Δ. Ελλάδα: Οι πολίτες δίνουν καθημερινή μάχη επιβίωσης – Ειδικοί σχολιάζουν την έρευνα της «Π»
Δεν προκάλεσαν έκπληξη τα ευρήματα της έρευνας της DATA C για την «Πελοπόννησο» αναφορικά με την καθημερινότητα των νοικοκυριών στη Δυτική Ελλάδα. Τρεις ειδικοί αναλύουν και σχολιάζουν.

Δεν προκάλεσαν έκπληξη τα ευρήματα της έρευνας της DATA C για την εφημερίδα «Πελοπόννησος» (δημοσιεύθηκαν στο χθεσινό φύλλο και υπάρχουν και στο pelop.gr) αναφορικά με την καθημερινότητα των νοικοκυριών στη Δυτική Ελλάδα. Απλώς επιβεβαίωσαν, ηχηρά, τη γενική αίσθηση που επικρατεί στην κοινή γνώμη. Μια αίσθηση που αγγίζει πλέον το όριο της στυγνής πραγματικότητας.
Η πλειοψηφία των πολιτών αγκομαχάει. Δεν πεινάει, αλλά ζορίζεται, από πάρα πολύ έως λίγο. Κινείται σε μια λεπτή ισορροπία ανάμεσα στην «αντοχή» και την «οικονομική πίεση». Οι περισσότεροι από τους μισούς πολίτες «ομολόγησαν» ότι δυσκολεύονται να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες, ενώ η συνολική εικόνα αποκαλύπτει μια έντονη «ταξικότητα», δηλαδή διαφοροποιήσεις ανάλογα με το εισόδημα, την εργασιακή κατάσταση και την περιοχή κατοικίας.
Διαβάστε επίσης: Δυτική Ελλάδα: Ισορροπία σε τεντωμένο σχοινί – Μεταξύ προσωπικής ικανοποίησης και οικονομικής ασφυξίας
Η έρευνα ομαδοποιεί την κοινωνία σε «πιεσμένους», σε «σταθερούς, αλλά πιεσμένους», που αποτελούν τη μεγαλύτερη ομάδα, και σε «ανθεκτικούς – άνετους», που παραμένουν μειοψηφία.
Ενα από τα πολλά και ενδιαφέροντα ευρήματα της έρευνας της DATA
Η «Πελοπόννησος» δίνει τον λόγο σε 3 πρόσωπα για το follow up της έρευνας: για να σχολιάσουν τα ευρήματα.
* Στην Κατηγορία «Επίπεδο διαβίωσης και ποιότητα ζωής» και στην ερώτηση «γενικά, θα λέγατε ότι είστε πολύ, αρκετά, λίγο ή καθόλου ικανοποιημένος;», η εικόνα που προκύπτει είναι, σε πρώτη ανάγνωση, υποφερτή έως θετική, ωστόσο, πίσω από τον μέσο όρο κρύβονται έντονες διαφοροποιήσεις που αποτυπώνουν τις κοινωνικές ανισότητες.
* Στην Κατηγορία «Εκτίμηση Οικονομικής Κατάστασης» και στην ερώτηση: «εσείς, προσωπικά, πόσο εύκολα θα λέγατε πως αντιμετωπίζετε τις απολύτως στοιχειώδεις ανάγκες του νοικοκυριού σας;», οι απαντήσεις σκιαγραφούν μια κοινωνία που κινείται στα όρια ανάμεσα στην αντοχή και την πίεση.
* Στην Κατηγορία «Προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι πολίτες καθημερινά», τα αποτελέσματα δείχνουν ξεκάθαρα ότι το μεγαλύτερο βάρος πέφτει στο κόστος ζωής: σχεδόν 3 στους 4 πολίτες δηλώνουν ότι αντιμετωπίζουν πολύ ή πάρα πολύ έντονα την ακρίβεια στα είδη πρώτης ανάγκης, ενώ αντίστοιχα υψηλό είναι και το ποσοστό για το ενεργειακό κόστος (71,4%).
Γιώργος Λεχουρίτης: «Πιο πολλά συσσίτια»
Ο εκ Καλαβρύτων Γιώργος Λεχουρίτης, πρόεδρος του ΙΝΚΑ–Γενικής Ομοσπονδίας Καταναλωτών Ελλάδος, τόνισε: «Βεβαίως και είδα την έρευνά σας και τη μελέτησα. Είναι μία έρευνα που εκτιμώ ότι αποκρίνεται απολύτως στην πραγματικότητα. Τα ευρήματα είναι απολύτως ρεαλιστικά. Δυστυχώς οι Eλληνες σήμερα βιώνουν πάρα πολύ την ακρίβεια στην τσέπη τους. Οσα επιδόματα και να δώσει η κυβέρνηση, δεν ανατρέπεται η κατάσταση της ακρίβειας, αφού είναι ο παράγοντας που δημιουργεί τα μεγαλύτερα προβλήματα στην κοινωνική συνοχή.
