Σεισμική επανεκκίνηση με την Πάτρα στο μικροσκόπιο: Νέοι κανόνες, παλιές αδυναμίες

Κρίσιμο στοίχημα για την Πάτρα τα παλιά κτίρια και οι συντηρήσεις. Μιλούν στην «Π» Ακης Γκατζόγιας, Ολυμπία Λόη και ο καθηγητής Ευθύμης Λέκκας.

Σεισμική επανεκκίνηση με την Πάτρα στο μικροσκόπιο: Νέοι κανόνες, παλιές αδυναμίες

Το χθεσινό ρεπορτάζ της «Π» ήταν αποκαλυπτικό: Ο αντισεισμικός «χάρτης» στη χώρα μας εισέρχεται σε φάση ριζικής αναμόρφωσης, φέρνοντας πιο αυστηρές προδιαγραφές κι εστιάζοντας ξεκάθαρα στη διασφάλιση της ανθρώπινης ζωής.

Η Πάτρα και συνολικά η Δυτική Ελλάδα, ως περιοχές υψηλής σεισμικότητας, βρίσκονται στο επίκεντρο των αλλαγών. Οι ειδικοί προειδοποιούν: Τα νέα δεδομένα της επιστήμης οδηγούν σε περισσότερες σεισμικές ζώνες, αυξημένους συντελεστές ασφαλείας και σχεδιασμό που λαμβάνει, πλέον, υπόψη όχι μόνο τη γεωλογία αλλά και την πληθυσμιακή πυκνότητα. Ο στόχος είναι σαφής: Οχι μόνο η απόλυτη «ατρωσία» των κτιρίων, αλλά και η προστασία της ζωής.

Διαβάστε επίσης: Νέος σεισμικός χάρτης: Στο κόκκινο Δυτική Ελλάδα, στο επίκεντρο ο Κορινθιακός – Διαξιφισμοί μεταξύ σεισμολόγων

Ωστόσο, το μεγάλο στοίχημα αφορά το ήδη υπάρχον κτιριακό απόθεμα. Στην Πάτρα, με έντονη παρουσία παλαιών κατασκευών, ειδικά στο ιστορικό κέντρο, οι μηχανικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου: χωρίς άμεσους ελέγχους, συντηρήσεις και κίνητρα για ενισχύσεις, ο κίνδυνος αυξάνεται. Η έλλειψη κουλτούρας συντήρησης και οι καθυστερήσεις επιβαρύνουν περαιτέρω την κατάσταση.

Την ίδια στιγμή, οι επιστήμονες υπενθυμίζουν ότι οι σεισμοί δεν προβλέπονται, αλλά η χώρα έχει κάνει σημαντικά βήματα ετοιμότητας τις τελευταίες δεκαετίες. Παρά τη συνολική ανθεκτικότητα του δομημένου περιβάλλοντος, «θύλακες» ευαλωτότητας παραμένουν.

Σε κάθε περίπτωση, ο νέος αντισεισμικός «χάρτης» δεν είναι απλώς μία τεχνική επικαιροποίηση. Είναι ένα κρίσιμο εργαλείο για τον σχεδιασμό του μέλλοντος-με την Πάτρα να καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάπτυξη, την ασφάλεια και την ανάγκη άμεσων παρεμβάσεων στο παρόν.

