό ρόλο του Χρόνου, μοιράζεται το προσωπικό του βίωμα από την τραγική εκείνη ημέρα, τονίζει τη δύναμη της τέχνης.
-Πώς γεννήθηκε η ιδέα να γίνει θεατρικό έργο η φονική έκρηξη στην οδό Βότση;
Επειδή η έκρηξη στη Βότση δεν αποτέλεσε μόνο ένα τραγικό γεγονός, αλλά ένα βαθύ τραύμα στη συλλογική μας μνήμη. Η ιδέα να μετατραπεί σε θεατρικό έργο, ήταν η ανάγκη μου να εκφραστώ διαφορετικά από ό,τι σ’ ένα μυθιστόρημα και κοιτώντας τον θεατή στα μάτια, να φωτίσω τις ηθικές και ανθρώπινες διαστάσεις της απώλειας, θέτοντας τον ίδιο τον Χρόνο στο επίκεντρο ως υπεύθυνο, μάρτυρα και κατηγορούμενο.
-«Ο Δράκος Χρόνος» ο τίτλος του. Ποιον ρόλο κρατάει ο Χρόνος και γιατί χαρακτηρίζεται ως Δράκος;
Στο έργο, ο Χρόνος δεν λειτουργεί ως ουδέτερη έννοια, αλλά ως ενεργό πρόσωπο. Είναι παρών σε όλα τα γεγονότα, όχι όμως ως παρατηρητής, αλλά ως δύναμη που με τις καθυστερήσεις, τις παραλείψεις και τις σιωπές της καθορίζει τις εξελίξεις. Ο Χρόνος γίνεται αφηγητής, δικαστής και τελικά αναλαμβάνει την ευθύνη για όσα δεν πρόλαβαν να αποτραπούν.
Ο «Δράκος Χρόνος», είναι τίτλος ποιήματος του πατρινού ποιητή Διονύση Καρατζά, το οποίο ακούγεται στην έναρξη της παράστασης και θέλω να τον ευχαριστήσω δημόσια για την παραχώρηση αυτού του ποιήματος και ενός ακόμη. Οπως και τους ποιητές Γιάννη Παππά και Γιάννη Χρυσανθόπουλο, οι οποίοι ειδικά, έγραψαν ποιήματα για την παράσταση.
Ο Δράκος δεν είναι το μυθικό πρόσωπο ή εκείνο των παραμυθιών. Είναι αυτός που καθορίζει την πορεία της ζωής, η οποία εμφανίζεται σαν «τρενάκι του θανάτου». Μια διαρκής κίνηση ανάμεσα στη χαρά, τον τρόμο και τον θάνατο, όπου η αγάπη ματαιώνεται στο αξόδευτο κενό. Ο χρόνος είναι ο δυνάστης και ταυτόχρονα ο σύντροφος. Ο «Δράκος Χρόνος» είναι η προσωποποίηση μιας αόρατης βίας, αυτής που ασκείται όταν τίποτα δεν αλλάζει εγκαίρως. Στο τέλος του έργου, όμως, ο δράκος απογυμνώνεται από τη δύναμή του. Πληγωμένος, καθηλωμένος, καλείται να λογοδοτήσει και να αντικρίσει την ανθρώπινη απώλεια που προκάλεσε.
-Πρόκειται για ένα κράμα δημοσιογραφίας, ποίησης και θεατρικού λόγου. Πώς συμπορεύονται αυτά τα τρία είδη και ποια ήταν η μεγαλύτερη πρόκληση για εσάς ώστε να επιτευχθεί η αρμονική συμπόρευσή τους;
Η δημοσιογραφία αναζητά πτυχές του πραγματικού γεγονότος, η ποίηση αντίθετα… μιλά με το συναίσθημα, την απώλεια, τη σιωπή. Ο θεατρικός λόγος λειτουργεί ως γέφυρα ανάμεσα στα δύο, μετατρέποντας την πληροφορία και το βίωμα σε σκηνική πράξη. Τα τρία είδη δεν συνυπάρχουν παράλληλα, αλλά διαπερνούν το ένα το άλλο. Το ζητούμενο ήταν μια αρμονική συνύπαρξη που να σέβεται το τραύμα και να αφήνει χώρο στον θεατή να συμμετάσχει…
– Είστε παρών στις πρόβες της παράστασης. Ποια η αίσθηση, έως τώρα, του να βλέπετε το έργο σας να παίρνει μορφή επί σκηνής; Στη σκηνοθεσία εμπλακήκατε καθόλου;
Ημουν παρών σχεδόν σε όλες στις πρόβες και κάθε φορά έφευγα με μια αίσθηση συγκίνησης. Κι όσο περνούν οι μέρες, τόσο συνειδητοποιώ πως πάνω στη σκηνή το έργο ξαναγράφεται. Αποκτά ζωντάνια κι από ένα απλό χειρόγραφο μεταλλάσσεται σε θεατρικό έργο, με μουσικές, σιωπές, ήχους, κίνηση… Στη σκηνοθεσία δεν παρεμβαίνω. Δεν είναι αυτός ο ρόλος μου. Στο θέατρο, όπως και στον κινηματογράφο, τον πρώτο και τελευταίο λόγο τον έχει ο σκηνοθέτης. Συνομιλούσα με τον σκηνοθέτη μόνο σε ό,τι αφορούσε το νόημα ή το υπόβαθρο του κειμένου.
