Πρώην μισθοφόροι και στρατολόγοι της Wagner χρησιμοποιούνται από τη Μόσχα ως σαμποτέρ στην Ευρώπη

 

Πώς «ψαρεύουν» προθύμους

Πρώην μισθοφόροι και στρατολόγοι της Wagner χρησιμοποιούνται από τη Μόσχα ως σαμποτέρ στην Ευρώπη

Πλέον σε έναν βασικό άξονα για επιθέσεις σαμποτάζ που οργανώνονται από το Κρεμλίνο στην Ευρώπη, έχουν αναδειχθεί πρώην στρατολόγοι και προπαγανδιστές της ρωσικής μισθοφορικής οργάνωσης Wagner, σύμφωνα με δυτικούς αξιωματούχους πληροφοριών, τους οποίους επικαλούνται οι Financial Times.

Πακιστάν: Τουλάχιστον δύο νεκροί και 17 τραυματίες σε βομβιστική επίθεση έξω από αστυνομικό τμήμα

Όπως επισημαίνουν, το δίκτυο που είχε δημιουργηθεί για την ενίσχυση των ρωσικών επιχειρήσεων στην Ουκρανία έχει πλέον επαναπροσανατολιστεί, με αποστολή τη στρατολόγηση οικονομικά ευάλωτων Ευρωπαίων για την εκτέλεση πράξεων βίας σε έδαφος κρατών – μελών του ΝΑΤΟ.

Το καθεστώς της Wagner παραμένει ασαφές μετά την αποτυχημένη ανταρσία κατά της ηγεσίας του ρωσικού στρατού τον Ιούνιο του 2023, η οποία οδήγησε σε εκκαθαρίσεις και -τελικά- στον θάνατο του ιδρυτή της, Γεβγκένι Πριγκόζιν. Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, οι μηχανισμοί στρατολόγησης που είχαν αναπτυχθεί στο εσωτερικό της Ρωσίας όχι μόνο δεν διαλύθηκαν, αλλά τέθηκαν στην υπηρεσία των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών με νέα αποστολή.

Εκστρατεία αποσταθεροποίησης

Αξιωματούχος δυτικής υπηρεσίας πληροφοριών ανέφερε ότι η ρωσική στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών, η GRU, «χρησιμοποιεί το διαθέσιμο ταλέντο που έχει στη διάθεσή της», αναφερόμενος στο δίκτυο της Wagner. Τόσο η GRU όσο και η FSB, η ομοσπονδιακή υπηρεσία ασφαλείας της Ρωσίας, έχουν εντείνει τις προσπάθειες στρατολόγησης «αναλώσιμων» πρακτόρων στην Ευρώπη με στόχο την πρόκληση χάους και κοινωνικής αναταραχής.

Τα τελευταία δύο χρόνια, το Κρεμλίνο έχει επεκτείνει μια εκστρατεία αποσταθεροποίησης σε ευρωπαϊκό έδαφος, επιδιώκοντας να αποδυναμώσει την πολιτική βούληση των δυτικών κυβερνήσεων να στηρίξουν την Ουκρανία. Μετά τις μαζικές απελάσεις Ρώσων διπλωματών από πρωτεύουσες της ΕΕ, που περιόρισαν σημαντικά το δίκτυο μυστικών πρακτόρων της Μόσχας, οι ρωσικές υπηρεσίες στράφηκαν όλο και περισσότερο σε ενδιάμεσους και πληρεξούσιους.

Από εμπρησμούς οχημάτων και αποθηκών μέχρι διακίνηση ναζιστικής προπαγάνδας

Για την GRU, το δίκτυο της Wagner αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματικό, έστω και με «ακατέργαστες» μεθόδους, σύμφωνα με ανώτερους Ευρωπαίους αξιωματούχους. Οι στρατολογημένοι έχουν λάβει εντολές που κυμαίνονται από εμπρησμούς οχημάτων πολιτικών και αποθηκών με ανθρωπιστική βοήθεια για την Ουκρανία έως και τη διακίνηση ναζιστικής προπαγάνδας ως μέσο πρόκλησης έντασης.