Άρης Γκατζόγιας: «Στο επίκεντρο η ανθρώπινη ζωή

 «Ο νέος αντισεισμικός χάρτης αποτελεί μια ουσιαστική επικαιροποίηση των δεδομένων που ίσχυαν μέχρι σήμερα, καθώς ο προηγούμενος, του 2003, βασιζόταν σε τρεις σεισμικές ζώνες. Πλέον, η χώρα οδεύει προς ένα πιο σύνθετο μοντέλο πέντε ζωνών, που αποτυπώνει με μεγαλύτερη ακρίβεια τη σεισμική επικινδυνότητα κι ενισχύει τη συνολική ετοιμότητα». Αυτό δήλωσε στην «Π» ο πρόεδρος του Συλλόγου Πολιτικών Μηχανικών Αχαΐας Αρης Γκατζόγιας αναφορικά με τον προτεινόμενο αντισεισμικό «χάρτη» και πρόσθεσε τα εξής: «Η βασική διαφοροποίηση του νέου σχεδιασμού είναι ότι δεν λαμβάνει υπόψη μόνο τα γεωλογικά χαρακτηριστικά, αλλά και την πληθυσμιακή πυκνότητα, οδηγώντας σε αυξημένους συντελεστές ασφάλειας, ιδιαίτερα σε πυκνοκατοικημένες περιοχές. Παράλληλα, εγκαταλείπεται η έννοια της μέγιστης εδαφικής επιτάχυνσης ως μοναδικού κριτηρίου, υιοθετώντας μια πιο σύγχρονη και πολυπαραγοντική προσέγγιση. Ο στόχος δεν είναι να κατασκευάζονται κτίρια που δεν θα υποστούν καμία βλάβη, αλλά να διασφαλίζεται πρωτίστως η ανθρώπινη ζωή. Ο νέος χάρτης σχεδιάστηκε τόσο για τον ορθό σχεδιασμό νέων κατασκευών, όσο και για την αξιολόγηση και πιθανή ενίσχυση των υφιστάμενων, με βάση τα πλέον σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα. Επιπλέον, ευθυγραμμίζεται πλήρως με τις προδιαγραφές του Ευρωκώδικα 8 κι αποτελεί ένα σημαντικό εργαλείο στα χέρια των μηχανικών για την αποτίμηση της φέρουσας ικανότητας των κτιρίων». Και ο Αρης Γκατζόγιας ολοκλήρωσε τον σχολιασμό του ως εξής: «Ουσιαστικά, πρόκειται για ένα ακόμη βήμα στη συνολική αναμόρφωση του αντισεισμικού σχεδιασμού της χώρας, αξιοποιώντας τη γνώση και την εμπειρία των τελευταίων δεκαετιών. Η περιοχή μας θα βοηθηθεί σημαντικά με τα νέα δεδομένα, καθώς υπάρχουν αρκετά παλαιά κτίρια».

Ολυμπία Λόη: «Εμφαση στο κέντρο της πόλης»

Καταρχήν η επικαιροποίηση του αντισεισμικού πλαισίου είναι κάτι ωφέλιμο και καλό και -κυρίως- επιβεβλημένο, καθώς προκύπτουν συνεχώς νέα δεδομένα μέσα από τη συνεχή εξέλιξη της επιστήμης». Αυτό ήταν το αρχικό σχόλιο της προέδρου του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Αχαΐας, Ολυμπίας Λόη για τον επερχόμενο αντισεισμικό «χάρτη», με την ίδια να δίνει εμβαθύνει ακόμη περισσότερο στα καινούργια δεδομένα και κυρίως σε ό,τι αφορά την κατάσταση των κτιρίων στην Πάτρα. «Η αυστηροποίηση του πλαισίου αφορά κυρίως τις νέες κατασκευές. Δεν σημαίνει ότι οι καινούργιες προδιαγραφές θα διατηρήσουν εντελώς ανέπαφα τα κτίρια από τη σεισμική δραστηριότητα, ειδικά σε μία περιοχή με έντονο σεισμικό φορτίο, όμως είναι σημαντικό ότι ενισχύουν την προσπάθεια να διασφαλιστεί η ανθρώπινη ζωή. Αυτό είναι και το σπουδαιότερο. Το να μην πάθουν απολύτως τίποτα τα κτίρια, είναι κάτι ανέφικτο και ανεδαφικό. Το να σωθούν οι ζωές των ανθρώπων, όμως, είναι το βασικότερο», τόνισε η Ολυμπία Λόη και πρόσθεσε τα εξής: «Επειδή στην Πάτρα έχουμε παλαιό κτιριακό αποτύπωμα με κτίρια και πριν από το 1985, θα πρέπει να δοθούν κίνητρα για να γίνουν έλεγχοι κι επισκευές. Στην Ελλάδα δυστυχώς όλα γίνονται με μεγάλη καθυστέρηση ή καθόλου, ακόμη και για μερεμέτια όπως είδαμε και με τις πρόσφατες πτώσεις υλικού από μπαλκόνια, με τα γνωστά τραγικά αποτελέσματα. Δεν υπάρχει η απαιτούμενη κουλτούρα συντήρησης κι αυτό μας βάζει σε έξτρα κόστος. Ειδικά στο παραδοσιακό κέντρο της πόλης, όπου βρίσκονται παλιά κτίρια, επιβάλλεται να δοθούν κίνητρα. Επιβάλλεται να προτεραιοποιηθούν η αστική πυκνότητα και η παλαιότητα. Μία πιθανή κατάρρευση στο κέντρο σημαίνει πολλά θύματα, οπότε απαιτείται διαβάθμιση».