-Ησασταν το σημείο της έκρηξης, καταγράφοντας τα γεγονότα. Τι δεν μπόρεσε να φύγει από το μυαλό σας όλα αυτά τα χρόνια;
Ημουν ένας διασωθείς από την έκρηξη. Τα γραφεία της εφημερίδας «Ριζοσπάστης» που εργαζόμουν τότε, βρίσκονταν στον 5ο όροφο της μοιραίας πολυκατοικίας. Αν καθυστερούσα 3 – 4 λεπτά, θα βρισκόμουν αγκαλιά με τη βόμβα και τον τρομοκράτη. Τι δεν μπορεί να φύγει από το μυαλό μου; Οι κραυγές πόνου και αγωνίας των τραυματιών, μια περίεργη σκόνη που αναδυόταν μέσα από τα συντρίμμια και χιλιάδες μικροσκοπικά χαρτάκια να αιωρούνταν στα χαλάσματα.
-Τι μήνυμα θα θέλατε να στείλει η παράσταση στον θεατή και δη στους νεότερους;
Σε καμία περίπτωση δεν θέλω η παράσταση να έχει διδακτικό χαρακτήρα και δεν το επεδίωξα. Ο «Δράκος Χρόνος» απλά φέρνει και πάλι τα γεγονότα στο παρόν, ένα προσωπικό χρέος, έτσι το νιώθω, προς τα θύματα. Οσο για τους νέους, να μάθουν για ένα από τα πιο συγκλονιστικά γεγονότα που σημάδεψαν τη ζωή της πόλης μας. Η παράσταση θέλει να υπενθυμίσει ότι η μνήμη δεν είναι παρελθόν, αλλά στάση ζωής. Οτι τίποτα δεν είναι δεδομένο και πως ακόμη και η αδράνεια έχει συνέπειες.
-Σε μια εποχή γεμάτη βία, όπως η δική μας, το ξύπνημα ζοφερών αναμνήσεων μέσω της τέχνης μπορεί να ταρακουνήσει, λέτε;
Ζούμε σε μια εποχή όπου η βία δεν μας αιφνιδιάζει. Περνά μπροστά μας σαν εικόνα, σαν είδηση που καταναλώνεται και ξεχνιέται. Η τέχνη, όμως, έχει έναν άλλο ρυθμό. Δεν βιάζεται. Η επιστροφή στο παρελθόν με το ξύπνημα των αναμνήσεων δεν είναι πράξη σκληρότητας, αλλά πράξη ευθύνης. Μας αναγκάζει να σταθούμε απέναντι σε ό,τι θα θέλαμε να προσπεράσουμε, να ακούσουμε τις σιωπές πίσω από τα γεγονότα, να αναγνωρίσουμε το ανθρώπινο κόστος της βίας. Κάθε μορφή τέχνης έχει αυτή τη δύναμη. Για παράδειγμα, στην «Γκερνίκα», ο Πικάσο δεν περιγράφει τον πόλεμο, τον καταγγέλλει. Δεν αφηγείται τον πόνο, τον κάνει ορατό και αδύνατο να αγνοηθεί. Ο Πικάσο απέδειξε ότι η τέχνη δεν είναι διακόσμηση. Μπορεί να σταθεί απέναντι στη βία, στην εξουσία, στη φρίκη της εποχής της και να πει «όχι».
info
Σκηνοθεσία- σκηνογραφία-κοστούμια: Γεράσιμος Ντάβαρης
Φωτογραφία αφίσας: Δημήτρης Μήτσης
Σκηνικά αντικείμενα: Φώτης Στεργίου
Φωτισμοί: Κωνσταντίνος Θεοδωρόπουλος
Αφίσα: CON ART
Παίζουν: Γεράσιμος Ντάβαρης, Ελενα Παλούμπη, Ιωάννα Ηρακλέους, Διονυσία Καραμπουρνιώτη, Γεωργία Μασσαρά, Αντριάννα Μαγιάκη, Αγγελική Γκολφινοπούλου, Κατερίνα Σακελάρη, Τζίνα Κολλιοπούλου.
Παραστάσεις: Πέμπτη με Κυριακή από 15 Ιανουαρίου έως 8 Φεβρουαρίου. Ωρες παραστάσεων: Πέμπτη και Παρασκευή 21:15,
Σάββατο 20:30, Κυριακή 20:00.
Εισιτήρια: 14 ευρώ κανονικό, 12 ευρώ προπώληση-μειωμένο.
Προπώληση: more.com / Τηλέφωνο επικοινωνίας 6937492516.
Παραγωγή ΑΝΤΙΜΕΤΡΟ ΑΜΚΕ.
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News