Μέσα από την ακρίβεια έρχεται η κυβέρνηση με τα όποια επιδόματα, με τα δικά μας χρήματα δηλαδή, να βοηθήσει ευάλωτους κοινωνικούς συμπολίτες μας. Αυτό, όμως, δεν είναι σωστό διότι παίρνουν επιδόματα και άνθρωποι που δεν τα δικαιούνται ή και ορισμένες κατηγορίες συμπολιτών μας που φοροκλέβουν, φοροδιαφεύγουν, εν αντιθέσει με αυτόν που μπορεί να είναι πολύτεκνος, να μην έχει να ζήσει, αλλά είναι μισθωτός ή συνταξιούχος και δεν μπορεί να κρύψει τίποτα.
Κι έτσι διογκώνεται η υπάρχουσα κατάσταση της φτώχειας και αυξάνονται διαρκώς τα κοινωνικά συσσίτια σε δομές είτε της Εκκλησίας, είτε των Δήμων, είτε των μη κυβερνητικών οργανώσεων. Δηλαδή επιβεβαιώνεται 100% η δική σας έρευνα, της DATA. Την προσυπογράφουμε και λέμε ότι με τα fuel pass και τα πλαφόν δεν βρίσκεται λύση, γιατί το να πληρώνω 10 και να μου επιστρέφει ένα, δεν κάνουμε τίποτα. Ο πολίτης, με βάση την έρευνα του ΟΟΣΑ, συμμετέχει στα έσοδα στην Ελλάδα κατά 44,4%, είτε λέγεται ειδικός φόρος είτε λέγεται ΦΠΑ, είτε φόρος εισοδήματος. Είναι αυτός που πληρώνει τα σπασμένα. Δεν βλέπω φως στον ορίζοντα. Υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις που η κυβέρνηση δεν θέλει να δει, γιατί έχει επιλέξει να επιτρέπει την ασυδοσία των διυλιστηρίων να κλέβουν τα χρήματα του ελληνικού λαού».
Χρήστος Γρηγοράτος: Η «σιωπηλή πίεση»
Ο Χρήστος Ι. Γρηγοράτος, επικεφαλής της ομάδας Accountsaints, για φοροτεχνικές, χρηματοοικονομικές και συμβουλευτικές Υπηρεσίες, σχολίασε ως εξής: «Η εικόνα που αναδεικνύεται από τη Δυτική Ελλάδα δεν αφήνει περιθώρια για ωραιοποιήσεις. Πίσω από τα ποσοστά ικανοποίησης κρύβεται μία κοινωνία που πιέζεται έντονα και δοκιμάζει καθημερινά τα όριά της.
Το γεγονός ότι ένα σημαντικό μέρος των πολιτών δηλώνει ικανοποιημένο από τη ζωή του δεν πρέπει να συγχέεται με πραγματική ευημερία. Περισσότερο αποτυπώνει την ικανότητα προσαρμογής των ανθρώπων σε δύσκολες συνθήκες, παρά μία ουσιαστική βελτίωση της ζωής τους.
Η ακρίβεια και το ενεργειακό κόστος αποτελούν παράγοντες που διαμορφώνουν την καθημερινότητα, περιορίζουν επιλογές και εντείνουν το αίσθημα ανασφάλειας. Οταν η κάλυψη βασικών αναγκών γίνεται με δυσκολία για ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού, τότε το ζήτημα παύει να είναι ατομικό και αποκτά ξεκάθαρα κοινωνικό χαρακτήρα. Η διάκριση ανάμεσα σε «πιεσμένους», «οριακά σταθερούς» και «άνετους» δεν είναι θεωρητική, αλλά αντικατοπτρίζει μία πραγματικότητα όπου οι ευκαιρίες και οι αντοχές δεν κατανέμονται ισότιμα.