Αποκαλυπτικός ο Ευθύμης Λέκκας: «Ναι, ο Κορινθιακός είναι υψηλής σεισμικότητας…»

Σε λιγότερο από ένα μήνα ο Ευθύμης Λέκκας θα βρίσκεται στην Πάτρα για το Regional Growth Conference και χθες βρήκαμε την ευκαιρία να μιλήσουμε μαζί του στον Peloponnisos FM 103,9 με αφορμή τον νέο αντισεισμικό «χάρτη» της χώρας. Φυσικά η πρώτη ερώτηση που του απευθύναμε αφορούσε το ενδεχόμενο μεγάλου σεισμού στον Κορινθιακό με τον καθηγητή Δυναμικής Τεκτονικής κι Εφαρμοσμένης Γεωλογίας να είναι κατηγορηματικός: «Ολα τα ενδεχόμενα είναι πιθανά. Είμαστε μία σεισμογενής χώρα, η οποία έχει διαμορφωθεί από σεισμούς, οπότε δεν μπορούμε να αποκλείσουμε κάτι. Βέβαια, ούτε μπορούμε να ξέρουμε ακριβώς το πότε ακριβώς θα γίνει ένας σεισμός. Πάντως, είμαστε σε καλό βαθμό επάρκειας από ετοιμότητα. Εχουμε δουλέψει 30 χρόνια στον Οργανισμό Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας για τη θωράκιση των κατασκευών κι έχουμε κάνει βήματα μπροστά σε επίπεδο εκπαίδευσης πληθυσμού και ειδικών ομάδων, αλλά και κανονιστικών διατάξεων, θεσμικού πλαισίου κι επιχειρησιακού σχεδιασμού. Ναι, ο Κορινθιακός βρίσκεται σε ζώνη υψηλής σεισμικότητας, όπως και συνολικά η Δυτική Ελλάδα, όμως έχουν ληφθεί οι ανάλογες μέριμνες για να προσαρμοστούν κτίρια και οικοδομές σε αυτήν τη διαδικασία κι έχουμε να κάνουμε με ένα δομημένο περιβάλλον αρκετά ανθεκτικό. Υπάρχει ένα ποσοστό που θέλει προσοχή, όμως ο δομημένος αστικός ιστός καθίσταται πιο ανθεκτικός όσο περνάει ο καιρός».

Ο Ευθύμης Λέκκας έπλεξε και το εγκώμιο του RGC που θα διοργανωθεί το τριήμερο 19-21 Μαΐου: «Είναι ένα πολύ σημαντικό συνέδριο όχι μόνο για τη Δυτική Ελλάδα, αλλά για όλη τη χώρα, καθώς δρομολογείται μία διαδικασία αναπτυξιακού σχεδιασμού σε όλα τα επίπεδα και σε όλους τους κλάδους. Είναι ένα από τα κορυφαία συνέδρια σήμερα στον ελληνικό χώρο. Η δική μας παρουσία συνδέεται με θέματα ανάπτυξης, καθώς η κλιματική κρίση έχει και διάσταση κοινωνική, έχει και οικονομικές. Με τον σωστό σχεδιασμό μπορούμε να μειώσουμε αυτές τις επιπτώσεις».

 

Η «Πελοπόννησος» και το pelop.gr σε ανοιχτή γραμμή με τον Πολίτη

Η φωνή σου έχει δύναμη – στείλε παράπονα, καταγγελίες ή ιδέες για τη γειτονιά σου.

Viber: +306909196125