Οι περισσότεροι από όσους στρατολογούνται δρουν έναντι αμοιβής και συχνά πρόκειται για κοινωνικά περιθωριοποιημένα άτομα, χωρίς σαφή προσανατολισμό. Όπως σημείωσε Ευρωπαίος αξιωματούχος, η Wagner διέθετε έτοιμο δίκτυο προπαγανδιστών και στρατολόγων που «μιλούν τη γλώσσα τους». Οι ρωσικές υπηρεσίες, σύμφωνα με την ίδια πηγή, επιδιώκουν πάντα να παρεμβάλλουν τουλάχιστον δύο επίπεδα «διακοπής ιχνών» μεταξύ των ίδιων και των εκτελεστών, διασφαλίζοντας δυνατότητα άρνησης εμπλοκής. Σε αυτό το πλαίσιο, τα στελέχη της Wagner είχαν μακρά και στενή συνεργασία με την GRU.

Η FSB, από την πλευρά της, έχει στραφεί κυρίως σε εγκληματικά δίκτυα που έχει καλλιεργήσει στη ρωσική «εγγύς αλλοδαπή», αν και, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, τα δίκτυα αυτά αποδείχθηκαν λιγότερο αποτελεσματικά σε μαζικές στρατολογήσεις.

«Ψαρεύουν» κοινό μέσω Telegram και social media

Η Wagner και οι υποστηρικτές της διέθεταν ήδη σημαντική παρουσία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αρχικά με αποδέκτη ρωσικό κοινό, η οποία προσαρμόστηκε σχετικά εύκολα σε διεθνές επίπεδο. Ιδιαίτερα τα κανάλια στο Telegram χαρακτηρίζονται από επαγγελματισμό και ικανότητα στόχευσης συγκεκριμένων ακροατηρίων. «Γνωρίζουν το κοινό τους», ανέφερε δεύτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος.

Ο Πριγκόζιν είχε επίσης συνδεθεί με τη λειτουργία της Internet Research Agency στην Αγία Πετρούπολη, της πλέον γνωστής ρωσικής «φάρμας τρολ», που στόχευε δυτικά ακροατήρια με εκστρατείες παραπληροφόρησης ήδη από την προηγούμενη δεκαετία.

Οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες παρακολουθούν

Ο ρόλος του δικτύου της Wagner στην εκστρατεία σαμποτάζ της Ρωσίας βρίσκεται υπό στενή παρακολούθηση από τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες ασφαλείας από την αρχή. Στα τέλη του 2023, λογαριασμοί κοινωνικών δικτύων που συνδέονταν με τη Wagner στρατολόγησαν ομάδα Βρετανών. Ο 21χρονος μικροεγκληματίας Ντίλαν Έρλ στρατολογήθηκε μέσω διαδικτύου και, τον Μάρτιο του 2024, αφού με τη σειρά του προσέλκυσε τέσσερις ακόμη νεαρούς, προχώρησε στον εμπρησμό αποθήκης στο ανατολικό Λονδίνο. Καταδικάστηκε πέρυσι σε 23 χρόνια κάθειρξη.

Στην απόφασή της για την καταδίκη, η δικαστής ανέφερε ότι «το κρυφό χέρι του διαδικτύου απέδωσε αποτελέσματα, καθώς ανώνυμοι στρατολόγοι μέσω διαδικτυακών συνομιλιών, συνήθως σε κρυπτογραφημένες πλατφόρμες, εντόπισαν στο Ηνωμένο Βασίλειο νεαρούς άνδρες πρόθυμους να υποστούν μια μορφή ριζοσπαστικοποίησης και να προδώσουν τη χώρα τους για χρήματα που έμοιαζαν εύκολα».

Μετά την επίθεση, οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες άρχισαν να σχηματίζουν μια ευρύτερη εικόνα για ένα εκτεταμένο δίκτυο «αναλώσιμων» της Wagner σε όλη την Ευρώπη. Ωστόσο, οι αρχές επισημαίνουν ότι η επιλογή πληρεξουσίων έχει και μειονεκτήματα για τη Μόσχα: ό,τι κερδίζει σε κλίμακα και χαμηλό κόστος, το χάνει σε επαγγελματισμό και μυστικότητα.

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125