Ιδιαίτερα ανησυχητικό ότι η πίεση δεν περιορίζεται μόνο στα χαμηλά εισοδήματα, αλλά επεκτείνεται σε ένα μεγάλο τμήμα της κοινωνίας που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν σχετικά σταθερό. Αυτή η σιωπηλή πίεση διαβρώνει την κοινωνική συνοχή, ενισχύει την αβεβαιότητα και δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η καθημερινότητα οργανώνεται με όρους περιορισμού και όχι προοπτικής. Παράλληλα, οι νέοι άνθρωποι καλούνται να κινηθούν μέσα σε ένα πλαίσιο εργασιακής αστάθειας και αυξημένου κόστους ζωής, γεγονός που υπονομεύει τη δυνατότητά τους να σχεδιάσουν το μέλλον με ασφάλεια.
Περιοχές με χαμηλότερη ανάπτυξη επιβαρύνονται δυσανάλογα, ενώ η εκπαίδευση και το εισόδημα λειτουργούν ως καθοριστικοί παράγοντες που διαχωρίζουν τις εμπειρίες των πολιτών.
Συνολικά, η Δυτική Ελλάδα δεν βρίσκεται σε κατάσταση κατάρρευσης, αλλά σε μία διαρκή και εντεινόμενη δοκιμασία. Αν δεν αντιμετωπιστούν οι βαθύτερες αιτίες αυτής της πίεσης, ο κίνδυνος είναι η σταδιακή φθορά της ίδιας της κοινωνικής συνοχής».
Νίκος Μαρούδας: «Τελικά, ακούει κανείς;»
Ο Νίκος Μαρούδας, οικονομικός αναλυτής και χρηματιστηριακός σύμβουλος, έκανε την εξής προσέγγιση: «Ακρίβεια, ενέργεια, στέγη: η κανονικότητα της πίεσης. Αν κάποιος θέλει να δει την πραγματική κατάσταση της κοινωνίας, δεν χρειάζεται εκθέσεις και πανηγυρικούς λόγους. Αρκεί να κοιτάξει τους αριθμούς και κυρίως να ακούσει τι κρύβεται πίσω από αυτούς. Το 72% των πολιτών δηλώνει ότι η ακρίβεια στα είδη πρώτης ανάγκης είναι το βασικό του πρόβλημα. Δεν είναι απλώς μία ένδειξη. Είναι καμπανάκι. Είναι το καθημερινό άγχος στο ταμείο του σούπερ μάρκετ, η σιωπηλή μείωση της κατανάλωσης, η προσαρμογή σε ένα χαμηλότερο επίπεδο ζωής.
Το 71,5% για το κόστος ενέργειας δεν είναι λιγότερο ανησυχητικό. Σε μία εποχή όπου η ενέργεια θα έπρεπε να αποτελεί βασικό κοινωνικό αγαθό, έχει μετατραπεί σε μηχανισμό πίεσης. Ο πολίτης δεν καλείται πλέον να διαχειριστεί έναν λογαριασμό, καλείται να επιλέξει τι θα στερηθεί.
Και ενώ η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από δείκτες ανάπτυξης, το 43,7% μιλά για δυσκολία εύρεσης εργασίας. Ποια ανάπτυξη είναι αυτή που δεν δημιουργεί ευκαιρίες; Το κόστος στέγασης, στο 35,3%, έρχεται να ολοκληρώσει την εικόνα. Η κατοικία, από δικαίωμα, μετατρέπεται σταδιακά σε προνόμιο.
Με βάση την προσωπική μου εμπειρία στο χώρο της οικονομίας, αλλά και την άμεση εικόνα της καθημερινότητας στην περιοχή μας, τα ποσοστά που προέκυψαν από την έρευνα της DATA δεν υπερβάλλουν. Αντίθετα, πιθανόν να είναι και πιο ήπια από την πραγματικότητα. Γιατί η πραγματική πίεση δεν μετριέται μόνο με αριθμούς. Μετριέται με σιωπές, με αναβολές, με μικρές καθημερινές υποχωρήσεις.
Το πιο ανησυχητικό όμως δεν είναι η κρίση. Είναι η εξοικείωση με αυτήν. Οταν η κοινωνία αρχίζει να θεωρεί φυσιολογικό να δυσκολεύεται να καλύψει τα βασικά, τότε το πρόβλημα παύει να είναι συγκυριακό και γίνεται δομικό.
Δεν αρκούν πλέον διαπιστώσεις. Χρειάζονται παρεμβάσεις με πραγματικό αντίκτυπο.
Γιατί, στο τέλος, οι πολίτες έχουν ήδη απαντήσει. Το ερώτημα είναι αν κάποιος ακούει».
Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη
Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.
Ακολουθήστε μας για όλες τις ειδήσεις στο Bing News και το Google News